Borbeni avioni su svi vojni avioni čija je namjena napadanje drugih aviona, koje, za razliku od bombardera, čija je namjena napadanje ciljeva na zemlji ili na moru. Borbeni avioni su većinom mali i okretni, i prvi put su se pojavili u Prvom svjetskom ratu kao odgovor na cepeline i izviđačke avione koji su se tada počeli koristiti. Kasnije su nastale cijele bitke u kojima su učestvovali borbeni avioni. U vojnoj doktrini borbeni avioni se koriste za dobijanje zračne nadmoćnosti, a ta nadmoćnost je važna za pobjedu kod konvencionalnog ratovanja. mini|250px|desno|Američki borbeni avion F-16C Uvod
Borbeni avioni sa propelerima Prvi svjetski rat mini|desno|Sopwith Camel 2F1 biavion u Imperial War Museum-u u Londonu mini|desno|Fokker Dr.I replika u ILA 2006, "Red Baron" triavion
Važniji avioni: Ujedinjeno Kraljevstvo - Vickers F.B.5 (1914) Holandija - Fokker Eindecker (1915) Francuska - Nieuport 17 (1916) Njemačka - Albatros D.III (1916) Holandija - Fokker Dr.I (1917) Francuska - SPAD S.XIII (1917) Ujedinjeno Kraljevstvo - Sopwith Camel (1917) Ujedinjeno Kraljevstvo - Royal Aircraft Factory S.E.5 (1917) Holandija - Fokker D.VII (1918)
1919–1938. Važniji avioni:
Biavioni Češka Republika - Avia B-534 (1935) Ujedinjeno Kraljevstvo - Bristol Bulldog (1929) Italija - Fiat CR.42 (1939) Ujedinjeno Kraljevstvo - Gloster Gladiator (1937) Ujedinjeno Kraljevstvo - Hawker Fury (1931) Švedska - Svenska Aero Jaktfalken (1929) Monoavioni SAD - Boeing P-26 Peashooter SAD - F2A Brewster Buffalo Sovjetski savez - Polikarpov I-16 Poljska - PZL P.11
Drugi svjetski rat mini|desno|Supermarine Spitfire
Važniji avioni:
mini|desno|Focke-Wulf Fw 190 Australija CAC Boomerang Francuska Bloch MB.150 Dewoitine D.520 Morane-Saulnier M.S.406 Finska VL Myrsky Njemačka Messerschmitt Bf 109 Messerschmitt Bf 110 Focke-Wulf Fw 190 Messerschmitt Me 163 Messerschmitt Me 262 Heinkel He 100 Heinkel He 111 Heinkel He 112 Heinkel He 162 Italija Macchi C.200 Macchi C.202 Macchi C.205 Fiat G.55 Fiat G.50 Japan Kawanishi N1K-J Nakajima Ki-43 Nakajima Ki-44 Nakajima Ki-84 Kawasaki Ki-61 Kawasaki Ki-100 Mitsubishi Zero Mitsubishi J2M Rumunija IAR-80 mini|desno|Yakovlev Yak-9 Sovjetski savez Jakovljev Jak-1 Jakovljev Jak-3 Jakovljev Jak-9 Lavočkin LaGG-3 Lavočkin La-5 Lavočkin La-7 "Fin" MiG-3 Ujedinjeno Kraljevstvo Supermarine Spitfire Hawker Hurricane Hawker Typhoon Hawker Tempest De Havilland Mosquito Gloster Meteor Boulton Paul Defiant SAD mini|desno|P-51 Mustang Grumman F4F Wildcat Vought F4U Corsair Grumman F6F Hellcat Curtiss P-36 Hawk Lockheed P-38 Lightning Bell P-39 Airacobra Curtiss P-40 Warhawk Republic P-47 Thunderbolt North American P-51 Mustang Bell P-63 Kingcobra
Mlazni borbeni avioni Prva generacija (1944–1953)
Važniji avioni:
Njemačka Heinkel He 280 Messerschmitt Me 262 Heinkel He 162 Arado Ar 234 Horten Ho 229 Francuska Dassault Ouragan Dassault Mystère IV Švedska Saab Tunnan Sovjetski savez mini|desno|MiG-15 u poljskim oznakama MiG-9 "Fargo" MiG-15 "Fagot" MiG-17 "Fresco" Lavočkin La-15 "Fantail" Jakovljev Jak-15/17 "Feather" Jak-23 "Flora" Jakovljev Jak-25 "Flashlight" Ujedinjeno Kraljevstvo de Havilland Vampire Hawker Hunter Gloster Javelin Gloster Meteor SAD Lockheed P-80 Shooting Star Republic F-84 Thunderjet North American F-86 Sabre Northrop F-89J Scorpion
Druga generacija (1953–1960) mini|desno|F-100 Super Sabre mini|desno|F-105 Thunderchief borbeni avion
Važniji avioni:
Kanada Avro Arrow Francuska Dassault Étendard IV Indija HAL HF-24 Marut Švedska Saab Draken Sovjetski savez MiG-19 "Farmer" MiG-21 "Fishbed" Suhoj Su-7 "Fitter-A" Suhoj Su-9/11 "Fishpot" Ujedinjeno Kraljevstvo English Electric Lightning De Havilland Sea Vixen Gloster Javelin SAD Chance-Vought F-8 Crusader Grumman F-11 Tiger North American F-100 Super Sabre Convair F-102 Delta Dagger Lockheed F-104 Starfighter Republic F-105 Thunderchief Convair F-106 Delta Dart
Treća generacija (1960–1970) mini|desno|F-4E mini|desno|MiG-25 treće generacije
Važniji avioni:
Francuska Dassault Mirage F.1 Dassault Super Étendard Dassault Mirage III Iran Azarakhsh Saeqeh Kina Shenyang J-8 Sovjetski savez MiG-21MF/bis "Fishbed" MiG-23 "Flogger" MiG-25 "Foxbat" Suhoj Su-15 "Flagon" Suhoj Su-17 "Fitter" Tupoljev Tu-28 "Fiddler" Ujedinjeno Kraljevstvo Hawker Siddeley Harrier SAD McDonnell F-4 Phantom II Northrop F-5 General Dynamics F-111
Četvrta generacija (1970–1990)
mini|desno|F-14 Tomcat
Važniji avioni:
Francuska Dassault Mirage 2000 Iran Shafaq Izrael IAI Kfir Japan Mitsubishi F-2 Narodna Republika Kina JH-7 Flying Leopard Shenyang J-8II Tajvan AIDC F-CK-1 Ching-kuo Švedska Saab Viggen Sovjetski savez MiG-29 "Fulcrum" MiG-31 "Foxhound" Suhoj Su-27 "Flanker" Jakovljev Jak-38 "Forger" Ujedinjeno Kraljevstvo / Njemačka / Italija Panavia Tornado Ujedinjeno Kraljevstvo / SAD McDonnell Douglas / BAE Harrier II SAD Grumman F-14 Tomcat McDonnell Douglas F-15 Eagle General Dynamics / Lockheed Martin F-16 Fighting Falcon McDonnell Douglas F/A-18 Hornet Northrop F-20 Tigershark
Generacija 4, 5 (1990–danas) Važniji primjeri:
Francuska Dassault Rafale Indija HAL Tejas (Limited Series Production begun) Kina Chengdu J-10 Shenyang J-11B Kina / Pakistan JF-17 Thunder ili FC-1 Fierce Dragon Rusija MiG-35 "Fulcrum" Suhoj Su-30/33/35/37 "Flanker" Suhoj Su-32/34 "Fullback" Rusija / Indija Su-30MKI "Flanker" Švedska Saab JAS 39 Gripen Ujedinjeno Kraljevstvo / Njemačka / Italija / Španija Eurofighter Typhoon SAD Boeing F-15E Strike Eagle and all later derivatives General Dynamics / Lockheed Martin F-16C/D Block 50/52 i sve kasnije izvedenice Boeing F/A-18E/F Super Hornet
Peta generacija (2000-danas) mini|desno|X-35 JSF, prototip pete generacije borbenih aviona
Trenutni borbeni avioni: SAD Lockheed Martin / Boeing F-22 Raptor SAD / Ujedinjeno Kraljevstvo Lockheed Martin / Northrop Grumman / BAE F-35 Lightning II
U razvoju: Kina Shenyang J-XX Indija Medium Combat Aircraft Japan Mitsubishi ATD-X Južna Koreja KFX Rusija Suhoj PAK FA
Također pogledajte Spisak vojnih aviona Pilot borbenog aviona
Kategorija:Vojni avioni