thumb|Nomos del Baxu Exiptu. thumb|Nomos del Alto Exiptu.

Nomo denominar a caúna de les subdivisiones territoriales del Antiguu Exiptu. Esti nome ye d'orixe griegu (Νομός, 'distritu'); la pallabra equivalente exipcia yera hesp o sepat, que designaba la superficie cultivable de los territorios.

L'orixe de los nomos

Los pobladores prehistóricos d'Exiptu estableciéronse primero nel valle del Nilu, onde constituyeron comunidaes, principalmente agrícoles, gracies a lo cual consiguieron beneficiase de los periódicos llenes del ríu, crear un sistema de canales de riego y escoyer especies vexetales, ente otros llogros.

D'esta forma, los pobladores pierden la organización tribal y arrexuntar en nomos que yeren zones d'influencia dientro de les cualos convivíen delles comunidaes.

Los nomarcas

L'alministración provincial taba basada na figura del nomarca "el qu'abre les canales", que yera responsable de la regación, del rendimientu agrícola, recaldar impuestos y afitar les llendes de les propiedaes dempués del hinchente añal. Al mandu de cada nomo alzábase un nomarca, un cargu designáu pol faraón, qu'en delles dómines foi hereditariu.

Cuando'l poder del faraón yera más fuerte, los nomarcas yeren designaos por esti como gobernadores. Si'l poder central yera débil, como en dómines d'invasiones estranxeres o guerres civiles, los nomarcas reafitaben el so poder, llegando dalgunos a establecer llinaxes hereditarios. Los conflictos ente'l faraón y los nomarcas hereditarios fueron comunes mientres los denominaos periodos entemedios, hasta qu'unu de los gobernantes locales yera capaz d'afitar el control sobremanera'l país y alzase faraón.

El final de los nomos

La división territorial en nomos perduró hasta'l periodu Ptolemaicu y principios de la dómina de dominación Romana. So los gobernantes romanos los nomos acuñaron la so propia moneda, llamaes "monedes de los nomos," que reflexaba inda les tradiciones locales. Los nomos d'Exiptu gociaron d'importancia como principales unidaes alministratives hasta les reformes de la dómina de Diocleciano y Constantín.

El númberu de nomos La división alministrativa del Antiguu Exiptu n'unidaes más pequeñes, los nomos, llevar a cabu nel Imperiu Antiguu y perduró, con dellos cambeos menores, hasta la invasión de los árabes en sieglu VII. Polo xeneral, na dómina de los faraones, puede suponese la esistencia de 42 nomos, de los cualos, 22 taben nel Altu Exiptu y 20 nel Baxu Exiptu.

El númberu de los nomos varió ente 37 y 47, según Pliniu'l Vieyu, escritor del sieglu I. En dómina d'Estrabón, que visitó Exiptu c. 25 e. C., Exiptu taba estremáu en 37 nomos, 10 nel Delta, 17 en Exiptu Mediu y otros 10 nel Altu Exiptu.

Nomos del Alto Exiptu

Nᵘ Nome Deidá Traducción Capital Otres ciudaes En griegu N'árabe XeroglíficuITȝ-sty HorusLa Tierra del arqueru Kush (Nubia)Abu Sunet Nubyt Elefantina Siena OmbosGeziret Asuán Kom Ombo -N16:X1:T9A:N18-IIWṯst-ḥr Horus BehedetLa sede de HorusDyebaApolinópolis M.Edfu -H6-G5-S106:Aa14-R12:N24-IIINḫn Nejbet HorusEl RuralNejen Nejbet Iunet Hieracómpolis Eleitiáspolis LatópolisKom el-Ahman El Kab Esna -S9:O48-R12:N24-IVWȝst MontuEl CetruUaset Iuny Per-Hathor Dyerty Madu Tebas Hermontis Patyris Tufion -Luxor-Karnak Armant Gebelein Tod Medamud -R19-R12:N24-VBȝw MinLos dos FerresGebtyu Nubt GisCoptos Ombos Apolinópolis P.Qift Naqada Qus -G5-G5-R12:N24-VIˁIḳr HathorEl CocodriluIunetTentyrisDendera -H6:I3-R12:N24-VIIBȝt BatEl SistroHut-SejenDióspolis ParvaHu -E8-R12:N24-VIIITȝ-wr JentamentiuLa Gran TierraAbdyu CheniAbidos TinisEl Arabah Girga (?) -R17-R12:N24-IXMn MinMinJent-MinPanópolisAjmim -H6:R22-R12:N24-XWȝḏỉt BauLa CobraDyeu-qa TyebuAfroditópolis AntaeópolisIfteh Qau el-Kabir -I10-H6:.-R12:N24-XIStš Seth HorusSethShashotepApotekeShutb -E21-R12:N24-XIIȝtft MatytLa Víbora del montePer-NemtyHíeraconEl Ataula -N26:I9-R12:N24-XIIINḏft ḫnt UpuautÁrbol Sagráu de la víbora del SurSautLicópolisAsiut -M1:f-R12:N24-W18:t*t-XIVNḏft pḥt HathorÁrbol Sagráu de la víbora del NorteQesyCusaeEl Qusiya -M1:I9-R12:N24-F22-XVWnt BesLa LlebreJemenuHermópolis MagnaAshmunein -E34-R12:N24-XVIMȝ-ḥḏ HorusEl OrixHebenu Tadehnet Teodosiópolis AcorisBeni Hassan Tihna el-Jebel -E28-R12:N24-XVIIˁInpw AnubisEl Can negruSakaCinópolisEl Qes (?) -E15-R12:N24-XVIIIˁnty NemtyEl Ferre voladorHutnesutHipponosSharuna -G7A-R12:N24-XIXWȝbwỉ IgayLos dos CetrosPer-MedyedOxirrincoBahnasa -R19-D58-R19-R12:N24-XXNˁrt ḫntÁrbol Sagráu del SurHenen NesutHeracleópolis MagnaIhnasiya -M1:D36-R12:N24-W18:X1*X1-XXINˁrt pḥt JnumÁrbol Sagráu del NorteShenajenCocodrilópolis, ArsínoeMedinet el-Fayum -M1:D36-R12:N24-F22:t-XXIIMdnỉt NeitLos Cuchiellos (Raspadores)TepihuAfroditópolisAtfih -O8-X1-R12:N24-

Nome de los nomos del Altu Exiptu grabaos na capiya de Sesostris I, na cortil de Karnak.

Nomos del Baxu Exiptu

Nᵘ Nome Deidá Traducción Capital Otres ciudaes En griegu N'árabe XeroglíficuIˁInb-ḥḏ HorusMuriu blancuMenneferMenfisMit Rahina -O36-T3-R12:N24-IIḫpš JentyjemLa ZancaJemLetópolisAusim -F24-R12:N24-IIIˁImntt HapyOccidenteImuApisKom el-Hisn -H6-G5-R12:N24-IVNt-rsy Sobek Neit del SurPetjekaNaucratisKom el-Gi'eif -T11:T11:O26-M25-R12:N24-VNt-mḥt Sau Neit del NorteSauSaisSa el-Hagar -T11:T11:O26-M15-R12:N24-VIḫȝswwToru montañésJasu Pe y DepXois ButoSaja Tell el-Farain -N26-E2-R12:N24-VIIWˁm ḥww ˁImntArpón occidentalPer-Haneb-AmentyMetelisDamanhur -T21:P13-R12:N24-R14:Aa14-VIIIWˁ m ḥww ˁIȝbt Arpón orientalPer AtumLa bíblica PitomHeroónpolisTell el-Masjuta -T21:P13-R12:N24-R15:Aa14-IXˁnḏty OsirisEl proteutorPer Usir, DyeduBusirisAbu Sir Bana -A22-H6-H6-R12:N24-Xḳm-wrToru negruHut Her ibAtribisTell Atrib -I6-E2-R12:N24-XIḥsbToru censáuTaremuLeontópolisTell el-Muqdam -Aa2-E2-R12:N24-XIIṯb-nṯrt o Ka IuXatu divínTyeb Necher Per hebytSebennitos -Samanud Behbeit -E9-E2-R12:N24-XIIIḥḳȝ-ˁd Isis, BastCetru prósperuIunu JerahaHeliópolis BabylonMatariya El Cairu (?) -S38-V27-R12:N24-XIVḫnt-ˁIȝbt HorusNomo orientalTyaruSileTell Abu Seifa -W18-R15-R12:N24-D58:Aa13-XVḥb DyehutyLa Ibis (Dyehuty)Baj, Ueprehuy (?)Hermópolis ParvaBaqliya -G26A-R12:N24-XVIḥȝt-mḥtEl DelfínDyedet MendesTell el-Ruba -K4-R12:N24-XVIIBḥdtEl Tronu "Behedet xúnelos"SemabehdetDióspolis InferiorTell el-Balamun -F36-F18:D46:X1*O49-G17-XVIIIˁImt-ḫnt Isis, BastEl Príncipe del SurPer-Bastet, BastBubastisTell Basta, Zagazig -A18-F1:X1-.-N41*Z1:Z2ss-O36-T3-R12:N24-XIXˁImt-pḥtEl Príncipe del NorteDyanet Imet Tanis -San el-Hagar Nebesha -A18-F22:R12-.-W18-n:t-XXSpdEl Ferre emplumáuShedet, Per-Sobek Per-Sopdu Cocodrilópolis, Arsínoe -Medinet el-Fayum Saft el-Henna -M44-G13:R12-.-N24:t*Z2ss-M15-

Nome de los nomos del baxu Exiptu grabaos na capiya de Sesostris I, na cortil de Karnak.

Ver tamién Reinu Antiguu Referencies

Nomos, en digitalegypt. University College London.

Enllaces esternos

Nomos del Antiguu Exiptu Nomos del Antiguu Exiptu Mapa de los Nomos del Antiguu Exiptu Nomos d'Exiptu

* Nomo