Nekropola Crkvina, općina Foča, nalazi se na listi 28 srednjovjekovnih nekropola stećaka koje su 2016. godine proglašene Svjetskom baštinom UNESCO-a. Na listi su 20 nekropole u Bosni i Hercegovini, po 3 u Srbiji i Crnoj Gori, a 2 u Hrvatskoj. Proglašena je i za Nacionalni spomenik Bosne i Hercegovine.
Lokacija Nekropola se nalazi u zaseoku Vrbica nadomak sela Čelebići, udaljenom od Foče cca 20 km vazdušne linije u pravcu jugoistoka, na lokalitetu Mramor (Crkvina).
Historija Ovo područje u predrimsko doba pripadalo je ilirskom plemenskom savezu Pirusta. Skupa sa Desitijatima borili su se do kraja protiv Rimljana i posljednji bili poraženi u Batonovom ustanku 6 – 9 godine n.e. Oblast Drine/Gornje Podrinje, oko gornjeg toka istoimene rijeke spominje se već kod popa Dukljanina sredinom XII vijeka. Od tog vremena može se pratiti njen izuzetan značaj u privrednom i političkom pogledu, bilo da se nalazi u sastavu srpske ili bosanske države. Godine 1373. ova oblast pripala je Bosanskom kraljevstvu, u vrijeme kralja Tvrtka
Opis Nekropola sadrži 205 stećaka, od toga 129 sanduka, 2 sljemenjaka i 74 stećka nedefinisanog oblika. U nekropoli su još 3 kasnoantičke ploče, 1 rimska ara i 2 srednjovjekovne ploče. Od 211 evidentiranih spomenika, 22 (3 kasnoantičke ploče i 19 stećaka) sadrže ukrase; friz, manji kristovi, stilizovani krst, antropomorfni krst, polumjeseci, štap, mačevi, bodež, krugovi, vodenica; ruka, rozeta, predstava životinje, reljefne predstave ljudskih figura. Također pogledajte Stećci (svjetska baština UNESCO-a)
Literatura Šefik Bešlagić, Sarajevo: “Veselin Masleša“, 1982. STEĆCI – KULTURA I UMJETNOST Drago Vidović, SIMBOLIČNE PREDSTAVE NA STEĆCIMA Marko Vego, Zbornik srednjevjekovnih natpisa Bosne i Hercegovine knj. III. Sarajevo: Zemaljski muzej, 1964
Reference
Kategorija:Nacionalni spomenici u Foči (Republika Srpska) Kategorija:Gornje Podrinje Kategorija:Stećci u Foči (Republika Srpska) Kategorija:Stećci svjetska baština u Bosni i Hercegovini