Marilyn vos Savant [mæɹɪlɪn vɑs sə'vɑnt] ye una columnista, escritora, conferenciante, lliterata y novelista d'Estaos Xuníos que pasó a ser una celebridá mundial en siendo catalogada nel Llibru Guinness de los Récores como la persona col coeficiente intelectual más altu del mundu. Dende 1986 escribe Entruga a Marilyn (Ask Marilyn), una columna dominical na revista Parade onde respuende a entrugues de los llectores alrodiu de delles temes.

En 1990 Savant publicó na so columna la so solución del problema de Monty Hall, un problema que pertenez a la teoría de la probabilidá. Anque la gran mayoría de los llectores qu'escribieron a Savant concluyeren que'l so razonamientu yera falsu, a la fin demostróse que la solución de Savant yera correuta.

Biografía Familia y mocedá Descendiente d'Ernst Mach (1838-1916), filósofu y físicu austriacu, Savant nació en Saint Louis, Missouri. El so nome de nacencia yera Marilyn Mach. Tien dos hermanos mayores, Joseph Anton y Robert John. Fía menor de Marina vos Savant, una inmigrante italiana, y Joseph Mach, un inmigrante alemán d'una familia de mineros,Julie Baumgold: In the Kingdom of the Brain (inglés), New York Magazine, 6 de febreru de 1986 Marilyn vos Savant oponer a la tradición de llevar l'apellíu paternu, prefiriendo usar l'apellíu de soltera de la so madre.Sam Knight: Is a high IQ a burden as much as a blessing? (inglés), Financial Times, 10 d'abril de 2009<ref name="sem">Selmana.com – Coeficiente intelectual: 228, Selmana, 6 de xunu de 2009</ref> Joseph y Marina Mach teníen un restorán nun barriu obreru de Saint Louis y pasaron a abrir una cadena de tintoreríes.The cleverest person answers your questions (inglés), Financial Times, 30 de mayu de 2009 Antes de casase, los güelos de Marilyn vos Savant llamábense Giuseppe vos Savant y Maria Savant.Ask Marilyn – A Nom de Plume? (inglés), 8 d'avientu de 2009

Nel intre de la so escolaridá Marilyn vos Savant foi sometida a dellos exámenes d'intelixencia y algamó la puntuación máxima en toos ellos. Ente que la so familia y los sos profesores reaccionaron a esos resultaos con gran plasmu, en 2009 Savant manifestó a la revista Financial Times qu'ella non se sorprendió por eses puntuaciones.

Mientres una entrevista que concedió a la revista colombiana Semana en 2009, Marilyn vos Savant reveló que la so niñez nun fuera fácil y qu'odiara la escuela. Añadió que cuando yera neña, por causa del so xéneru siempres yera tratada con desdeñu. Los sos profesores consideraben que la so intelixencia yera un preséu inútil. Una vegada un profesor escluyir de les sos clases de ciencies naturales porque ella yera la única alumna femenina na so clase. Cuando Savant llogró'l so diploma escolar, ocupó'l puestu 178 nuna clase de 613 bachilleres.

Cursó estudios de filosofía na Universidá Washington en Saint Louis, pero los sos padres facer abandonar los sos cursos al cabu de dos años. Savant siguió una carrera de inversionista y pasó a trabayar pa la cadena de tintoreríes de la familia Mach. En convirtiéndose nuna muyer financieramente independiente, Savant entamó carrera como escritora y publicó dellos cuentos, ensayos y artículos periodísticos baxu seudónimu.YouTube: Marilyn Mach Vos Savant – Feb. 1986 Air date: Actually, I’ve lived under a pseudonym for many years now. […] That’s because I was writing, and I wanted to avoid possible premature publication. I wanted to get decent enough before the work was published.

Vida personal Como la so madre y la so güela materna, Savant contraxo'l so primer matrimoniu a la edá de 16 años, pero divorciar al cabu d'una década. Ella y el so primer home tuvieron dos fíos: Mary Catherine Blinder y Dennis Y. Younglove, dambos médicos. El segundu matrimoniu de Marilyn vos Savant tamién duró diez años.

El 23 d'agostu de 1987, Savant casóse con Robert Jarvik, pioneru del corazón artificial. El Jarvik-7, un corazón artificial que Jarvik desenvolviera en 1982, fuera utilizáu como primer implante cardiacu. Dende los años 1980 Marilyn vos Savant vive en Manhattan col so maríu, los sos fíos, el so xenru y los sos nietos.About Marilyn (inglés)

Oficios Savant ye la direutora principal de finances de Jarvik Heart,Stephanie Saul: Artificial heart inventor returns to spotlight – and controversy (inglés), New York Times, 6 de febreru de 2008 y ayuda al so home na investigación y prevención d'enfermedaes cardiovasculares.Mary Jane Sterling: Math Word Problems for Dummies (inglés), For Dummies, 2007, ISBN 978-0-470-14660-6, S. 319 Tamién trabaya como conferenciante pa delles empreses y universidaes.Marilyn vos Savant, Leonore Fleischer: Brain Power – The 12 Week Mental Training Programme (inglés); Piatkus, Londres 2005, ISBN 0-7499-2555-8, S. 2 Ye miembru del Comité pa la Investigación EscépticaCSI Fellows and Staff (inglés) y trabayó nel Direutoriu del Conseyu Nacional d'Educación d'Economía, nel Conseyu de l'Asociación Nacional pa Neños SuperdotadosAndrew York: Marilyn vos Savant y la lóxica (PDF; 7,3 MB), Revistir Mercedes, 2007, S. 52f. y nel Muséu Nacional d'Historia de la Muyer, recibiendo por esto últimu'l premiu "Muyeres que faen Hestoria" (Women Making History) en 1998 «pola so contribución a camudar los estereotipos sobre la muyer».First Annual Women Making History Awards (inglés) Foi nomada por Toastmasters International como unu de los Cinco Orador más Sobresalientes de 1999, y recibió en 2003 un Doctoráu Honoris Causa en lletres del Colexu de Nueva Jersey.President’s Report to the Board de la presidente R. Barbara Gitenstein, 30 de xunu de 2003

Forma parte de distintes sociedaes d'altu CI, como Mensa, Prometheus y la International Society for Philosophical Enquiry.Michael Vitez: World's Smartest Couple Robert Jarvik, Marilyn Vos Savant Both Married Into Brains (inglés), KNT News Service, 5 de xunetu de 1988 Al mediar los años 1980 perteneció a y trabayó como secretaria de la sociedá Mega, que los sos miembros tienen que presentar un CI de 176 o más.Ron Yannone: Pending Inquiry to Marilyn vos Savant on Publishing the Titan Test in Parade Magazine (inglés; PDF; 1,3 MB), publicáu en Noesis – The Journal of the Mega Society el 3 de xineru de 2008

La inclusión de Savant en 1986 nel Llibru Guinness de los Récores atraxo una gran atención sobre ella per parte de los medios. Ente les publicaciones taba Parade, que sacó un artículu nel que s'incluyía una selección d'entrugues y les sos respuestes, que la so popularidá dio llugar a la columna d'entrugues y respuestes, Entruga a Marilyn. Nesta seición ella resuelve problemes matemáticos y lóxicos, y contesta entrugues sobre una gran variedá de temes, incluyendo filosofía, física, política, educación, naturaleza del home, según tamién cuestiones más cotidianes como conseyos personales.

Tamién esiste una versión electrónica de la columna; esta versión contién dellos elementos que nun son incluyíos na versión impresa: discutinios sobre les respuestes que publicó Savant y que se revelaron incorreutes o revesoses, esplicaciones sobre delles respuestes demasiáu curties, repeticiones de delles columnes anteriores y resolución de delles entrugues adicionales.

La so columna apurrió la base de trés de los sos llibros, ye dicir Ask Marilyn: Answers to America’s Most Frequently Asked Questions (1992), More Marilyn: Some Like It Bright (1994) y Of Course I’m for Monogamy: I’m Also for Everlasting Peace and an End to Taxes (1996).

El problema de Monty Hall El 9 de setiembre de 1990, Savant analizó na so columna la siguiente entruga: «Imaxínese que ta participando a un programa de concursos y que tien qu'escoyer ente tres puertes. Una puerta despinta un coche ente que les otres zarren un par de cabres. Usté escueye la puerta col númberu 1 y el presentador, que sabe lo que ta escondíu detrás de caúna de les puertes, abre la tercer puerta, dexando ver una cabra. Agora pregúnta-y a usté si ye meyor quedase cola primer puerta o si usté prefier escoyer la segunda puerta. ¿Ye meyor camudar de puerta?» (Craig F. Whitaker, Columbia, Maryland)Marilyn vos Savant.com – Game Show Problem , 9 de setiembre de 1990 (inglés): Suppose you’re on a game show, and you’re given the choice of three doors. Behind one door is a car, the others, goats. You pick a door, say #1, and the host, who knows what’s behind the doors, opens another door, say #3, which has a goat. He says to you: ‘Do you want to pick door #2?’ Is it to your advantage to switch your choice of doors?

Savant respondió que yera meyor escoyer la segunda puerta, aumentando les probabilidaes de ganar el coche de 1/3 a 2/3. Arriendes de ello, recibió unos diez mil cartes; la mayoría de los remitentes creía que les probabilidaes de ganar el coche –1/2– yeren les mesmes pa les dos puertes. El problema de Monty Hall foi analizáu polos emplegos de la CIA, del MIT, del Llaboratoriu Nacional de Los Álamos y en más de mil escueles americanes.John Tierney: Behind Monty Hall's Doors: Puzzle, Alderique and Answer? (inglés), New York Times, 21 de xunetu de 1991

A pesar d'eses reacciones mayoritariamente negatives, Marilyn vos Savant negóse firmemente a desdecirse del so razonamientu. Na so segunda columna sobre'l problema de Monty Hall (publicada'l 2 d'avientu de 1990)Morton Ann Gernsbacher, Sharon J. Derry: Proceedings of the Twentieth Annual Conference of the Cognitive Science Society, Psychology Press, 1998, ISBN 978-0-8058-3231-0, S. 18 escribió: «Un métodu pa esclariar la medría de les probabilidaes que resulta d'un cambéu de puertes consiste nuna enumeración de tolos resultaos posibles del xuegu. Mientres les primeres trés rondes usté escueye la primer puerta y camuda cada vez; mientres les siguientes trés rondes usté escueye la primer puerta pero nun va camudar, y cada vez el presentador abre una puerta con una cabra. Equí tán los resultaos:»Marilyn vos Savant.com – Game Show Problem , 2 d'avientu de 1990 (inglés): […] The benefits of switching are readily proven by playing through the six games that exhaust all the possibilities. For the first three games, you choose #1 and “switch” each time, for the second three games, you choose #1 and “stay” each time, and the host always opens a loser. Here are the results:

! !! Puerta 1 !! Puerta 2 !! Puerta 3 !! Resultáu |- | Ronda 1 || Coche || Cabra || Cabra || Usté camuda y pierde. |- | Ronda 2 || Cabra || Coche || Cabra || Camuda y gana. |- | Ronda 3 || Cabra || Cabra || Coche || Camuda y gana. |- | Ronda 4 || Coche || Cabra || Cabra || Nun camuda y gana. |- | Ronda 5 || Cabra || Coche || Cabra || Nun camuda y pierde. |- | Ronda 6 || Cabra || Cabra || Coche || Nun camuda y pierde.