O río Mississippi (en inglés Mississippi River) é despois do Missouri (afluente deste) o segundo río máis longo dos Estados Unidos de América.United States Geological Survey Hydrological Unit Code: 08-09-01-00- Lower Mississippi-New Orleans Watershed Considerados xuntos, forman a maior conca hidrográfica da América do Norte. Discorre entre o norte de Minnesota e o golfo de México e o seu curso ten unha orientación meridiana. O Mississippi ten unha lonxitude de 3.770 km, e só un dos seus afluentes, o Missouri, é máis longo en América do Norte. A lonxitude acumulada destes dous cursos de auga excede os 6.800 km,P. Carrière, artigo «Mississippi et Missouri», na Encyclopædia Universalis.Roger Brunet (dir.), Géographie universelle: États-Unis, Canada, p.186 e a superficie da súa conca hidrográfica fan do Mississippi un dos ríos máis importantes do mundo e do Mississippi-Missouri un dos sistemas fluviais máis longos do planeta. Durante a época precolombiana, o Mississippi xa constituía unha importante vía de navegación, e os amerindios chamábano «Meschacebé», que significa «pai das augas». Hoxe en día, o río constitúe un elemento fundamental da economía e da cultura estadounidense.
O 11 de setembro de 1997 o presidente Bill Clinton designou dúas seccións deste río, o Alto e Baixo Mississippi, como un dos catorce ríos que integran o sistema de ríos do patrimonio estadounidense.
Xeografía O nacemento do Mississippi está situado no extremo norte do lago ItascaCoordenadas do lago : 47°13′05″N 95°12′26″W (ao norte de Minnesota), a 450 msnm. O río alcanza pronto os 220 metros logo das fervenzas de Saint Anthony, preto de Minneapolis e únenselle os ríos Illinois e Missouri en St. Louis e o Ohio en Cairo.
miniatura|esquerda|250px|Lago «de ferradura» (oxbow) formado dun antigo meandro do Mississippi. Pódese dividir o curso do río en dúas partes: o Mississippi superior, desde o seu nacemento ata a confluencia co Ohio, e o Mississippi inferior, desde o Ohio ata a súa desembocadura. O río describe numerosos meandros, en particular entre Memphis (Tennessee) e o delta. A gran maioría pertencen á categoría de meandros de chaira aluvial (tamén chamados meandros libres ou divagantes),Max Derruau, Fórmeslles du relief terrestre. Notions de géomorphologie, París, Armand Colin, 1969, 2001, 8ª edición, ISBN 2-200-21014-0, p. 19. isto é, que teñen a súa orixe na dinámica do curso mesmo;Jean-Paul Amat, Lucien Dorize, Charles Le Cœur, Emmanuelle Gautier, Éléments de géographie physique. trátase de meandros moi móbiles que concirnen a sectores húmidos ou abandonados como os «baious» do Sur.Roger Brunet (dir.), Géographie universelle: États-Unis, Canada, artigo «méandre», p. 323. En varios lugares, certos meandros recortáronse e deixaron brazos mortos denominados oxbow ou «lagos en forma de ferradura».Roger Coque, Géomorphologie, París, Armand Colin, 1977, 1998, ISBN 2-200-21739-0, p.159.
A parte inferior do Mississippi é complexa: baious, lagos, bifurcacións, afluentes... Conca hidrográfica miniatura|250px|dereita|O Mississippi e os 10 estados que atravesa ou dos que é fronteira. miniatura|250px|dereita|A conca hidrográfica do Mississippi, que drena 31 estados.
A conca hidrográfica do Mississippi é a máis grande de Norteamérica e a terceira do mundo, tras as do Amazonas e o Congo. A súa superficie total é de 3.238.000 km², é dicir un terzo do territorio dos Estados Unidos. A conca do Mississippi drena auga de 31 estados e é a fonte do 23 por cento do abastecemento de augas superficiais públicas dos Estados Unidos. Está dividida en seis subconcas, que corresponden aos cursos inferior e superior, así como aos principais afluentes: o Missouri (4.370 km), o Arcansas, o Ohio etc. Finalmente, a planicie inundable do sistema fluvial mide preto de 90.000 km². Máis de 72 millóns de persoas viven na conca do Mississippi, é dicir, un de cada catro cidadáns dos Estados Unidos.
O Mississippi drena a maior parte da zona comprendida entre as Montañas Rochosas e os Apalaches, salvo a zona próxima aos Grandes Lagos. Atravesa ou bordea dez estados (Minnesota, Wisconsin, Iowa, Illinois, Missouri, Kentucky, Arcansas, Tennessee, Mississippi e Luisiana) antes de desembocar no golfo de México, 160 km río abaixo de Nova Orleáns. A modo de anécdota pódese dicir que unha pinga de choiva que caia no lago Itasca tarda preto de 90 días en chegar ao golfo de México.
Réxime hidrolóxico e caudal O Mississippi é un río cun caudal importante e poderosas enchentes, tendo en conta a natureza da conca que baña.Jean-Paul Amat, Lucien Dorize, Charles Le Cœur, Emmanuelle Gautier, Éléments de géographie physique, p. 175. Estas últimas pertencen en efecto á zona tépeda e non á zona intertropical como o Amazonas ou o Congo. Estes ríos teñen un caudal moi superior ao do Mississippi, pola abundancia das precipitacións sobre as súas concas.
O réxime hidrolóxico do Mississippi é complexo xa que o río é alimentado por afluentes moi diferentes: o curso superior ten un réxime pluvionival mentres que o curso inferior atravesa unha rexión subtropical húmida.J. Bethemont, Les grands fleuves, p. 31. O Mississippi recibe as augas do Missouri incrementadas polas do desxeo das neves das Montañas Rochosas na primavera. A súa parte inferior é alimentada por choivas abundantes no verán e ao principio do outono, con riscos ciclónicos na parte máis meridional.
Por conseguinte, o caudal do Mississippi caracterízase por grandes variacións en función do lugar e a tempada; xeralmente oscila entre 8.000 m³/s e 50.000 m³/s Na desembocadura o caudal medio é de 18.000 m³/s, que é moito para un río situado na zona tépeda: o Mississippi ocupa a sexta posición mundial polo seu caudal.J. Bethemont, Les grands fleuves, p. 22. Pero durante o período de crecidas, o caudal pode subir facilmente ata os 70.000 m³/s, alcanzando os 300.000 m³/s rexistrados durante a crecida de 1927.Cifras de R. De Koninck, Le delta du Mississippi, pag. 20 y 33. O río Ohio contribúe con máis da metade do caudal total do Mississippi (8.000 m³/s). Mencionar finalmente que o caudal medio interanual do Mississippi, referido á extensión da súa conca hidrográfica, é de 5,9 litros por segundo e por km². Caudal medio mensual do Mississippi (en m³/s) segundo datos tomados na estación hidrolóxica de Vicksburg entre os anos 1928 e 1983. Fonte
Transporte de sedimentos O Mississippi arrastra aluvión composto de areas e gravas que proveñen en gran parte das Montañas Rochosas.François Michel, Roches et paysages, reflets de l’histoire de la Terre, París, Belín, Orleans, brgm éditions, 2005, ISBN 2-7011-4081-1, p. 178. Os sedimentos, verteduras sólidas, no golfo de México oscilan entre 312 e 450 millóns de toneladas ao ano.Pierre Pech, Hervé Régnauld, Géographie physique, París, PUF, 1992, ISBN 978-2-13-044735-1, p. 213. É por causa destes materiais o que se formen as numerosas illas e o delta do Mississippi. Ao longo da maior parte do río a pendente é media ou pouco pronunciada, polo cal os depósitos sedimentarios son relativamente importantes. Este caudal sólido é mixto, composto por partículas en suspensión e sedimentos do fondo. En total, nun ano, o río transporta 131 millóns de toneladas de materias en suspensión na auga, dúas veces menos que o Amazonas.O amazonas transporta 290 millóns de toneladas (Quid 2006) .
Descrición do curso Nacemento Principais afluentes do Mississippi230px|Río Missouri, o principal afluente do Mississippi Nome Lonxitude (km) Río Missouri Río Arcansas Río Roxo Sistema Ohio—Allegheny Río Branco Río Des Moines 845 Río Wisconsin 692 Saint Francis 684 Sistema Illinois-Des Plaines 680 Río Minnesota 534 Río Kaskaskia 515 Río Iowa 482 Río Rock 459 Río Wapsipinicon 362 Río Yazoo 302Ao final deste artigo hai un apéndice con todos os afluentes da conca do Mississippi de máis de 300 km, ordenados xeograficamente en sentido augas abaixo.
O sector do Mississippi situado río arriba de Minneapolis, en Minnesota, está próximo ao nacemento do río.Mapa topográfico do nacemento do Mississippi en topozone.com O río nace no norte do lago Itasca a uns 450 msnm de altitude. O clima desta rexión é de tipo continental e está influenciado polas masas de aire polar no inverno, o que leva que a miúdo o Mississippi estea xeado nesa época do ano. No seu nacemento, o Mississippi é só un pequeno río de augas claras; pero a medida que se afasta, o río crece, cárgase de aluvións e partículas orgánicas e vólvese pardo avermellado, e perde progresivamente o seu carácter natural e salvaxe.
Esta primeira parte do río descende o maior desnivel do seu curso. Atravesa zonas pantanosas, lagos e rápidos poboados de numerosas especies de peixes, aves e mamíferos. A vexetación deste sector inclúe piñeiros, ameneiros, arroz silvestre e colonias de aneas. Entre as cidades de Aitkin e Brainerd, en Minnesota, o río atravesa unha rexión de outeiros, de relevos morénicos cubertos de bosques, de planicies de orixe glaciar e de sectores dunares e pantanosos. Antes da explotación humana, os bosques de coníferas cubrían esta rexión.
Curso superior miniatura|220px|esquerda|As fervenzas de Saint Anthony. esquerda|miniatura|220px|A confluencia do Ohio e o Mississippi. O curso superior do Mississippi (Upper Mississippi River) vai desde as fervenzas de Saint Anthony (en Minneapolis) á desembocadura do río Ohio, preto da cidade do Cairo no estado de Illinois. Percorre 1.462 km seguindo unha traxectoria en dirección sur-este. O réxime do río é pluvionival con crecidas na primavera e choivas tempestuosas no verán. A canle ensánchase considerablemente logo da confluencia do río Minnesota. O río atravesa un val profundo cavado en leitos sedimentarios nunha rexión que non foi afectada polos glaciares de Wisconsin. O lago Pepin, que se formou fai preto de 9.500 anos, esténdese ao longo duns 35 km de lonxitude cunha profundidade media de cinco metros. Ten a capacidade de reter unha parte dos sedimentos e da polución que provén da parte máis elevada.
220px|miniatura|O río Mississippi na súa confluencia co río Missouri, ao sur de St. Louis.
Xusto ao norte de St. Louis, o Mississippi atópase co río Missouri proveniente do leste. As augas do Missouri están cargadas de sedimentos e de partículas arrincadas pola erosión. Nas décadas de 1950 e 1960 a construción de grandes encoros na conca hidrográfica do Missouri formou depósitos que reteñen os aluvións. Os acondicionamentos humanos afectaron amplamente ao Mississippi superior e a súa chaira aluvial.
Así, o río recibiu máis sedimentos, mentres que a canle aumentou por mor da urbanización e drenaxe das marismas. A construción de diques e a canalización aumentaron a sedimentación do leito fluvial. A chaira aluvial tamén foi transformada pola construción de terrapléns co fin de protexer as instalacións humanas das inundacións. As terras agrícolas substitúen desde hai tempo as zonas pantanosas e os bosques; estes últimos atópanse actualmente restrinxidos ás beiras do río ou ás illas e non miden máis que uns quilómetros de anchura. Con todo, os esforzos para cualificar porcións das beiras como reservas naturais protexidas permitiron salvagardar 800 km² do val do curso superior do Mississippi.Mississippi River, United States Geological Survey. As principais especies de árbores son: o pradairo prateado, o freixo (fraxinus), o olmo americano, o salgueiro negro, o álamo de Virxinia, o pradairo, o bidueiro negro, o lodoeiro (Celtis australis) etc. A vexetación acuática comprende as aneas, as lilas de auga, as elodeas, a vallisneria americana etc. A salicaria común é unha planta de orixe europea, introducida a principios do século ao longo das beiras do Mississippi.
Curso inferior miniatura|dereita|250px|Mapa do curso inferior do río Mississippi. miniatura|esquerda|220px|Pantano e bosque de ciprés calvo no sur de Luisiana.