Operacija Jesen '94 bila je vojna operacija koju je ARBiH izvela protiv VRS-a tokom rata u Bosni i Hercegovini, s ciljem zauzimanja Podveležja i Veleža, jugoistočno od Mostara. U srpskoj historiografiji i publicistici operacija se naziva i Druga mitrovdanska ofanziva.

Pozadina Tokom 1994. godine bošnjačke snage u Hercegovini usmjeravale su napade protiv Hercegovačkog korpusa VRS-a na području mostarskog ratišta. Pošto ARBiH nije raspolagala većim brojem oklopnih vozila niti teškim naoružanjem velikog kalibra, ali je imala brojčanu prednost u pješadiji, razvila je način djelovanja koji se zasnivao na ubacivanju većih diverzantskih grupa u pozadinu protivničkih linija.

Nakon neuspješnih oktobarskih napada na pravcu Konjica, koji je branila 2. hercegovačka brigada VRS-a, ARBiH je težište djelovanja prebacila na pravac Mostar–Nevesinje i pokrenula operaciju kodnog naziva Jesen '94. Prema djelu Balkan Battlegrounds, operacija je bila slabo planirana, a VRS je unaprijed znao za pripreme napada, zbog čega je organizovao dodatnu odbranu.

Operacija ARBiH je pripreme za napad započela 9. novembra 1994. ubacivanjem oko 1.000 diverzanata, među kojima su bili i pripadnici jedinice Crni labudovi, iza linija 8. motorizovane brigade VRS-a. Dio tih grupa otkriven je iste večeri u području Bruske, gdje je došlo do sukoba s manjom grupom branilaca.

Tokom narednih borbi opkoljeno je 113 boraca Drugog bataljona 41. mostarske brigade ARBiH, koji su potom zarobljeni nakon što je komandant 8. motorizovane brigade Zoran Purković naredio kružnu odbranu i pojačanu pripravnost. Naredne noći nastavljeno je ubacivanje novih diverzantskih grupa, ali su one dočekane snažnom vatrom srpskih snaga.

Glavna bitka izbila je 11. novembra 1994, kada je ARBiH pokrenula frontalni napad. Prema izvornom članku, snage VRS-a zadržale su svoje položaje, naročito u selu Banjdol. Do kraja dana ARBiH se počela povlačiti, dok su u narednim danima nastavljeni manji sukobi s razbijenim bošnjačkim grupama, koje su također odbijene.

Reference

Kategorija:Rat u Bosni i Hercegovini Kategorija:Historija Mostara Kategorija:Historija Nevesinja Kategorija:Bitke u 1994.