Aereollinia de baxu costu

thumb|249x249px|Airbus A320 de l'aereollinia de la compañía colombiana de baxu costu Viva Colombia, en rodaxe p'aparcar en Bogotá. 250px|thumb|Airbus A319 d'easyJet nel aeropuertu d'Ámsterdam-Schiphol. 250px|thumb|Boeing 737 de l'aereollinia irlandesa de baxu costu Ryanair. thumb|250px|Airbus A320 Wizz Air de l'aereollinia Europa oriental nel Aeropuertu Internacional de Katowice en Polonia Una aereollinia de baxu costu, aereollinia de baxu preciu o aereollinia low-cost ye una aereollinia qu'ufierta una tarifa más económica en cuenta de desaniciar munchos de los servicios que reciben los pasaxeros d'aereollinies tradicionales, o que cobren estos servicios de mou adicional. El conceutu surdió nos Estaos Xuníos enantes d'estendese per Europa a principios de la década de 1990 y d'ende al restu del mundu ante l'aumentu na demanda de tresporte aereu. En principiu'l términu yera emplegáu dientro de la industria de l'aviación pa referise a compañíes con costos d'operación baxos o menores que los de la competencia. Al traviés de los medios de comunicación, el so significáu varió, y agora define a cualquier aereollinia de precios baxos y servicios llindaos, frente a los de les aereollinies tradicionales.

Historia La primer compañía de precios baxos foi la americana Pacific Southwest Airlines, qu'empecipió los sos vuelos el 6 de mayu de 1949. De cutiu y de forma errónea concédese esti méritu a Southwest Airlines, aereollinia tamién americana que nun empezó a operar hasta 1971 y a xenerar beneficios dos años dempués. Col procesu de desregulación vivíu pola aviación a principios de la década de 1990, el modelu estendióse a Europa, con aereollinies como la irlandesa Ryanair o la británica easyJet. Mientres 2004 una fola de nueves aereollinies de baxu costu invadió Australasia, cola malaya Air Asia y l'australiana Virgin Blue a la cabeza. El modelu operativu de baxu costu ye aplicable en tol mundu, magar los mercaos lliberalizaos son más afayadizos pa la so rápida espansión.

Les compañíes de baxu costu suponen una seria amenaza a les aereollinies tradicionales de serviciu «completu», pos l'altu costu operativu d'estes postreres nun-yos dexa competir de forma efeutiva colos precios de los billetes ufiertaos poles low-cost, y esti ye'l factor más importante pa la mayoría de veceros. De 2001 a 2003, periodu nel que la industria de l'aviación foi duramente cutida pol terrorismu, la guerra y el SARS, la gran mayoría de les aereollinies tradicionales sufrieron fuertes perdes mientres les compañíes de baxu costu caltuviéronse en positivu.

Munches empreses optaron por llanzar les sos propies filiales de precios baxos, como Buzz de KLM, Clickair d'Iberia, Go Fly de British Airways o Ted d'United Airlines, pero atopáronse con series dificultaes pa evitar que'l so negociu fora taramielláu poles sos matrices. Esceiciones d'esto son bmibaby de Bmi, Snowflake de SAS, l'alemana germanwings (remanada nun 49 % por Lufthansa) o Jetstar de Qantas, toes elles capaces d'operar conxuntamente coles sos matrices de serviciu completu.

Nel mercáu de los destinos vacacionales, les aereollinies de baxu costu tamién compiten colos vuelos chárter de pasaxeros. Sicasí, la inflexibilidá de los chárters (sobremanera no qu'a la duración de la estancia refierse) ficiéronse impopulares ente los viaxeros. Intentóse estrapolar la dinámica del baxu costu a otres industries y negocios como la hotelera o'l software.

Les aereollinies de baxu costu nes distintes partes del mundu Europa thumb|right|250px|Airbus A320 de l'aereollinia española de baxu costu Vueling. thumb|right|250px|Embraer 190 de l'aereollinia brasilana de baxu costu Azul. Ensin dulda los dos exemplos más claros de compañíes europees de baxu costu son la británica easyJet y la irlandesa Ryanair, que dende la so nacencia en 1991 y 1985, respeutivamente, nun pararon d'aumentar la so rede de destinos nel continente. Y magar el so ésitu, l'enclín ye la de siguir amenorgando costos y servicios añadíos. Por casu, en 2004, Ryanair anunció la so intención de desaniciar los asientos reclinables, los paños de reposar cabeces o los bolsos nos respaldos de los aviones de la so flota.

La entrada de dellos países d'Europa Oriental na Xunión Europea y los esfuercios pa cumplir les esixencies de la XE per parte d'aquellos qu'entá nun lo consiguieron llevó a una estensión del llamáu Espaciu Aereu Européu, y de la mesma al establecimientu de rutes de baxu costu tantu por compañíes yá esistentes como por otres nueves como Wizz Air. Ente 2004 y 2006 estableciéronse rutes a países como Bulgaria, Eslovenia, Polonia, Hungría o la República Checa, amás d'empecipiar los vuelos a Turquía.

En Finlandia la competencia produxóse en sen inversu, de mou que la compañía nacional Finnair baxó los precios de los sos billetes hasta tal puntu que la so competidora de baxu costu Flying Finn viose forzada a cesar les sos operaciones. Tres meses dempués de la bancarrota de Flying Finn, otru de los operadores del país, Blue1, empezó a volar a trés de los destinos más rentables de Flying Finn.

En Noruega la primer compañía de baxu costu foi ColorAir, formada en 1998, anque les sos competidores SAS y Braathens acabaron oldeando los sos precios colos de ColorAir y esta tuvo que zarrar al añu siguiente. A ColorAir siguiéron-y Norwegian Air Shuttle, o Norwegian, qu'empecipió les sos operaciones de baxu costu en setiembre de 2002 con una flota de Boeing 737. Anque Norwegian empezó operando solamente en rutes nacionales, güei los sos vuelos internacionales perpasen a los nacionales. El llanzamientu de vuelos ensin escales dende ciudaes cercanes al círculu polar árticu como Stavanger, Bergen o Trondheim, amás de la capital Oslu, fizo que la compañía adquiriera gran popularidá. Realmente les estadístiques afirmen que los noruegos son los que más vuelen del mundu, principalmente porque la abegosa xeografía del so país fai difícil el tresporte per carretera o ferrocarril, pero tamién pol so altu nivel d'ingresos.

Tocantes a España podría dicise que la lliberalización del mercáu de l'aviación empecipiada cola privatización d'Iberia y siguida col desarrollu de les aereollinies regulares Air Europa y Spanair lo mesmo que d'otres dedicaes a los vuelos chárter algamó'l so puntu cimeru nel añu 2004 cola nacencia de Vueling Airlines y nel 2006 cola creación per parte d'Iberia de la so filial de baxu costu Clickair, esta postrera yá sumida (fundida con Vueling).

Sudamérica En Colombia, esisten operando dende 2007 Aereollinies de baxu costu, siendo la primer d'elles EasyFly operando en rutes rexonales solamente, hasta la llegada de VivaColombia que desenvolvió los sos primeros vuelos comerciales internacionales escontra Lima y escontra Panamá, esta espansion y rápida crecedera del mercáu colombianu, llevó a la creación de l'aereollinia Wingo, de capital colombo-panamiegu nel segmentu d'Aereollinies low-cost de vuelos internacionales, operando na zona de centroamerica y el caribe.

N'Arxentina, l'aereollinia de baxu costu Flybondi foi la primera d'esti tipu n'empezar les sos operaciones. Foi fundada nel añu 2016 a raigañu de la crecedera qu'esperimentó l'aviación comercial nesti país nos últimos años y empezó los sos vuelos regulares el 26 de xineru de 2018. Cuenta con más de 12 destinos a nivel nacional. El so principal centru d'operaciones ye l'Aeropuertu El Palomar, que s'atopa allugáu nes contornes de Buenos Aires, y que se destaca por ser el primer y únicu aeropuertu low cost d'América Llatina. El so CEO ye'l suizu Julian Cook y los sos principales inversionistes son Cartesian Capital Group LLC, Yamasa Co. Limited. Los ex-executivos Michael Cawley (Ryanair) y Michael Powell (WizzAir), son tamién accionistes de la llinia aérea. Mientres 2019, sumóse JetSMART Argentina a la competencia nel Aeropuertu El Palomar, la filial d'aereollinia chilena comenzó los sos vuelos de cabotaxe'l 11 d'abril de 2019 Mietres 2018 tamién se sumó Norwegian Air Argentina a la competencia de baxu costu, pero esta opera los sos vuelos dende'l Aeroparque Jorge Newbery

América del Norte thumb|right|250px|Boeing 737-800 de l'aereollinia canadiana de baxu costu WestJet. En países como los Estaos Xuníos, a midida que'l númberu d'aereollinies de baxu costu foi creciendo, estes aereollinies empezaron a competir ente elles amás de coles tradicionales. thumb|right|250px|Boeing 737-700 de l'aereollinia d'Estaos Xuníos de baxu costu Southwest Airlines. En Canadá, Air Canada atopó dificultaes p'aguantar la competencia coles sos nueves rivales de baxu costu Westjet, Canjet y Jetsgo a pesar de gociar de la posición dominante del mercáu hasta'l momentu. Air Canada entró en suspensión de pagos en 2003, pero recuperóse en setiembre de 2004. La compañía operaba dos subsidiaries de baxu costu, Air Canada Tango y Zip, pero esta llinia de negociu foi abandonada polos problemes económicos. Per otra parte hai de comentar que Jetsgo zarró'l 11 de marzu de 2005.

En Méxicu como tal nun esiste un mercáu que pueda denonase en realidá de baxu costu, sicasí esiste muncha competencia nel mercáu aereu. Operando nun rangu de mercáu asemeyáu atópense, Aeroméxico Connect, la segunda mayor aereollinia del país por cantidá de pasaxeros tresportaos (dempués del so matriz Aeroméxico), Mexicana Click tercera por númberu de pasaxeros tresportaos, Volaris cuarta aereollinia nacional por númberu de pasaxeros tresportaos, que les sos actividaes comerciales dieron entamu en marzu de 2006, anguaño Volaris cuenta con una flota de 18 aviones Airbus A319, de los que 2 foron ex flota de TACA y 16 más nuevos. Volaris, yá recibió'l so primer Airbus A320 de los 11 qu'encargó a Airbus y que van sirvir nel so plan d'espansión del negociu. Tien la so base nel Aeropuertu Internacional de Toluca y con vuelos escontra 26 ciudaes mexicanes; Interjet foi creada en 2005, la flota d'Interjet ta integrada por 13 aeronaves Airbus A320, forníes colo último en teunoloxía. Amás cunten coles más altes certificaciones internacionales tocantes a caltenimientu y seguridá, con base d'operaciones en Toluca y l'Aeropuertu de la ciudá de Méxicu, llogrando una gran competencia coles aereollinies tradicionales Aeroméxico y Mexicana; Aviacsa séptima aereollinia nacional por númberu de pasaxeros tresportaos, vuelen principalmente al sureste mexicanu, tienen la so base d'operaciones nes ciudaes de Méxicu y Monterrey, Viva Aerobus octava por númberu de pasaxeros tresportaos, entró n'operaciones nel últimu trimestre de 2006 con salíes dende la ciudá de Monterrey escontra 18 destinos na república mexicana y tamién s'atopa Magnicharters,una aereollinia fundada en 1994 de primeres como chárter pa depués convertise nuna aereollinia comercial operando a 11 destinos nacionales y por temporaes 2 destinos internacionales (Las Vegas y Orlando).

Centroamérica El 9 de setiembre de 2011 empecipió operaciones Easy Sky con un Boeing 737-232 cubriendo la ruta ente la ciudá continental de La Ceiba y La Islla de Roatan. Cobrando una tarifa igual a la de tresporte marítimu (24.95 $) llograron altos usos. El vuelu solo toma 8 minutos pa cubrir 40 milles náutiques. Ye'l vuelu itineráu más curtiu del mundu nuna aeronave, Jet, de más de 10 tonelaes. En payares de 2014 empecipió operaciones Veca Airlines , que ye una aereollinia de bandera d'El Salvador. Tien el so centru d'operaciones nel Aeropuertu Internacional d'El Salvador «Monseñor Oscar Arnulfo Romero y Galdámez», anguaño tien como destinos Guatemala, Costa Rica, Nicaragua y El Salvador

Asia thumb|right|250px|Boeing 737-900ER de l'aereollinia indonesia de baxu costu Lion Air.