Вердэ́нская апера́цыя 1916 — баі ў лютым-снежні за ўмацаваны раён Вердэна паміж германскімі і французскімі войскамі ў час 1-й сусветнай вайны 1914-1918.
Перадгісторыя Германскае вярхоўнае камандаванне вырашыла ў 1916 годзе нанесці галоўны ўдар на Заходнім фронце супраць Вердэнскага выступу, які з’яўляўся апорай ўсяго французскага фронту. 112 км фронту Вердэнскага ўмацаванага раёна (генерал Ф. Эр) абаранялі 8 французскіх дывізій.
Ход бітвы На 15-кіламетровым участку прарыву супраць 2 французскіх дывізій немцы сканцэнтравалі 6,5 дывізій пры 946 гарматах (у тым ліку 542 цяжкіх) са складу 5-й германскай арміі кронпрынца Вільгельма (агулам 17 дывізій). Атака 21—25 лютага на правым беразе р. Мёз (Маас) сустрэла ўпарты супраціў французскіх войскаў, і прарыў дасягнуты не быў. Французскае камандаванне ўвяло 2-ю армію (генерал А. Петэн, з 1 мая генерал Р. Нівель) і арганізавала для бесперабойнага забеспячэння войскаў аўтамабільны рух па шашы Бар-ле-Дзюк — Вердэн, названай «святой дарогай». Перанос немцамі ў сакавіку галоўнага ўдару на левы бераг р. Мёз (Маас) таксама не прынёс поспеху. За 70 сутак (люты — красавік) бесперапынных баёў германскія войскі прасунуліся толькі на 6-7 км. У далейшым Вердэнская аперацыя прыняла характар барацьбы на знясіленне. У чэрвені германскія войскі распачалі новую няўдалую спробу прарыву. Паспяховае наступленне войскаў рускага Паўднёва-Заходняга фронту і наступ саюзнікаў на р. Сома прымусілі германскае камандаванне перайсці пад Вердэнам да абароны (2 верасня). 24 кастрычніка французскія войскі перайшлі ў контрнаступленне і да 21 снежня выйшлі на рубеж, які займаўся імі 25 лютага. У выніку наступлення 20—26 жніўня 1917 г французскія войскі цалкам аднавілі становішча пад Вердэнам.
Літаратура
Катэгорыя:Бітвы паводле алфавіта Катэгорыя:Бітвы Першай сусветнай вайны Катэгорыя:Бітвы Германіі Катэгорыя:Бітвы Францыі