Autoimunske bolesti su brojni poremećaji koji nastaju kao posljedica gubitka imunološke tolerancije organizma na vlastite antigene, odnosno radi se o bolestima kod kojih sam organizam napada vlastite ćelije. Ove bolesti se najčešće javljaju kod pacijenata sa genetskom predispozicijom, izazvanom brojnim egzogenim i endogenim faktorima.
Bilo koji poremećaj u radu imunskog sistema ima za posljedicu slabost tog sistema, koja dovodi do različitih poremećaja, koji mogu biti od lahkih alergijskih do teških imunskih bolesti, različitih imunoloških deficijencija i tumora.
Patofiziologija Autoimunske bolesti, nastaju usljed oštećenja vlastitih tkiva i organa („organizam napada sam sebe“), ili gubitka tolerancije na vlastita tkiva. Aktivirana ćelijska i humoralna reakcija vezana uz autoimunski proces u organizmu dovodi do oštećenja vlastitih tkiva. Patogenezu i kliničku sliku bolesti određuje vlastiti antigen organa koji je napadnut, odnosno na čijim ćelijama se taj antigen nalazi pa se razlikuju dva tips autoimunskih bolesti: Organ specifične autoimunske bolesti, kao što su npr. Hashimoto tireoiditis ili autoimunski hepatitis. Tkivno specifične autoimunske bolesti, koje su sistemske bolesti, kao što je naprimjer anafilaktična purpura (osip).Tešija Kuna A. Autoimunosne bolesti. u: E. Topić, D. Primorac, S. Janković. Medicinsko biokemijska dijagnostika u kliničkoj praksi Zagreb: Medicinska Naklada, 2004; str 288-303.
Imunski sistem štiti organizam od tuđih ćelija i čuva ga od napada vlastitog organizma na vlastite ćelije i na taj način spriječi: napad endogenih činilaca koji mogu izazvati pojavu tumora brojne autoimunske promjene i uticaje vanjskih (egzogenih) činilaca kao što su mikroorganizmi, toksini (otrovi), različiti antigeni itd.
Normalna funkcija imunoregulacionih mehanizama sprječava pojavu autoimunskih bolesti. Do danas u medicini nije u potpunosti razjašnjeno na koji način organizam prepoznaje svoje, a na koji način tuđe antigene i zašto kod zdravih ljudi ne napada vlastita tkiva. Prema dosadašnjim saznanjima, najvjerovatnije je to zbog gubitka aktivne tolerancije na antigenske determinante vlastitih ćelija, zbog kojih nastaju neodgovarajuće i promijenjene reakcije imunskog sistema, što rezultira nastankom autoimunske bolesti.
U nastajanju autoimunskih bolesti ulogu imaju genetički i vanjski činioci.
Tipovi Bolest Pogođeno tkivo, organ Autoimunska enterpotija Debelo i tanko crijevo Autoimunski hepatitis Jetra Sindromi Pankreas, nadbubrežne žlijezde, timus Bulozni pemfigus Koža Hronični gastritis Želudac Churg-Straussov sindrom - Ulcerozni kolitis Debelo crijevo i rektum Dermatomiozitis Mišići i Koža Diabetes mellitus tip 1 Pankreas Duhringov dermatitis herpetiformis Koža, tanko crijevo Stečena bulozna epidermoliza Koža Glomerulonefritis Bubreg Guillain-Barréov sindrom Aksonski mijelin perifernog nervnog sistema Hashimoto tireoiditis Štitna žlijezda Lichen sclerosus Koža Linearna IgA-dermatoza KožaEritemski lupus Unutrašnji organi i koža Mikroskopski poliangiitis Koža, bubreg, pluća Behçetov morbus Koža, šarenica Basedowljev morbus TSH receptori štitnjače Bechterewljev morbus Kičmeni stub, šarenica Crohnova bolest Cijeli digestivni trakt (tanko i debelo crijevo) Multipla skleroza Demijelinzacija aksona nervnih ćelija CNS Miastenia gravis Acetilholinski receptori na krajevima motornih ploča PANDAS Bazne ganglije mozga Pemfigus foliaceus Koža Pemfigus seboroični Koža Pemfigus vulgaris Keratoza usne sluzokože i kože Polihondritis Zglobne hrskavice, ušna i nosna hrskavica Polimiozitis Mišići Reumatska groznica Vezivno tkivo i zglobovi, srčani mišić, bazalne ganglije u mozgu, koža Reumatoidni artritis Vezivno tkivo i zglobovi, tetive SAPHO-sindrom Skelet (artritis, hiperostoza, upala kostiju), koža (akne) Sarkoidoza (Boeckova bolest) Limfni čvorovi, pluća, vezivno tkivo Sjögrenov sindrom Pljuvačne žlijezde, suzne žlijezde Sklerodermija Vezivno tkivo ispod kože Stiff-Manov sindrom Nervne ćelije centralnog nervnog sistema Simpatička oftalmija Oči Sistemski eritematozni lupus Koža, zglobovi, bubreg, centralni nervni sistem, krvni sudovi Alergijski vaskulitis Koža, bubreg, gastrointestinalni trakt, zglobovi Vitiligo Melanociti Vagnerova granulomatoza Uključujući bubrege, pluća, ORL-regija Celijakija Tanko crijevo
Reference
Vanjski linkovi Blog o autoimunim bolestima
Kategorija:Medicina Kategorija:Bolesti