thumb|Aktivi i neaktivni μ-opioidni receptori μ-Opioidni receptori (MOR) jesu protein koji je kod ljudi kodiran genom MOR. To je klasa opioidnih receptora sa visokim afinitetom za encefaline i beta-endorfine, ali niskim afinitetom za dinorfine. Također se nazivaju μ (mu)-opioidni peptidni (MOP) receptori. Prototipni μ-opioidni receptorski agonist je morfij, primarni psihoaktivni alkaloid u opijumu. To je inhibitorni receptor vezan za G-protein koji aktivira podjedinicu Gi alfa, inhibirajući aktivnost adenilat-ciklaza, snižavajući cAMP.

Aminokiselinska sekvenca Dužina polipeptidnog lanca je 400 aminokiselina, а molekulska težina Da. 44 779

1020304050 MDSSAAPTNASNCTDALAYSSCSPAPSPGSWVNLSHLDGNLSDPCGPNRT DLGGRDSLCPPTGSPSMITAITIMALYSIVCVVGLFGNFLVMYVIVRYTK MKTATNIYIFNLALADALATSTLPFQSVNYLMGTWPFGTILCKIVISIDY YNMFTSIFTLCTMSVDRYIAVCHPVKALDFRTPRNAKIINVCNWILSSAI GLPVMFMATTKYRQGSIDCTLTFSHPTWYWENLLKICVFIFAFIMPVLII TVCYGLMILRLKSVRMLSGSKEKDRNLRRITRMVLVVVAVFIVCWTPIHI YVIIKALVTIPETTFQTVSWHFCIALGYTNSCLNPVLYAFLDENFKRCFR EFCIPTSSNIEQQNSTRIRQNTRDHPSTANTVDRTNHQLENLEAETAPLP

Struktura Krioelektronska mikroskopska struktura kompleksa μ-opioidnih receptora – Gi proteina objavljena je u 2018.

Varijante transkripta Dobro su okarakterizirane tri varijante μ-opioidnog receptora, iako je lančana reakcija polimeraze reverzne transkripcije u realnom vremenu identificirala do 10 ukupnih varijanti prerade kod ljudi.

μ1 Oμ1 opioidnom receptoru zna se više nego o ostalim varijantama. μ2 TRIMU 5 je selektivni agonist receptora μ2. μ3 Varijanta μ3 prvi puta opisana je 2003. Reagira na opijatne alkaloide, ali ne i opioidne peptide.

Lokacija Mogu postojati presinapsni ili postsinapsni, ovisno o tipu ćelije.

Μ-opioidni receptori uglavnom postoje kao presinapsni saveznici u periakvaduktnoj sivoj regiji i u površinskom leđnom rogu kičmene moždine (posebno Rolandovoj substantia gelatinosa). Ostala područja na kojima su se nalazili uključuju vanjski pleksiformni sloj mirisnog režnje, nucleus accumbens, u nekoliko slojeva moždane kore i u nekim od amigdalnom jezgru, kao i jezgru usamljenog trakta.

Neki MOR također nalaze se u crijevnom traktu. Aktivacija ovih receptora inhibira djelovanje peristaltike, što koje uzrokuje zatvor, glavnu nuspojavu μ agonista.

Aktivacija MOR može posredovati u akutnim promjenama neuronske ekscitabilnosti, suzbijanjem presinapsnog oslobađanja GABA. Aktivacija MOR-a dovodi do različitih učinaka na dendritske bodlje, ovisno o agonistima, a može biti primjer funkcionalne selektivnosti na μ-receptoru. Ostaje da se razjasne fiziološke i patološke uloge ova dva različita mehanizma. Možda bi oba mogla biti uključeni u ovisnost o opioidima i opioidom izazvane deficite u spoznaji.

Aktivacija μ-opioidnog receptora putem agonista kao što je morfij uzrokuje analgeziju, sedaciju, blago snižen krvni pritisak, svrbež, mučninu , euforiju, smanjeno disanje, miozu (sužene zjenica) i smanjenu pokretljivost crijeva koja često dovodi do konstipacija. Neki od ovih učinaka, poput analgezije, sedacije, euforije, svrbeža i smanjenog disanja, imaju tendenciju da se smanjuju uz nastavak upotrebe, kako se razvija tolerancija. Mioza i smanjena peristaltika crijeva nastoje opstati; na ove efekte razvija se mala tolerancija.

Kanonska izoforma MOR1 odgovorna je za analgeziju izazvanu morfijem, dok je alternativno prerađena izoforma MOR1D (putem heterodimerizacije sa peptidnim receptorom koji oslobađa gastrin) potrebna za svrab izazvan morfijom.

Deaktivacija Kao i kod drugih G-protein spregnutih receptora, signalizacija pomoću μ-opioidnog receptora prekida se putem nekoliko različitih mehanizama, koji su pojačano regulirani hroničnom upotrebom, što dovodi do brze tahifilaksije. Najvažniji regulatorni proteini za MOR su β-arestin ареstin beta 1 i arestin beta 2, i proteini RGS RGS4, RGS9-2, RGS14 i RGSZ2.

Dugotrajna ili visoka doza opioida također može dovesti do uključivanja dodatnih mehanizama tolerancije. To uključuje smanjenu ekspresiju gena MOR, pa se broj receptora prisutnih na površini ćelije zapravo smanjuje, za razliku od kratkotrajne desenzibilizacije izazvane β-arestinima ili RGS proteinima. Druga dugotrajna prilagodba na upotrebu opijata može biti pojačana regulacija glutamatnih i drugih puteva u mozgu koji mogu imati opioidno suprotan učinak, pa smanjuje učinke opioidnih lijekova, mijenjanjem nizvodnih puteva, bez obzira na aktivaciju MOR-a.

Tolerancija i predoziranja Smrtonosno predoziranje opioidima obično se javlja zbog bradipnea, hipoksemija i smanjenja srčanog volumena (hipotenzija se javlja zbog vazodilatacija, i bradikardija dodatno doprinoseči smanjenju minutnog volumena srca). Učinak potenciranja javlja se kada se opioidi kombiniraju s etanolom, benzodiazepinom ili barbituratima, što rezultira povećanim rizikom od predoziranja. Znatna tolerancija na respiratornu depresiju brzo se razvija i tolerantne osobe mogu izdržati veće doze. Međutim, tolerancija na respiratornu depresiju gubi se jednako brzo tokom odvikavanja. Mnoga predoziranja javljaju se kod ljudi koji zloupotrebljavaju svoje lijekove nakon što su dovoljno dugo bili u prekidu izgubli toleranciju na respiratornu depresiju. Manje često je poznato da masovna predoziranja uzrokuju cirkulatorni kolaps.

Predoziranje opioidima može se brzo poništiti upotrebom opioidnih antagonista, a nalokson je najrašireniji primjer. Međutim, samo to obično nije dovoljno i obično je potrebna skrb podrške, kako bi se spriječile hipoksijske ozljede mozga praćenjem vitalnih znakova. Mogu biti potrebne i dodatne doze naloksona.

Takođerpogledajte δ-opioidni receptor κ-opioidni receptor

Reference

Vanjski linkovi

Kategorija:Opioidni receptori Kategorija:Geni na hromosomu 6 Kategorija:Ljudski proteini Kategorija:Proteomika