Ol Terz Reich (todesc: Drittes Reich) l'è 'l nom de la Jermania sota 'l govern nazionalsoçalist, guidad del ditator Adolf Hitler. Terz, perqè la Jermania nazista l'era considerada 'l sucessor del medieval Sacro Roman Impero (962-1806), fondad del Oton I, e del modern Impero Todesc (1871-1918), fondad del Gilielm I de Jermania.

Storia La conquista del poder Ol 30 jenar del 1933 l'Hitler el g'ha havud del president Hindenburg la carega de Cancellier de la Republega de Weimar, ind un govern de minoranza guidad del partid nazionalsoçalist, qe ind i elezion del 1932 l'hiva ciapad la majoranza relativa. Subet al s'è dait de far per conquistar ol poder, e 'l bruxament del Reichstag l'è stait ol pretest perfet per tirar vià i libertaa civil. I länder e tuts i olter poder autonom i è stait piegads a la volontaa del govern central.

Con la mort de l'uneg ostacol restait, l'istess Hindenburg, l'Hitler l'ha ciapad anc la carega de president e ol comand suprem dei Forze Armade).

Ol rejim Tirad vià ol sindacalism liber, ol rejim l'ha inviad l'instaurazion de un controll total de la societaa, a travers de la jerarqizazion dei fabrege e dei lavorador, la propaganda capillara (organizada del Joseph Goebbels) e la persecuzion dei oposidor.

L'espansion territoriala Despò de l'ocupazion del Saarland ind el 1935, l'Hitler ind el 1938 l'ha completad l'Anschluss e la conquista dei Sudeti e del rest de la Cecoslovaqia. Con l'invasion de la Polonia (come prima part del projet de espansion a est) ind el 1939 l'è començada la Segonda Guerra Mondiala.

I persecuzion e la politega razista

Ol rejim l'è stait caraterizad de la persecuzion dei nemix politeg e dei raze inferior, çoè miga part de la raza ariana, sovertut i slav e i ebree. I so proprietaa i era confiscade, e i era deportads ind i camp de concentrament, per lavorar come s'ciav e despò vesser sterminads. Tut al faxiva part del projet de un nœv orden europee, basad in su i raze e guidad de la Jermania.

La fin Cond el rivar dei trupe sovietege a Berlin, l'Hitler l'ha cernid de suicidar-s ind el so bunker ind la citaa, per vesser miga ciapad dei so nemix. Ol Terz Reich l'ha firmad ofiçalment la resa incondizionada ol 8 de maj del 1945.

Cartografia

Bibliografia Germania ind la Treccani (sezion Hitler e la creazione del Terzo Reich) Riferiments

Categoria:Germania nazista Categoria:Segonda guerra mondial Categoria:Stat finid in del 1945 Categoria:Stat nassud in del 1933