Os Grandes Lagos, tamén chamados Grandes Lagos de América do Norte, son unha serie de cinco grandes lagos de auga doce interconectados que se estenden ao longo da fronteira entre Canadá e os Estados Unidos. Os cinco lagos son o Superior, o Michigan, o Huron, o Erie, e o Ontario (aínda que hidroloxicamente o Michigan e o Hurón son unha soa masa de auga; están unidos polo estreito de Mackinac). A vía navegable dos Grandes Lagos permite viaxar e transportar mercadorías por auga entre os lagos. Os lagos conéctanse co océano Atlántico a través do río San Lourenzo, e coa conca do río Mississippi a través da vía navegable do Illinois.
Os Grandes Lagos son o maior grupo de lagos de auga doce da Terra por superficie total e o segundo por volume total. Conteñen o 21 % da auga doce superficial do mundo por volume. A superficie total é de 244 106 km2, e o volume total (medido no nivel de baixamar) é de 22 671 km3, un pouco menos que o volume do lago Baikal (23 615 km3, 22-23 % da superficie de auga doce do mundo). Debido ás súas características mariñas, como ondas ondulantes, ventos sostidos, fortes correntes, grandes profundidades e horizontes afastados, os cinco Grandes Lagos foron chamados durante moito tempo mares interiores. Segundo como se mida, por superficie, o lago Superior ou o lago Michigan-Huron é o segundo lago máis grande do mundo e o lago de auga doce máis grande. O lago Michigan é o lago máis grande, por superficie, que se atopa na súa totalidade dentro dun país, Estados Unidos.
Os Grandes Lagos comezaron a formarse ao final do Último Período Glacial fai uns 14 000 anos, cando as capas de xeo en retroceso deixaron ao descuberto as concas que escavaran na terra, que logo se encheron de auga de desxeo. Os lagos foron unha fonte importante para o transporte, a migración, o comercio e a pesca, e serven de hábitat a moitas especies acuáticas nunha rexión con moita biodiversidade. A rexión circundante chámase rexión dos Grandes Lagos, que inclúe a megalópole dos Grandes Lagos. As principais cidades da rexión inclúen, no lado estadounidense, de leste a oeste, Búfalo, Cleveland, Detroit, Chicago, e Milwaukee; e, no lado canadense, Toronto, Hamilton e Mississauga.
A bacía hidrográfica dos Grandes Lagos e do Río San Lourenzo é o maior reservorio de auga doce do mundo. A rexión dos Grandes Lagos-San Lourenzo é unha zona densamente habitada na América do Norte, onde o centro económico e ademais o 40% da poboación canadense están concentradas, e onde innúmeras grandes cidades canadenses e norteamericanas están localizadas.
Xeografía miniatura|upright|Un mapa da conca dos Grandes Lagos que mostra as cinco subconcas. De esquerda a dereita son: Superior (maxenta); Michigan (ciano); Huron (verde); Erie (amarelo); Ontario (vermello). Aínda que os cinco lagos atópanse en concas separadas, forman un único corpo de auga doce, interconectado naturalmente, dentro da conca dos Grandes Lagos. Como unha cadea de lagos e ríos, conectan o interior centro-oriental de América do Norte co océano Atlántico. Desde o interior até a desembocadura no río San Lourenzo, a auga flúe desde o lago Superior até o lago Hurón e o lago Michigan, cara ao sur até o lago Erie e, finalmente, cara ao norte até o lago Ontario. Os lagos drenan unha gran conca hidrográfica a través de moitos ríos e conteñen aproximadamente 35 000 illas. Así mesmo tamén hai varios miles de lagos máis pequenos, dentro da conca, a miúdo chamados «lagos interiores».
A superficie do cinco lagos principais combinados é aproximadamente igual ao tamaño do Reino Unido, mentres que a superficie de toda a conca (os lagos e a terra que drenan) é aproximadamente do tamaño do Reino Unido e Francia xuntos. O lago Michigan é o único dos Grandes Lagos que se atopa integramente dentro dos Estados Unidos; os demais forman unha fronteira acuática entre os Estados Unidos e o Canadá. Os lagos están divididos entre as xurisdicións da provincia canadense de Ontario e os estados estadounidenses de Míchigan, Wisconsin, Minnesota, Illinois, Indiana, Ohio, Pensilvania e Nova York. Tanto a provincia de Ontario como o estado de Míchigan inclúen nos seus límites partes de catro dos lagos. A provincia de Ontario non limita co lago Míchigan, e o estado de Míchigan non limita co lago Ontario. As xurisdicións de Nova York e Wisconsin esténdense a dous lagos, e cada un dos estados restantes a un dos lagos.
Os Grandes Lagos Os Grandes Lagos da América do Norte son (de oeste a leste seguindo a corrente da auga):
Lago Superior, é o maior e máis profundo, ten unha lonxitude e unha largura de 563 e 257 quilómetros respectivamente. A súa profundidade media é de 149 metros, podendo alcanzar os 406. Ten un volume de 12.232 km³ e un litoral de 4.393 km, incluíndo as illas. Lago Michigan, é o único dos grandes lagos que está completamente nos Estados Unidos e o segundo de maior volume. A súa superficie é de 57.750 km², o que o converte no maior lago pertencente a un único país e o quinto a escala mundial. A súa profundidade máxima é de 281m e o seu volume é de 4.918 km³.
miniatura|dereita|400px|Corte lonxitudinal do sistema dos Grandes Lagos. Lago Huron, o segundo de maior superficie, incluíndo a baías Xeorxiana e a baía de Saginaw, ocupa unha área de 59.570 km² dos que en torno aos 36.001 km² pertencen ao Canadá. A conca fluvial do lago ocupa uns 134.000 km². Ten unha lonxitude e ancho máximo de 332 e 295 km respectivamente. A súa profundidade máxima é de 229 metros. Lago Erie, é o de menor volume dos Grandes Lagos, a súa lonxitude é de 388 km, o seu ancho de 92 e a súa superficie de 25.700 km². A súa profundidade media é de 19 metros e a máxima é de 64 m, porén toda a súa zona occidental atópase a menos de 20 metros, cunha media de tan so 13 metros. O seu volume total é de 488 km³. Lago Ontario, é o de menor superficie con 18.960 km², porén ten maior volume que o Eire xa que posúe 1.639 metros cúbicos. Atópase no extremo oriental do sistema dos Grandes Lagos. Polo seu tamaño ocupa o posto número 13 a escala mundial, e ten unha costa de 1.146 quilómetros. A súa lonxitude é de 311 km e o seu ancho de 86. A súa profundidade media é de 86 m e a máxima de 244, a terceira maior do sistema dos Grandes Lagos. Batimetría + Elevacións relativas, profundidades medias, profundidades máximas e volumes dos Grandes Lagos Notas: A área de cada rectángulo é proporcional ao volume de cada lago. Todas as medidas tomáronse con respecto ao nivel do mar. Fonte: Axencia de Protección Ambiental dos Estados Unidos Lago ErieLago HuronLago MichiganLago OntarioLago Superior Superficie 25 700 km² 60 000 km² 58 000 km² 19000 km² 82 000 km² Volume da auga 480 km³ 3500 km³ 4900 km³ 1640 km³ 12 000 km³ Elevación Profundidade media Profundidade máxima Principais cidades Buffalo, NYCleveland, OHDetroitErie, PAToledo, OH Alpena, MIBay City, MIPort Huron, MI Chicago, ILGary, INGreen Bay, WISheboygan, WIMilwaukee, WIKenosha, WIRacine, WIMuskegon, MITraverse City, MI Hamilton, ONKingston, ONMississauga, ONOshawa, ONRochester, NYToronto, ON Duluth, MNMarquette, MISault Ste. Marie, MISault Ste. Marie, ONSuperior, WIThunder Bay, ON Mapa miniatura|centro|130px|Lago Eire miniatura|centro|130px|Lago Huron miniatura|centro|130px|Lago Michigan miniatura|centro|130px|Lago Ontario miniatura|centro|130px|Lago Superior Como as superficies dos lagos Superior, Hurón, Míchigan e Erie teñen aproximadamente a mesma elevación sobre o nivel do mar, mentres que o lago Ontario é significativamente máis baixo, e debido a que a escarpadura do Niágara impide toda navegación natural, os catro lagos superiores denomínanse comunmente os «grandes lagos superiores». Esta designación non é universal. Os que viven na beira do lago Superior adoitan referirse a todos os demais lagos como «os lagos inferiores», porque están máis ao sur. Os mariñeiros dos buques de carga a granel que trasladan cargamentos desde o lago Superior e o norte do lago Míchigan e o lago Hurón a portos do lago Erie ou Ontario adoitan referirse a este último como os lagos inferiores e aos lagos Míchigan, Hurón e Superior como os lagos superiores. Isto correspóndese con pensar nos lagos Erie e Ontario como «no sur» e nos demais como «no norte». Os barcos que navegan cara ao norte polo lago Míchigan considéranse «ascendentes», aínda que naveguen cara á súa corrente efluente.
upright=1.8|miniatura|esquerda|Perfil do sistema dos Grandes Lagos
Principais vías fluviais de conexión miniatura|upright|Chicago, no lago Míchigan, atópase na parte occidental da megalópole dos lagos e é o lugar onde se atopa a vía fluvial que une os lagos co val do río Mississippi.
Os sistemas do río Chicago e do río Calumet conectan a conca dos Grandes Lagos co sistema do río Mississippi a través de alteracións e canles artificiais. O río St. Marys, incluídas as esclusas Soo, conecta o lago Superior co lago Hurón, a través do canle Norte. O estreito de Mackinac conecta o lago Míchigan co lago Hurón (hidroloxicamente son un só lago). O río St. Clair conecta o lago Hurón co lago St. Clair. O río Detroit conecta o lago St. Clair co lago Erie. O río Niágara, incluídas as cataratas do Niágara, conecta o lago Erie co lago Ontario. A canle Welland, que rodea o río Niágara, conecta o lago Erie co lago Ontario. O río San Lourenzo e a vía marítima do San Lourenzo conectan o lago Ontario co golfo de San Lourenzo, que á súa vez conecta co océano Atlántico. Lago Míchigan–Huron miniatura|upright|Lago Míchigan-Huron co norte orientado á dereita; tomada o 14 de abril de 2022, durante a Expedición 67 da Estación Espacial Internacional. está na parte superior dereita e Saginaw Bay está á esquerda. Os lagos Huron e Míchigan considéranse ás veces un só lago, chamado lago Míchigan-Huron, porque son unha masa de auga hidroloxicamente conectada polo estreito de Mackinac. Os estreitos teñen 8 km de ancho e 37 m de profundidade; os niveis da auga soben e baixan xuntos, e o fluxo entre Míchigan e Huron con frecuencia inverte a dirección. Grandes baías e masas de auga importantes relacionadas Lago Nipigon, considerado ás veces o sexto lago do sistema, conecta co lago Superior polo río Nipigon, está rodeado por formacións tipo soleira de rochas ígneas, máficas e ultramáficas de centos de metros de altura. O lago atópase na fendidura de Nipigon, un brazo errado da tripla unión (centrada baixo o lago Superior) no evento do sistema de fallas do centro do continente, estimado fai 1100 millóns de anos. Green Bay é un brazo do lago Michigan ao longo da costa sur da península superior de Michigan e a costa este de Wisconsin. Está separada do resto do lago pola península de Door en Wisconsin, a península de Garden en Michigan e a cadea de illas entre elas, todas elas formadas pola escarpa do Niágara. O lago Winnebago, conectase a baía de Green Bay polo río Fox, forma parte da vía fluvial Fox-Wisconsin e dun sistema máis amplo de lagos de Wisconsin coñecido como grupo de lagos Winnebago. A baía Grand Traverse é un brazo do lago Míchigan na costa oeste de Míchigan e é un dos portos naturais máis grandes dos Grandes Lagos. A baía está dividida en brazos este e oeste pola península Old Mission. A baía ten unha illa principal, Power Island. O seu nome derívase da travesía da baía por Jacques Marquette desde Norwood até Northport e que el chamou La Grande Traversee. A baía Grand Traverse é un brazo do lago Míchigan na costa oeste de Míchigan e é un dos portos naturais máis grandes dos Grandes Lagos. A baía está dividida en brazos este e oeste pola península Old Mission. A baía ten unha illa principal, Power Island. O seu nome derívase da travesía da baía por Jacques Marquette desde Norwood até Northport e que el chamou La Grande Traversee.