Lo Pòrt, dens un usatge local, o Lo Pòrt Senta Maria http://bdtopoc.org/?city_selected=Port-Sainte-Marie, dens un usatge larg (Port-Sainte-Marie en francés) es una comuna agenesa, lingüisticament gascona, situada dens lo departament d'Òut e Garona e la region de Navèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.
Geografia Lo Pòrt es pas mèi ua vila e son nivèu d'equipament comerciau e de servicis es baish per ua aglomeracion de près de 2000 abitants. Lo nombre d'establiments es relativament normau, mès, a vista de nas, la chifra d'ahars sembla modèsta, en coëréncia damb la praubèra de la populacion (per la vila anciana, pas per la totalitat de la comuna : comparar damb Gulhon o Tonens). Per ua vila d'un certan interès toristic, i a pas un quite otèl, ni un camping. I a pr'aquò un supermercat sus la rota de Bordèu . La vila beneficia pas d'accès a l'autorota A 62.
vignette|upright=1.6|centre|Comunas a l'entorn. Perimètre deu territòri
Toponimia La prononciacion seré [lu'pɔr ,seŋtɔma'rijɔ]. Las fòrmas ancianas son : homines de Portu Beate Marie, en latin, en 1242-1255, de Portu Beate Marie, en latin, en 1253, Portus Sancte Marie, en latin, en 1293, Portus Sancte Marie, en latin, en 1307-1317, Port Ste Marie, en francés (mapa deu sègle XVII)Bénédicte Boyrie-Fénié, Dictionnaire toponymique des communes. Lot-et-Garonne, ed. CAIRN e Institut Occitan, Pau, 2012, p. 205-206.
Lo nom ven de l'occitan pòrt, deu latin portus, damb un nom religiósAlbert Dauzat, Charles Rostaing, Dictionnaire étymologique des Noms de Lieux en France, Librairie Guénégaud, reedicion 1984, p. 542-543.
Segon Bénédicte Boyrie-Fénié, la fòrma usuala es Lo Pòrt e la fòrma mei formala Lo Pòrt Senta Maria. Lo sens de las prumèras atestacions es pòrt de la Benurada Verge Maria. Au Pòrt, se passava Garòna per la via antica Bordèu-Agen e la Tenarèsa.
Istòria A la fin deu sègle XVIII, sus l'axe garonés, Lo Pòrt Senta Maria èra ua vila de la metissa categoria que Senta Baselha, Marmanda, Tonens, Gulhon e Valença d'Agen. La prumèra partida deu sègle XIX donèt pas de signes de declin. Aqueste comencèt après 1850, per rasons que non sabèm explicar. Notem pr'aquò, a la diferéncia de las vilas precedentas, un site estret, entre Garòna e puèges. A la fin deu sègle XX, la vila s'especializèt dens l'abitat de populacions musulmanas, que mantenguèn un certan nivèu de populacion (familhas mèi nombrosas que las familhas localas). En resultèt, probable, l'acceleracion de la partença de las populacions europèas. Beròis ostaus ancians son pas restaurats. Mès Lo Pòrt es pas mèi ua vila e son nivèu d'equipament comerciau e de servicis es baish per ua aglomeracion de près de 2000 abitants.
Administracion
Demografia
En la populacion èra de abitants e la densitat èra de ab/km².
Lòcs e monuments
Personalitats ligadas damb la comuna
Véser tanben
Ligams extèrnes Comunas d'Òut e Garona
Nòtas
Categoria:Comuna de Guiana Categoria:Comuna d'Òlt e Garona Categoria: Comuna d'Agenés