Tom y Jerry (Tom and Jerry n'inglés orixinal) son dos personaxes animaos, un gatu (Tom) y un mure (Jerry), que protagonizaron un gran númberu de curtiumetraxes creaos, escritos y direutor de cine empobinaos por William Hanna y Joseph Barbera (anterior a la fama de Hanna-Barbera). Les series fueron producíes pol estudiu de Hollywood de Metro-Goldwyn-Mayer dende 1940 hasta 1958, cuando'l grupu d'animación del estudiu foi zarráu. MGM, en 1960, subcontrató la producción de Tom y Jerry a Rembrandt Films (dirixíu por Gene Deitch) en Checoslovaquia. En 1963, la producción de los curtios de Tom y Jerry tornaron a Hollywood con Sib-Tower 12 Productions de Chuck Jones; estes series duraron hasta 1967. Tom y Jerry tornó depués en forma de caricatures pa la televisión por Hanna-Barbera (1975-1977; 1990-1993) y Filmation Studios (1980-1982). Los curtios de Hanna-Barbera son importantes por ganar siete premios Óscar, empatando con Silly Symphonies de Walt Disney como les series animaes con más premios.
Trama y formatu La trama de cada curtiumetraxe céntrase principalmente nos intentos atayaos de Tom por atrapar a Jerry, y el caos y destrucción qu'esto provoca. Por cuenta de que paecen llevase bien en dellos capítulos, siquier nos primeros minutos, nun ta claro por qué Tom escuerre tantu a Jerry, pero delles razones en distintos curtiumetraxes inclúin:
Mambís normal del felín. El so deber según el so dueñu (de cutiu el trabayu de Tom, como gatu de casa, consiste n'atrapar mures). El simple prestar d'acoradalo. Vengación. Evitar que Jerry delatar de daqué malu que cometió. Un tracamundiu (especialmente en curtios onde los dos animales actúen amigablemente). Evitar que Jerry cometa daqué pa faelo paecer el responsable (especialmente cuando la so dueña alviértelu de nun volver cometer daqué como emporcar la casa o romper daqué, por casu). Marxinalo de dalguna actividá o ocasión especial que Tom nun quier compartir con él. Un conflictu cuando los dos quieren daqué (xeneralmente comida). La necesidá de tener a Jerry alloñáu. Un xuegu que los dos esfruten.
Tom escasamente tien ésitu ganando a Jerry, principalmente por cuenta de la maña y astucia del mure, pero delles vegaes deber a la mesma babayada de Tom. Tom namái vence a Jerry cuando ésti conviértese nel instigador o crucia ciertu tipu de llinia; l'astucia de Jerry xenerar al tar casi siempres a la defensa (abondo paecíu a Bugs Bunny).
Los curtiumetraxes fueron famosos por amosar escenes fuertes que fueron consideraes nel so momentu como descomanadamente violentes, yá que podía vese al mure Jerry cortando a Tom pola metá, a Tom usando distintes armes pa intentar acabar con él como hachos, pistoles, rifles, esplosivos y venenu, Jerry quemando la cola de Tom con una máquina pa faer waffles, Tom recibiendo fuertes golpizas del so dueñu o d'un perru, ente munches más.
Xeneralmente, nin Tom nin Jerry falen nes caricatures (sacante nuna película). Hai delles poques esceiciones, pero'l so voces llindar la mayoría de les vegaes namái a espresar berros d'allegría o dolor (casi siempres de Tom), o tragar cuspia. Les sos espresiones faciales y xestos tresmiten y faen entender al públicu tolos sos sentimientos ya intenciones. Poques vegaes dicen pallabres, anque nun curtiu tituláu The Lonesome Mouse dialoguen fluidamente.
La música forma parte importante nos curtios, enfatizando les aiciones y demostrando les emociones nes escenes. El direutor de música, Scott Bradley, creó complexes obres qu'entemecíen jazz, música clásica y música pop.
Dempués de 1953, tolos curtios de Tom y Jerry fueron producíos nel estándar y formatu Academy ratio; dende 1953 a 1956 dalgunos de los trabayos fueron producíos nel formatu Academy y el procesu widescreen Cinemascope. Dende 1956 hasta'l zarru del estudiu d'animación de MGM un añu dempués, tolos dibuxos animaos de Tom y Jerry fueron producíos en Cinemascope; dalgunos inclusive tienen les sos bandes sonores grabaes n'estéreo. Los curtios de los años 1960 creaos por Gene Deitch y Chuck Jones fueron producíos nel formatu Academy, pero con composiciones que los fixeren compatibles pal formatu Academy widescreen tamién. Tolos curtios de Hanna y Barbera fueron producíos en Technicolor; los trabayos de los años 1960 fueron fechos en Metrocolor.
Personaxes Tom Tom ye un gatu domésticu, antropomórfico, qu'apaeció per primer vegada nel curtiumetraxe de 1940, Puss Gets the Boot, de color gris azuláu (o azul abuxao, dependiendo del curtiu; el color de la so pelame ye paecíu al de la raza de gatu Russian Blue), que tien una vida acomodada.
thumb|200px|Graffiti en Vitoria, España. Ellí reparar a Tom nel so intentu d'atrapar al mure Jerry.
Tom foi orixinalmente conocíu como "Jasper", mientres el so debú nesti curtiu. Sicasí, a partir de la so próxima apaición, en The Midnight Snack y d'equí p'arriba, conózse-y como "Tom". A diferencia de la creencia popular, "Jasper" nun ye'l so apellíu. El so nome completu ye"Tom Cat", ye un xuegu de pallabres de "Tomcat", que ye la frase que se refier a los gatos de sexu masculín. En bien escasamente escúchase falar cola esceición d'unes poques apaiciones. Él con frecuencia usa trampes, que por una aición cualesquier, termina estropiándolo a él mesmu, en cuenta de Jerry. Tom escasamente caza a Jerry pa come-y lo, namái pa mancalo o competir con él. Sicasí, Tom realmente llévase bien dacuando con Jerry. Tom camudó notablemente nos últimos años, especialmente dempués de los primeros episodios. Por casu, nel so primer debú, foi cuadrúpedu y con intelixencia gatuna. Sicasí, a lo llargo de los años, convirtióse casi na so totalidá bípedu y d'intelixencia humana. "Problema canín" foi l'últimu episodiu con un Tom cuadrúpedu.
Ye d'un temperamentu vivu y abondo sensible. Anque abondo enérxicu y decidíu, Tom nun ye un desafíu pa la mente de Jerry. A la fin de cada episodiu, Jerry ye xeneralmente amosáu como'l vencedor, y Tom como'l perdedor. Sicasí, esistieron delles otres resultaos: n'estrañes ocasiones, Tom trunfa. Delles vegaes, irónicamente, dambos pierden. De xemes en cuando, xeneralmente en navidá, Tom salva la vida de Jerry, o siquier apúrre-y regalos. A lo menos nuna ocasión, la so persecución diaria ye representada como una rutina esfrutada por dambos; nun episodiu en particular, Tom ta namoráu d'una gata, y depués Jerry, celosu, da en dixebralos, polo que Tom ta estimosu y estrechar les manes, y siguen cola so cacería.
A diferencia de Jerry, Tom tien una conciencia que la aflixe al pensar que Jerry ta mal mancáu o inclusive muertu. Jerry delles vegaes aprovechar d'esto.
Jerry Jerry ye un mure antropomórfico de color café que siempres vive a una curtia distancia de Tom. Apaeció per primer vegada nel curtiumetraxe de 1940 Puss Gets the Boot. Jerry foi orixinalmente conocíu como "el Mure" (the Mouse) mientres el so debú nesi curtiu, sicasí, a partir de la so próxima apaición en The Midnight Snack y d'equí p'arriba, él ye conocíu como "Jerry", pero foi orixinalmente pensáu que se denominaría Jinx. Por dalguna razón, Jerry, dende la so primer apaición, caminaba sobre dos piernes. Esto ye bien distintu de Tom, que gradualmente se convirtió nun animal bípedu.
Anque munchos de los personaxes secundarios falen, Tom y Jerry escasamente facer. Tom, xeneralmente utiliza la so voz pa canta-y a gataes; por casu canta "Is You Is Or Is You Ain't My Baby" nel curtiu de 1946: Solid Serenade. El codireutor William Hanna fixo la mayoría de les espresiones vocales del par, incluyendo'l más famosu efeutu de soníu de la serie, el berru de Tom (creáu al grabar el berru de Hanna y utilizando solo la parte más potente d'ésti).
Otros personaxes Nos sos intentos por prindar a Jerry, Tom delles vegaes tien que trepar con otros personaxes como Butch (Tom y Jerry), un androxu gatu negru caleyeru que tamién quier atrapar al mure y munches vegaes anda a la tema con Tom (especialmente cuando dambos tán namoraos de la mesma gata) anque irónicamente en dellos curtios dambos son amosaos teniendo una especie d'amistá; Spike (tamién conocíu como "Killer" o "Butch"), un fieru bulldog que supuestamente ye amosáu viviendo na mesma casa con él, que na mayoría de les ocasiones termina cutiéndolo por culpa de Jerry, (n'especial, cuando ésti aprovecha les alvertencies que'l perru fai-y); y Mammy-Two-Shoes (voz fecha por Lillian Randolph), una muyer afroamericana que'l so cara nunca ye visible que trabaya y ye dueña de la casa, quien xeneralmente cute al gatu con una escoba cuando él pórtase mal, ta al pendiente de que cumpla les sos obligaciones ya inclusive tamién lo compensa con comida cuando cree que fizo bien el so llabor col mure. En dellos países de Llatinoamérica suélse-y llamar Tomasa. La so primer apaición foi nel curtiumetraxe Puss Gets the Boot (1939), y la postrera en Push-Button Kitty (1952).
A finales de los años 1940, Jerry adoptó a un pequeñu mure gris llamáu Nibbles (tamién conocíu como "Tuffy" o "Chérie"). Mientres los años 1950, Spike tien un fíu llamáu Tyke. La incorporación de Tyke dio-y a Jerry una nueva arma contra Tom. Al fadiar al cachorru'l so padre vendría y atacaría al supuestu culpable, que xeneralmente yera'l gatu. Otru personaxe de la serie foi Quacker, el coríu, que depués foi incorporáu al personaxe de Hanna-Barbera Yakky Doodle. Uncle Pecos, el tíu de Jerry, fixo la so única apaición nel curtiu "Pecos' Pest", nel añu 1955. Ye un vieyu mure gris con un gran bigote blancu que toca la guitarra, hasta qu'una cuerda ruémpese-y y tien que buscar daqué pa reemplazala, utilizando'l bigote de Tom. Otru pariente ye Cousin Muscles, el primu de Jerry, que tien una gran fuercia. Otru personaxe na serie foi "George", el primu de Tom. Ye espantín y tarrez-y a los mures, pero a la fin del capítulu xunir al so primu Tom p'alloñar a Jerry. Apaecen amás en dellos episodios un pexe doráu y un canariu que los sos nomes nun son indicaos.
Historia y evolución Periodu de Hanna-Barbera (1940–1957) William Hanna y Joseph Barbera yeren parte de la unidá de Rudolf Ising nel estudiu d'animación de MGM a finales de los años 1930. Barbera, un creador d'hestories y diseñador de personaxes, y Hanna, un direutor esperimentáu, fueron designaos pa empezar a dirixir curtiumetraxes na unidá de Ising; el so primer trabayu foi un curtiumetraxe tituláu Puss Gets the Boot. Creáu a finales de 1939, y estrenada nos cines el 10 de febreru de 1940, Puss Gets The Boot centrar en Jasper, un gatu gris qu'intenta atrapar a un anónimu royedor de color café. En 1941, el curtiumetraxe foi nomáu a un premiu Óscar na categoría meyor curtiumetraxe animáu, pero perdió ante otro dibuxu animáu de MGM, The Milky Way. El productor Fred Quimby decidió nun realizar más dibuxos animaos del gatu y el mure, una y bones l'estudiu buscaba una mayor diversidá dientro de los sos trabayos.Barbera, 1994: p. 75-76. Finalmente, Quimby camudó de paecer y dexó que siguieren utilizando a los personaxes, conocíos dende entós como Tom y Jerry. El segundu curtiumetraxe protagonizáu pol dúu, The Midnight Snack, foi estrenáu en 1941.Hanna, 2000: p. 46. Mientres los siguientes 17 años, Hanna y Barbera trabayaron puramente en Tom y Jerry, dirixendo un total de 114 curtiumetraxes animaos.
L'apariencia de Tom camudó significativamente mientres los años. A principios de los años 1940, Tom presentaba un gran númberu de detalles escesivu pelame, numberoses marques faciales, y unes bultables ceyes- los cualos fueron modificaos pa faer más fácil el trabayu a finales de los años 1940; Jerry caltúvose relativamente igual a lo llargo de la serie. A mediaos de los años 1940, la serie volvióse más rápida y enerxética, gracies a la inspiración de Tex Avery, quien se xunió al estudiu en 1942.