mini|300px|Struktura proteina MVP Svod ili svodni citoplazmatski ribonukleoprotein je eukariotska organela čija funkcija nije u potpinosti razjašnjena. Otkrili su ga i izolirali citologinja Nancy Kedersha i biohemičar Leonard Rome, 1986., Svodovi su citoplazmatske organele koje su , kada su negativno obojene, pod elektronskim mikroskopom, vidljive kao lukove katedrale sa zasvođenim strop, sa simetrijom od 39 puta. Oni su predstavili mnoge tipove eukariotskih ćelija u kojima se kod eukariota pojavljuju kao visoko konzervirane strukture.
Morfologija Svodovi su veliki ribonukleoproteini, veličine oko trostruke ribosomske, sa molekulskom masom oko 12MDa. Budući da su pronađeni u raznim eukariotskim ćelijama, javljaju se u više varijanti. Dimenzije su im između 26 nm i 49 nm do elektronskomikroskopske veličine između 35 nm i 59 nm do skenirajuće-mikroskopskih (STEM).Kedersha, N. L., Heuser, J. E., Chugani, D. C. and Rome, L. H. (1991). "Vaults. III. Vault ribonucleoprotein particles open into flower-like structures with octagonal symmetry." J. Cell Biol. 112, 225-235..
Svod je građen uglavnom od proteina, zbog čega ga je teško obilježiti klasičnim tehnikama. Struktura proteina sastoji se od mnogih glavnih svodnih proteina ili MVP (Major Vault Protein), od kojih je svaki vezan za dva manja proteina (malih svodni proteini). Dva velika kompleksa ovih proteina su međuobno povezani formirajući strukturu u obliku bureta. Svodovi mogu sadržavati i kratke niti RNK, od oko 88-141 nukleotida.A. van Zon, M. H. Mossink, R. J. Scheper, P. Sonneveld1 and E. A. C. Wiemer. "The vault complex" Cellular and Molecular Life Sciences (CMLS), Volume 60, Number 9, September, 2003; p 1828-1837.
Funkcija Iako još nije sasvim jasno, svodovi su povezani na kompleks jedrovih pora, što potvrđuje njihov osmougaoni izgled.Unwin, P. N. T. and Milligan, R. A. (1982). "A large particle associated with the perimeter of the nuclear pore complex." J. Cell Biol. 93, 63-75.. Misli se da je njihova funkcija može biti transport molekula, kao što su iRNK, iz jedra u razne dijelove citoplazme.Diane C. Chugani, Leonard H. Rome and Nancy L. Kedersha. "Evidence that vault ribonucleoprotein particles localize to the nuclear pore complex" Journal of Cell Science 106, 23-29 (1993). Oni mogu također biti uključeni u sintezu proteina.Cindy L. Stanfield, William J. Germann "Principles of Human Physiology: Third Edition" Pearson Education Inc. 2008; p 41.
Klinički značaj U istraživanju 90-ih je otkriveno da su svodovi, posebno MVP, uglavnom koncentrirani kod bolesnika sa rakom, koji je dijagnosticiran kao otporan više lijekova koji transduciraju otpornost na liječenje putem hemoterapije.Marieke H Mossink, Arend van Zon, Rik J Scheper, Pieter Sonneveld and Erik AC Wiemer. "Vaults: a ribonucleoprotein particle involved in drug resistance?" Oncogene (2003) 22, 7458–7467. doi:10.1038/sj.onc.1206947. Iako nema dokaza da povećanje broja svodova povećava rezistenciju na lijek, ovo bi moglo biti polazište za nova istraživanja, u nadi za otkrivanje mehanizama koji reguliraju otpornost na lijek u ćelijama raka i na taj način poboljšavanjevanje lijekova protiv raka.Valerie A. Kickhoefer, Sanjay K. Vasu and Leonard H. Rome "Vaults are the answer, what is the question?" Trends in Cell Biology Volume 6, Issue 5, May 1996, Pages 174-178.
Evolucijska konzervacija 300px|thumb|right| Drosophila melanogaster je jedan od model organizama koji nemaju svod Svodovi su otkriveni kod sisara, vodozemaca, ptica i Dictyostelium discoideum. Proteinski obrazac sličan onom kod svoda pronađen je u Paramecium tetraurelia, kinetoplastidima mnogih kičmenjaka, Nematostella vectensis, kod mehkušaca u Trichoplax adhaerens, pljosnatih crva u Echinococcus granulosus i kod Choanoflagellata.http://pfam.sanger.ac.uk/family/PF01505 Major Vault Protein repeat Pfam family.
Kod nekih vrsta eukariota je uočeno da se MVP ne pojavljuje. Među njima su: Rome L, Kedersha N, Chugani D (1991): Unlocking vaults: organelles in search of a function. Trends Cell Biol., 1 (2-3): 47-50|id=PMID 14731565. Arabidopsis, Caenorhabditis elegans, Drosophila melanogaster i Saccharomyces cerevisiae.
Ove četiri vrste su modelni organizmi biljaka, nemtoda i genetike životinja i gljiva. Osim ovih izuzetaka, visok stepen sličnosti organizama koji ih posjeduju podrazumijeva određeni značaj na evolucijskoj razini.
Također pogledajte Organela Protein Reference
Vanjski linkovi Vault website (UCLA) Vault Pharma Inc.
Kategorija:Organele Kategorija:Ribonukleoproteini