+ <big><big>Frida Kahlo200pxProfession:pintrePaís: MexicData de naissença:6 de julhet de 1907Luòc de naissença: Coyoacán, MexicData de decès:13 de julhet de 1954Luòc de decès: Coyoacán
Magdalena Carmen Frida Kahlo y Calderón (6 de julhet de 1907, Ciutat de Mexic - 13 de julhet de 1954, Ciutat de Mexic) es una pintra mexicana dau segle XX. Son òbra es mai que mai compausaa d'un ensemble d'autoretrachs que li permetèron de metre en scena son còrs, sa dolor e son identitat en s'inspirant de las tradicions popularas mexicanas e d'un simbolisme personau.
Sa vida foguèc marcaa per la sofrença fisica en causa de las sequelas laissaas per la poliomieliti e per un accident automobile greu en 1925. Es durant sa convalescéncia que comencèc de pénher. En 1929, se maridèc amb lo pintre muralista Diego Rivera (1886-1957). Lo pareu partejèc una relacion tumultuosa e un engatjament politic marcat per lo sosten au comunisme. Pauc famosa durant sa vida – foguèc longtemps presentaa coma « la femna de Rivera » – Frida Kahlo obtenguèc una certana reconeissença internacionala avans sa mòrt gràcias a sas relacions amb lo movement subrerealista, especialament en França. Pasmens, refusèc totjorn l'etiqueta subrerealista en afirmant que sas pinturas èran pas eissias de sos pantais o de l'exploracion de son inconscient.
A partir dels ans 1970, portaa per los movements feministas e indigenistas, son òbra foguèc redescuberta. Frida Kahlo venguèc alora una icòna de la cultura mondiala gràcias a la poténcia de son imatge visuau. Sa posteritat es donc marcaa per una dimension dobla : aquela de l'artista que son òbra es desenant expausada dins de museus prestigiós e aquela de la figura populara que son imatge es l'objecte d'una recuperacion comerciala intensa.
Biografia
Enfança, formacion e accident
Magdalena Carmen Frida Kahlo Calderón naissèc lo 6 de julhet de 1907 a Coyoacán, una comuna de la periferia de la Ciutat de Mexic. Son paire, Guillermo Kahlo (1871–1941), èra un fotografe d'origina alemanda. Sa maire, Matilde Calderón y González (1876–1932), èra una mestissa illetraa qu'assegurèc la gestion dels afaires domestics(fr) Hayden Herrera e Philippe Beaudoin, Frida: biographie de Frida Kahlo, Flammarion, coll. « Grandes biographies », 2022, p. 20.. Frida èra la tresena filha dau pareu. La familha viviá dins un environament marcat per lo rescontre entre las tradicions mexicanas, l'eiretatge europeu, la practica religiosa e las activitats artisticas. La fotografia i teniá una plaça majora e Guillermo Kahlo aprenguèc las reglas d'observacion e de compausion d'un imatge a sa filha.
En 1913, a 6 ans, Kahlo contractèc la poliomieliti que li laissèc una chamba drecha mai corta e mai teuna(en) Valmantas Budrys, « Neurological Deficits in the Life and Works of Frida Kahlo », European Neurology, vol. 55, n° 1, 2006, pp. 4-10.. Aquela malautiá foguèc ansin lo prumier còp de la longa tiera d'espròvas medicalas que marquèron son existéncia. Son paire l'encoratjèc a practicar d'activitats fisicas per afortir aquela chamba, mas aquela experiéncia precòça de la diferéncia corporala prenguèc mai tard una plaça importanta dins la construccion de son imatge public e de sa pintura.
En 1922, intrèc a l'Escòla Nacionala Preparatòria de la Ciutat de Mexic, onte voliá se formar per entreprendre d'estudis de medecina. Faiá partia d'una generacion de joves mexicans educats dins lo contèxte de la reconstruccion culturala e politica menaa après la Revolucion Mexicana. S'interessèc a la literatura, a las sciéncias e a las ideias politicas de senestra. Rejonhèc ansin un grop d'estudiants, los Cachuchas, onte rescontrèc Alejandro Gómez Arias que venguèc son companhon. I desvolopèc pereu de ligams amb los mitans intellectuaus e politics que menèron a son raprochament ulterior amb lo comunisme mexican.
Lo 17 de setembre de 1925, foguèc victima d'un accident fòrça greu quand un tramvai percutèc son bus. Passèc un mes dins un espitau e gardèc de sequelas duradissas en despiech de desenaus d'operacions durant lo resta de sa vida(es) Hayden Herrera, Frida: una biografía de Frida Kahlo, La Ciutat de Mexic, Diana, 1984, p. 62.. De mai, immobilizaa durant de periòdes longs, foguèc oblijaa d'abandonar sos projectes d'estudis medicaus. Es ansin durant sa convalescéncia que comencèc de pénher. Per l'ajudar, sa maire organizèc la fabricacion d'un chavalet especiau, adaptat a la posicion ocupaa dins son liech. Completat per un mirau, aqueu sistema venguèc l'instrument d'una practica artistica novela(es) Hayden Herrera, Frida: una biografía de Frida Kahlo, La Ciutat de Mexic, Diana, 1984, pp. 62-63.(en) Andrea Kettermann, Kahlo, Taschen, 2003, pp. 17-18.. Tre 1926, Kahlo penhèc son prumier autoretrach, destinat a Alejandro Gómez Arias.
Pauc a cha pauc, la pintura venguèc un mejan de ganhar d'argent per contribuïr au pagament de las despensas medicalas de la familha. Puei, venguèc una vocacion vertadiera. Privaa de la possibilitat de seguir sos estudis medicaus, Frida Kahlo comencèc d'observar son còrs, çò qu'inspirèc lo començament de son expression artistica. Ansin, se l'accident creèc pas l'artista, transformèc rapidament las condicions li permetent de bastir sa relacion amb la pintura.
Diego Rivera e vida adulta
thumb|right|Frida Kahlo e son marit, Diego Rivera, en 1932.
A partir de 1928, Kahlo se raprochèc de Diego Rivera (1886-1957), un pintre muralista ja famós e engatjat dins la vida politica e culturala de Mexic. Li mostrèc son trabalh e li demandèc son vejaire sus sa pintura. Lor relacion venguèc rapidament amorosa e lo pareu se maridèc lo 21 d'aost de 1929. Aqueu maridatge permetèc a Kahlo d'intrar au sen dau ret d'artistas, d'intellectuaus, de fotografes e de militants politics frequentat per son marit e de s'inscriure dins los mitans comunistas. Lo pareu partejava pereu un interès marcat per la cultura mexicana, las tradicions popularas e l'art precolombian. Pasmens, sos projetes artistics demorèron fòrça diferents : Rivera trabalhèc mai que mai a l'eschala monumentala dau muralisme mentre que Kahlo se concentrèc sus una pintura intima constituïa de retrachs e de scenas reduchas.
De 1930 a 1933, lo pareu vivèc als Estats Units onte Kahlo perdèc dos mainats que sas anchas, fracturaas per son accident, permetián pas un desvolopament normau dau fètus(en) Hayden Herrera, Frida: A Biography of Frida Kahlo, Harper Perennial, 2002, pp. 133-160.. Durant aqueu sejorn, Rivera e Kahlo s'installèron a San Francisco, a Detroit e a Nòva York en foncion de las comandas reçaupuas per lo prumier. Aquò permetèc a Kahlo de rescontrar plusors intellectuaus estatsunidencs importants e de venir amiga amb lo doctor Leo Eloesser (1881-1976). Es pereu durant aqueu periòde que Kahlo comencèc d'èsser la modela de fotografes professionaus coma Edward Weston (1886-1958) e Imogen Cunningham (1883-1976)(en) Hayden Herrera, Frida: A Biography of Frida Kahlo, Harper Perennial, 2002, pp. 117-125.(en) Martha Zamora, Frida Kahlo: The Brush of Anguish, 1990, pp. 42-43.. Aquelas fotografias mòstran la volontat precòça de Kahlo d'utilizar sos vestits, sas coifuras e sos accessòris per construire un imatge public aisament identificable(en) Christina Burrus, « The Life of Frida Kahlo », dins Emma Dexter, Frida Kahlo, Tate Modern, 2005, p. 203.. Sos problemas de santat li inspirèron egalament d'òbras fòrça personalas, especialament Henry Ford Hospital, onte se representèc sus un liech d'espitau après un maupart dins una compausicion l'associant amb d'elements medicaus e diferents simboles e objectes penjats a l'entorn d'ela.
Lo maridatge amb Diego Rivera foguèc pereu tumultuós. Los dos entretenguèron mai d'una relacion extraconjugala, çò qu'entraïnèc de crisis repetias(en) Hayden Herrera, Frida: A Biography of Frida Kahlo, Harper Perennial, 2002, pp. 192-201.. En 1939, un divòrci foguèc prononciat. Aquela fasa foguèc centrala dins la carriera de Kahlo que produguèc Las Doas Fridas, un de sas òbras mai celebras. Pasmens, lo divòrci interrompèc pas tota relacion entre Rivera e Kahlo e lo coble se tornèc maridar en decembre de 1940. Durant aqueu periòde, la vida de Kahlo foguèc pereu marcaa per d'eveniments politics internacionaus. Amb Rivera, sostenguèc los republicans durant la Guerra Civila Espanhòla (1936-1939)(en) Andrea Kettenmann, Kahlo, Taschen, 2003, pp. 40-41.. Aculhèron tanben Leon Trotski e son esposa durant son exili en Mexic(en) Hayden Herrera, Frida: A Biography of Frida Kahlo, Harper Perennial, 2002, pp. 192-215.. Pasmens, aquel engatjament politic foguèc una dimension segondària dins lo desvolopament de son òbra que demorèc mai que mai centrat sus son identitat personala e son trabalh picturau.
A partir dels ans 1940, l'estat de santat de Kahlo comencèc de se desgradar fortament. Deguèc donc subir plusors operacions e s'aliechar durant de periòdes longs. Pasmens, en 1942, poguèc començar d'ensenhar a l'Escòla Nacionala de Pintura, d'Escultura e de Gravura. Organizèc de cors en cò d'ela quand sa santat l'empachava de se desplaçar. Sa pintura evolucionèc d'un biais parallele a la deterioracion de son còrs e la dolor i venguèc una estructura visuala permetent de representar l'experiéncia de sa vulnerabilitat. En 1953, los metges deguèron l'amputar d'una partia de sa chamba drecha(en) Hayden Herrera, Frida: A Biography of Frida Kahlo, Harper Perennial, 2002, pp. 412-430.. En despiech de sas dificultats, arrestèc pas de pénher e de s'interessar a la vida politica. Per exemple, participèc a una manifestacion còntra l'intervencion estatsunidenca en Guatemala(en) Martha Zamora, Frida Kahlo: The Brush of Anguish, Chronicle Books, 1990, p. 138..
Frida Kahlo morèc lo 13 de julhet de 1954, a 47 ans(en) Hayden Herrera, Frida: A Biography of Frida Kahlo, Harper Perennial, 2002, pp. 425-433.Sa mòrt es benleu ligaa a una presa tròp importanta de medicaments antidolor. Aquò es a l'origina d'una teoria de suicidi qu'es sostengua per de biografes coma Hayden Herrera. La causa oficiala dau decès es una embolia pumonària e ni la polícia ni la familha jutjèron necessari de demandar una autopsia per verificar.. Son ostau personau, la Casa Azul, venguèc après sa mòrt un museu dedicat a sa memòria e a son òbra. Son còrs foguèc cremat. Sos cendres son conservats en la Casa Azul(en) Hayden Herrera, Frida: A Biography of Frida Kahlo, Harper Perennial, 2002, pp. 433-440..
Òbra
Una òbra personala
La pintura de Frida Kahlo es aisament reconeissabla gràcias a l'importància donaa a la cara e au còrs de l'artista. Los autoretrachs constituïsson una part essenciala de sa produccion e donan sovent l'impression d'una pintura autobiografica. D'efiech, utilizava lo sieu visatge coma una figura establa que li permetiá d'explorar d'identitats diferentas, d'estats emocionaus e de situacions simbolicas. Ansin, dins son òbra, l'usatge de l'autoretrach es pas una reproduccion simpla de son aparéncia fisica.
Dins sos tableus, la cara demòra generalament frontala e impassibla, mentre que lo còrs, los vestits, los animaus e l'environament exprimisson de transformacions que son pas directament vesibles dins l'expression de la cara. Aquela immobilitat aparenta dona a sas òbras una tension particulara. L'espectator agacha un personatge que sembla de se presentar amb un important mestritge tot en expausant d'experiéncias de sofrença, de separacion, de desirança o de fragilitat. L'usatge d'un miralh èra centrau dins aquela practica que permetiá de construire la scena. Aquela dimension es vesibla tre Autoretrach au costume de velós (1926), son premier autoretrach conoissut, onte pausèc l'aparéncia fisica que sos trachs fondamentaus foguèron conservats dins la màger part de son òbraPasmens, i aguèc d'excepcions coma Autoretrach als peus copats (1940)..