Dactylorhiza ruthei er ei plante med omdiskutert gyldigheit i marihandslekta Dactylorhiza i orkidéfamilien (marihandfamilien) Orchidaceae. Ho veks ikkje i Noreg.
Systematikk Dactylorhiza ruthei høyrer til kongsmarihand-gruppa D. majalis. Heile gruppa er tetraploid og har truleg kome til ved hybridisering mellom dei to diploide plantene engmarihand (D. incarnata) og skogmarihand (D. maculata ssp. fuchsii), kopla med dobling av kromosomtalet.
D. ruthei liknar på Dactylorhiza majalis ssp. elatior, men har ei leppe med djup tredeling og ofte særs svake teikningar. Det er naudsynt med meir omfattande genetiske analysar for å klargjere den systematiske posisjonen.
To underartar har vore omtalte: Nominatunderarten Dactylorhiza ruthei ssp. ruthei, kjend frå nokre ganske få område ved Austersjøen. Dactylorhiza ruthei ssp. osiliensis, tidlegare òg rekna som ein eigen art D. osiliensis, no rekna til Dactylorhiza majalis ssp. elatior
I Plants of the World Online er arten rekna som ein underart av ein hybrid mellom grasmarihand og skogmarihand (D. maculata ssp. fuchsii × D. incarnata subsp. incarnata eller D. ×kerneriorum nothossp. kerneriorum). Arten D. ×kerneriorum er ført opp med desse underartane: Dactylorhiza × kerneriorum nothosubsp. ampolai (Hautz.) Eccariushybridformel: D. maculata subsp. fuchsii × D. incarnata subsp. cruenta Dactylorhiza × kerneriorum nothosubsp. kerneriorumhybridformel: D. maculata subsp. fuchsii × D. incarnata subsp. incarnata Dactylorhiza × kerneriorum nothosubsp. lillsundica (Kreutz) Oddonehybridformel: D. maculata subsp. fuchsii × D. incarnata subsp. ochroleuca
Utbreiing Arten vart først skildra frå kysten ved Świnoujście i Polen på 1800-talet. Han var lenge rekna for å være utdøydd der, men er no kjend frå tre små populasjonar. Arten er òg registrert frå nokre populasjonar heilt nordaust i Polen (polsk namn kukułka Ruthego), og han er ført opp på den polske raudlista som sterkt truga (EN, zagrożony), men er elles rekna som ein varietet av østersjømarihand, D. majalis ssp. baltica var. ruthei.
Arten vart funnen i Estland i 1974 (estisk namn Ruthe sõrmkäpp) og er registrert med nokre få funn på Saaremaa. Han har status som kritisk truga (CR). I Tyskland er arten (tysk namn Ruthes Fingerwurz) rekna som sterkt truga (EN, Stark gefährdet).
Hybridar I Polen er det registrert ein hybrid mellom grasmarihand og D. ruthei, Dactylorhiza incarnata × ruthei.
Referansar
Genetisk variasjon og taksonomi i gruppa blir handsama i:
Bakgrunnsstoff
Kategori:Orkidear i Estland Kategori:Marihandslekta