Бел канто (италијански за „убаво пеење“ или „убава песна“, со неколку слични конструкции (bellezze del canto, bell'arte del canto) — израз со неколку значења кои се однесуваат на италијанското пеење.Stark 2003, p. ?
Фразата не била поврзана со „школа“ за пеење сè до средината на XIX век, кога писателите во раните 1860-ти ја користеле носталгично за да опишат начин на пеење што започнал да опаѓа околу 1830 година.Toft, Bel Canto: A Performer's Guide, pp. 3–4 И покрај тоа, „ниту музички ниту општи речници сметаа дека се несоодветни да се обидат да дадат дефиниција [за бел канто] до после 1900 година“. Терминот останува нејасен и двосмислен во 21-от век и често се користи за евоцирање на изгубената пејачка традиција.
Историја на поимот и неговите различни дефиниции мини|Композитор од ерата на бел-канто, Џоакино Росини: портрет насликан околу 1815 година од Винченцо Камучини Како што е општо разбрано денес, терминот бел канто се однесува на вокален стил со потекло од Италија, кој преовладувал низ поголемиот дел од Европа во текот на XVIII век и почетокот на XIX век. Извори кон крајот на XIX и XX век “би нè навеле да веруваме дека бел-канто е ограничено на убавина и рамномерност на тонот, фразирање легато и вештина во извршувањето на многу раскошни пасуси, но современи документи [оние од крајот на XVIII-от и почетокот на XIX-от век ] опишуваат повеќеслоен начин на изведба далеку над овие граници“.Toft, Bel Canto: A Performer's Guide, 2013, p. 4 Главните одлики на стилот на бел канто беа:
прозодиско пеење (употреба на акцент и нагласување) појавување на регистарот и тонскиот квалитет на гласот со емотивната содржина на зборовите високо артикулиран начин на фразирање заснован на вметнување граматички и реторички паузи испораката се разликува од неколку видови легато и стакато либерална примена на повеќе од еден вид портамент Маса на глас (messa di voce) како главен извор на изразување (Доменико Кори ја нарекол „душата на музиката“ - Менторот на пејачот, 1810, том 1, стр. 14) честа промена на темпото преку ритмичко рубато и забрзување и забавување на целокупното време воведување на широк спектар на милости и поделби и во ариите и во рецитативите гест како моќна алатка за подобрување на ефектот на гласовната испорака вибрато првенствено е резервирано за зголемување на изразот на одредени зборови и за грацирање подолги белешки.
Харвардскиот речник за музика, од Вили Апел, вели дека бел-канто ја означува „италијанската вокална техника од XVIII век, со акцент на убавината на звукот и брилијантноста на изведбата отколку на драмското изразување или романтичната емоција. И покрај повторените реакции против бел канто (или неговите злоупотреби, како што е прикажување заради себе; Глук, Вагнер) и честото претерување на неговиот виртуозен елемент (колоратура), тој мора да се смета како високо уметничка техника и единствено соодветна за италијанската опера и за Моцарт. Неговиот ран развој е тесно поврзан со оној на италијанската опера серија (А. Скарлати, Н. Порпора, Ј.А. Хасе, Н. Јомели, Н. Пикини)."Apel, Willi, Harvard Dictionary of Music, Second Edition, Revised and Enlarged, Cambridge Massachusetts, Belknap Press, 2000, p. 88.
Бел канто во XVIII и почетокот на XIX век Бидејќи стилот на бел-канто процветал во XVIII-ти и ран XIX век, музиката на Хендел и неговите современици, како и музиката на Моцарт и Росини, имала корист од примената на принципите на бел-канто. Оперите добиле најдраматична употреба на техниките, но стилот на бел-канто се однесува подеднакво и на ораториумот, иако на нешто помалку блескав начин. Да капо ариите што ги содржеле овие дела, биле предизвик за пејачите, бидејќи повторувањето на почетниот дел го спречувало напредокот на приказната. Како и да е, пејачите требало да ја водат емоционалната драма напред, и затоа ги искористиле принципите на бел-канто, за да им помогнат да го направат повторениот материјал во ново емоционално руво. Тие исто така вклучиле украси од сите видови (Доменико Кори рекол дека „да капо ариите се измислени за таа цел“ [Менторот на пејачот, вол. 1, стр. 3]), но не секој пејач бил подготвен да го стори тоа, некои писатели, особено самиот Доменико Кори, сугерирал дека пеењето без украси е прифатлива практика. Пејачите редовно ги разубавувале ариите и рецитативите, но тоа го сториле прилагодувајќи ги своите украси на преовладувачките чувства на делото.Toft, Bel Canto: A Performer's Guide, pp. 140, 163
Двајца познати учители во стилот од XVIII век биле Антонио Бернаки (1685–1756) и Никола Порпора (1686–1768), но многу други постоеле. Голем број од овие наставници биле кастрати. Пејачот/автор Џон Потер во својата книга Тенор: Историја на глас изјавува дека:
Во голем дел од XVIII век, кастрати ја дефинирале уметноста на пеење; токму губењето на нивните неповратни вештини го создадоа митот за бел-канто, начин на пеење и концептуализирање на пеењето, што беше сосема различно од сето она што светот го имаше слушнато порано или што повторно ќе го слушнеше.Potter 2009, p. 31
Бел канто во Италија и Франција од XIX век Друга апликација, на терминот бел канто, е тоа што е понекогаш прикачен на италијанските опери напишани од Винченцо Белини (1801–1835) и Гаетано Доницети (1797–1848). Овие композитори напишале бравурозни дела за сцената која музиколозите понекогаш ја нарекуваат „ера на бел канто“. Но, стилот на пеење започнал да се менува околу 1830 година, Мајкл Балфе го напишал новиот метод за настава што бил потребен за музиката на Белини и Доницети (Нов универзален метод на пеење, 1857, стр. 3),Toft, Bel Canto: A Performer's Guide, p. 92 и така, оперите на Белини и Доницети всушност биле возила за нова ера на пеење. Последната важна оперска улога за кастрат била напишана во 1824 година од Џакомо Мејербир (1791–1864).Jander 1998, pp. 380–81
Фразата „бел канто“ не се употребувала во последниот дел на XIX век, кога била поставена во спротивност со развојот на потежок, помоќен стил на пеење со говор, поврзан со германската опера и, пред сè, Вагнеровите револуционерни музички драми. Вагнер (1813–1883) го пресудил италијанскиот модел на пеење, тврдејќи дека тој се занимавал само со „дали Ге или A ќе излезат кружно“. Тој се залагал за нова, германска школа на пеење, што ќе го вовлечела „духовно енергичниот и длабоко страствениот, во орбитата на неговото неспоредливо изразување“.
Француските музичари и композитори никогаш не ги прифатиле „расцветаните“ екстреми на италијанскиот стил на бел канто од XVIII век. Тие не го сакале гласот на кастратото и затоа поставиле премија на јасно објавување на текстовите на нивната вокална музика, тие се спротивставиле на испеаниот збор да биде прикриен од прекумерна фиоритура. лево|мини|Рачно напишана белешка од контралтот Мариета Албони, за опаѓањето на популарноста на бел-кантото, кон крајот на XIX век. Францускиот текст гласи: „Уметноста на пеењето си оди, и таа ќе се врати само со единствената вистинска музика на иднината: онаа на Росини. Париз, 8 февруари 1881 година.“ (Потпис) Популарноста на стилот бел-канто, како што ја поддржале Росини, Доницети и Белини, избледела во Италија во средината на XIX век. Била претекната од потежок, пожесток, помалку украсен пристап кон пеењето, кој бил неопходен за изведување на иновативните дела на Џузепе Верди (1813–1901) со максимално драматично влијание. Тенорите, на пример, почнале да го надувуваат својот тон и да ја испорачуваат високата Це (па дури и високата Де) директно од градите, наместо да прибегнуваат кон гласен глас/фалсет како што тоа го правеле претходно - жртвувајќи ја гласовната агилност во тој процес. Сопраните и баритоните реагирале на сличен начин како и нивните тенорски колеги кога се соочиле со композициите исполнети со драма на Верди. Тие ја подложиле механиката на производство на глас на поголеми притисоци и го култивирале возбудливиот горен дел од нивните соодветни опсези, на штета на нивните пријатни, но помалку продорни долни ноти. Првично најмалку, техниките на пеење на контраалтите и басовите во XIX век биле помалку погодени од музичките иновации на Верди, кои биле изградени од неговите наследници Амилкер Пончиели (1834–1886), Ариго Боито (1842–1918) и Алфредо Каталани ( 1854-1893).
Бел канто и неговите омаловажувачи Една од причините за затемнувањето на стариот италијански модел на пеење било растечкото влијание во музичкиот свет на омаловажувачите на бел-канто, кои сметале дека е застарено и го осудиле како вокализација без содржина. Меѓутоа, за другите, бел-канто станала исчезната уметност на елегантен, рафиниран, сладок тон музички исказ. Росини се жалел во разговорот што се одржал во Париз во 1858 година дека: „За жал за нас, го изгубивме своето канто“.Osborne 1994, p. 1 Слично на тоа, таканаречениот германски стил бил омаловажуван колку што бил најавуван. Во воведот на збирката песни на италијански мајстори, објавена во 1887 година во Берлин, под наслов „Ил бел канто“, Франц Зибер напишал: „Во ова време, кога најнавредливиото, „крекање“, смее да се нарекува „драматично пеење“ и се шири насекаде, кога неуките маси се многу позаинтересирани за тоа колку е гласно, а не колку е убаво пеењето, можеби ќе биде добредојдена колекција песни што - како што тврди насловот - може да помогне во враќањето на бел-канто на заслуженото место“.Jander 1998, pp. 380–81
На крајот на XIX век и почетокот на XX век, терминот „бел канто“ воскреснал од наставниците по пеење во Италија, меѓу кои пензионираниот баритон на Верди, Антонио Котоњи (1831–1918) кој бил една од преостанатите почитувани личности. Котоњи и неговите следбеници се повикале против невидениот и жестокиот вибрато-натрупан стил на пеење, што пејачите сè повеќе го користеле по околу 1890 година, за да ги исполнат нестрасвените барања на веризмот, од композитори како Џакомо Пучини (1858–1924), Ругеро Леонкавало (1857–1919), Пјетро Маскањи (1863–1945), Франческо Цилеа (1866-1950) и Умберто Џордано (1867–1948), како и аудитивните предизвици поставени од неиталијанските сценски дела на Ричард Штраус (1864–1949) и други композитори од доцноромантична/ранонововековна ера, со нивните напорни и аголни вокални линии и често густи оркестарски текстури.
Во текот на 1890-тите години, директорите на фестивалот „Бајројт“ иницирале особено силен стил на вагнерско пеење, што било во целосна спротивност со италијанските идеали на бел-канто. Неговите поборници го нарекле „Sprechgesang“ (а некои противници го нарекле „кора од Бајројт“), новиот вагнеровски стил ја приоретизирал артикулацијата на одделните зборови од либретата на композиторот, отколку на испораката на легато. Овој пристап кон вокализмот заснован на текст, анти-легато, се проширил низ германските јазични делови на Европа пред Првата светска војна.