ГАЗ-66 — савецкі і расійскі грузавы аўтамабіль грузападымальнасцю 2 тоны з колавай формулай 4х4. Выраблены 965 941 экземпляр. З’яўляецца найбольш масавым паўнапрывадным двухвосевым грузавіком у Савецкай Арміі УС СССР і ў народнай гаспадарцы СССР і Расіі ў 1960-1990 гады.
Канструкцыя thumb|Выгляд ззаду ГАЗ-66 — грузавы аўтамабіль падвышанай праходнасці колавай формулы 4х4, скампанаваны па схеме «кабіна над рухавіком». Канструктар машыны — А. Д. Прасвірын.
Кабіна — суцэльнаметалічная, двухмесная. Платформа — металічная, з адкідным заднім бортам і надколавымі нішамі. Абсталёўвалася двума або трыма (у залежнасці ад камплектацыі) падоўжнымі адкіднымі лаўкамі, пяццю здымнымі дугамі і тэнтам.
Уніфікаваны па некаторых агрэгатах з аўтамабілем ГАЗ-53 — рухавік, каробка перадач, задні мост.
Рухавік — бензінавы, карбюратарны, 8-цыліндравы, з V-падобным размяшчэннем цыліндраў і верхнім размяшчэннем клапанаў. Працоўны аб'ём — 4,25 л, магутнасць — 115-125 к.с. пры 3200 аб / хв.
Каробка перадач — чатырохступеньчатая, з сінхранізатарамі на III і IV перадачах.
Падвеска — залежная, на аднолькавых для пярэдняга і задняга мастоў падоўжных паўэліптычных рысорах, з гідраўлічнымі тэлескапічнымі амартызатарамі двухбаковага дзеяння на абодвух мастах, без падрысорнікаў. Канцы рысор замацаваныя ў гумовыя апоры. Тармазная сістэма — аднаконтурная, паасобная з гідраўлічным прывадам з вакуумным узмацняльнікам. Нажныя тормазы барабанныя; стаяначны — барабанны трансмісійны тормаз.
ГАЗ-66-01 ГАЗ-66-11 Гады выпуску 1964-1985 1985-1995 Рухавік ЗМЗ-66 ЗМЗ-513.10 Тып, колькасць цыліндраў Бензінавы, 8-цыліндравы Аб'ём, л4,25 Магутнасць пры аб/хв 115 к.с. пры 3200 аб / хв 125 к.с. пры 3200 аб / хв Макс. крутоўны момантпры аб/хв 285 Н·м пры 2200–2500 аб / хв 294 Н·м пры 2200–2500 аб / хв Каробка перадач 4-ступеньчатая, механічная Габарытныя памеры, мм - 5920 х 2340 х 2520 Колавая база, мм 3300 Клірэнс, мм 315 Габарыты кузава, мм - 3390 х 2145 х 900 Падрыхтаваная маса, кг 3470 3440 Дазволеная маса, кг 5800 6040 Грузападымальнасць, мм 2000 Макс. хуткасць, км/г90 Памер шын 12.00-18 12.00-18 (320-457)
За кошт магутнага рухавіка, нізка размешчанага цэнтра вагі, шырокай каляіны, малых пярэдняга і задняга звесаў, меў выдатную прахадзімасць: на цвёрдай глебе пераадольваў уздымы крутасцю да 31 градуса, мог перасоўвацца па глыбокім гурбах, глейкім грунце, сыпучых пясках і праз брод глыбінёй да 80 см.
Мадыфікацыі ГАЗ-66Б thumb|left|БМ-21В на шасі ГАЗ-66Б У пачатку 1960-х асноўным самалётам ваенна-транспартнай авіяцыі быў Ан-12Б. Ён меў грузавую кабіну вышынёй ад 2,4 м (пад цэнтрапланам) да 2,6 м. Габарытная вышыня стандартнага ГАЗ-66 была 2,49 м, і машына ўсталяваная на парашутную платформу, не змяшчалася ў самалёце. Таму для дэсантных войскаў быў распрацаваны аўтамабіль з мяккім верхам кабіны.
У якасці базы для стварэння дэсантнага аўтамабіля была абраная мадыфікацыя ГАЗ-66-05, аснашчаная шынамі пераменнага ціску, лябёдкай самавыцягвання і экранаваным электраабсталяваннем. Суцэльнаметалічная кабіна была перароблена ў складаную, якая мела брызентавы верх. Усталяваная здымная рамка ветравога шкла, раздымныя дзверы са здымнымі бакавінамі і раздымная рулявая калонка.
Парашутнае дэсантаванне аўтамабіляў ГАЗ-66Б ажыццяўлялася на платформах з самалётаў Ан-12Б, Ан-22 і Іл-76М з выкарыстаннем шматкупальных парашутных сістэм.
ГАЗ-66-21, ГАЗ-66-22, ГАЗ-66-31 thumb|ГАЗ-САЗ-3511 на базе ГАЗ-66-31 Пасля распаду СССР у 1992 годзе завод сутыкнуўся з сур'ёзным падзеннем папыту на аўтамабіль. Для загрузкі канвеера былі ствараныя новыя мадыфікацыі, арыентаваныя на цывільны сектар рынка: ГАЗ-66-21 (базавы бартавы грузавік), ГАЗ-66-22 (бартавы грузавік з лябёдкай) і ГАЗ-66-31 (шасі). Іх прынцыповым адрозненнем ад вайсковага ГАЗ-66-16 стала падвышаная да 3,5 т грузападымальнасць, дасягнутая шляхам устаноўкі задняга моста ГАЗ-3307 з двухсхільнай ашыноўкай. Замест армейскага кузава аўтамабілі ГАЗ-66-21 і 66-22 атрымалі драўляную платформу з трыма адкіднымі бартамі ад ГАЗ-3307. Сістэма цэнтралізаванай падпампоўкі шын, а таксама самаблакіраваныя міжколавыя дыферэнцыялы і дадатковы паліўны бак на гэтыя мадыфікацыі не ўсталёваліся.
ГАЗ-66-40, ГАЗ-66-41 У 1995 годзе пачалі выпускацца ГАЗ-66-40 і ГАЗ-66-41, якія атрымалі 4-цыліндравы дызель паветранага астуджэння: у першага — у турбіраваным, а ў другога — у атмасферным выкананні.
ГАЗ-66-40 Гады выпуску 1995-1998 Рухавік ГАЗ-5441-10 Тып, колькасць цыліндраў Дызельны, 4-цыліндравы Аб'ём, л 4,15 Магутнасць пры аб/хв 123 к.с. пры 2600 аб / хв Макс. крутоўны момантпры аб/хв 382 Н·м пры 1600-1800 аб / хв Каробка перадач 5-ступеньчатая, механічная Габарытныя памеры, мм 5920 х 2340 х 2520 Колавая база, мм 3300 Клірэнс, мм 315 Габарыты кузава, мм 3390 х 2145 х 900 Падрыхтаваная маса, кг 4120 Дазволеная маса, кг 6350 Грузападымальнасць, мм 2000 Макс. хуткасць, км/г 85-90 Памер шын 12.00R18
Машыны на шасі ГАЗ-66 thumb|left|ГАЗ-66 з КУНГам К66 thumb|left|ГАЗ-66 з КУНГам К66Н Ваенныя К66, КМ66, К66Н — аўтамабілі-фургоны шматмэтавага прызначэння з уніфікаванымі кузавамі (КУНГ). Р-142Н — камандна-штабная машына. ТЗ-2-66Д — палівазапраўшчык на базе ГАЗ-66Б. thumb|МЗ-66 thumb|АП-2 thumb|ДДА-66 МЗ-66 — маслазапраўшчык на базе ГАЗ-66-14. ЗСЖ-66 — запраўшчык адмысловымі вадкасцямі на базе ГАЗ-66-14. ВСЗ-66 — водаспіртазапраўшчык для запраўкі лятальных апаратаў спіртам, водна-спіртавымі сумесямі і дыстыляванай вадой. АС-66 МПП — санітарны аўтамабіль для эвакуацыі параненых. АП-2 — аўтаперавязачная для аказання першай урачэбнай дапамогі ў палявых умовах. ПКМПП-01 — рухомы комплекс медыцынскага пункта палка. СУМПАЛ-01 — судова-медыцынская і патолага-анатамічная лабараторыя. АЛ-3 — санітарна-бактэрыялагічная лабараторыя. ДДА-66 — дэзінфекцыйна-душавы аўтамабіль. ПКС-125 — перасоўная кухня-сталовая. ГЗСА-3714 — фургон для перавозкі хлебабулачных вырабаў. ГЗСА-3713 — фургон для перавозкі медыкаментаў. ГЗСА-947 (1966-1976) — фургон для перавозкі пошты. АВЦ-1,7 — цыстэрна для перавозкі пітной вады. АЦПТ-1,7 — цыстэрна для перавозкі малака. ГАЗ-САЗ-3511 — самазвал на шасі ГАЗ-66-31 з трохбаковай разгрузкай. Пажарныя аўтамабілі АСО-12(66)-90A — пажарны аўтамабіль сувязі і асвятлення на шасі ГАЗ-66-01. Прызначаўся для асвятлення месца працы пажарных падраздзяленняў на пажары, забеспячэння сувязі штаба пажаратушэння з цэнтральным пунктам пажарнай сувязі, а таксама для дастаўкі разліку і інструменту да месца пажару. У кузаве размяшчалася электрасілавая ўстаноўка, якая складалася з генератара, пераўтваральніка частаты і іншых элементаў. На даху ўстаноўлена антэнная прылада. У камплект спецабсталявання таксама ўваходзілі радыёстанцыі, пражэктары і рознае электраабсталяваннеАвтомобиль связи и освещения АСО-12(66)-90A // adt.by . АЦ-30(66)146 — пажарная аўтацыстэрна. Мела запас вады аб'ёмам 1500 л і бак для пенаўтваральніка. У адмысловым адсеку ўсталявана пажарная помпа ПН-40УАвтомобиль из прошлого века – автоцистерна АЦ-30(66)146 1973 г.в. // adt.by . Аўтобусы 38АС ПАЗ-3201 ПАЗ-3206
Экспарт Пастаўлена на экспарт 46 262 машыны, у тым ліку і ў экзатычныя краіны, як Сейшэлы ці Сан-Тамэ і Прынсіпі.
Літаратура
Спасылкі
Считать несекретным! // gruzovikpress.ru
Гл. таксама ГАЗ-63 ГАЗ-3308
66