La vidèo regropa l'ensems de las tecnicas permetent l'enregistrament e la restitucion d'imatges animats, acompanhats o non de son, sus un supòrt electronic e non de tipe fotoquimic.
Lo mòt « vidèo » ven del latin « video » que significa: « vesi ». Es l'apocòpa de videofonia o videograma.
Teoria Un flus vidèo es compausat d'una succession d'imatges que desfilan a un ritme fixe (per exemple 25 per segonda dins la norma Francesa L o 30 per segonda dins d'autra normas) per far l'illusion del movement. Cada imatge es descompausat en linhas orizontalas, cada linha essent una succession de punts. La lectura e la restitucion d'un imatge se fa donc sequencialament linha per linha al biais un tèxte escrich: d'esquèrra cap a drecha puèi de naut cap al bas.
Escansion Escansion per entrelaçament
L'imatge d'un televisor es una succession d'escancions lineárias, partant del naut cap al bas de l'ecran. Als començaments de la television, la qualitat dels elements fosforescents del tube èra mediócre. Per aquel fach, quand lo fais tocava lo bas de l'ecran, lo naut aviá ja desparegut, provocant un fenomèn de beluguejament, sentit fortament per l'uèlh uman a l'entorn de o . La solucion mai simpla seriá estat d'accelerar la cadéncia de la scancion, mas aquó seriá estat plan costós en benda passanta. Una solucion mai astuciosa foguèt de sautar una linha sus doas per cada imatge, permetent atal de doblar la cadéncia de scancion tot en gardant una mèsma benda passanta. Atal, una primièra passa aficha totas las linhas imparas en dos còp mens de temps que per un imatge sensèr e una segonda passa aficha las linhas mancantas paras: aquó es l'entrelaçament. S'obten alara lo mèsme nombre de linhas d'escancion per un imatge, e se fa dos passatges a l'ecran per afichar un sol imatge. Se dich « trama » (« field » en anglés) una passa. Un imatge es donc constituit de doas tramas, per que cal doas passas per definir l'imatge (« frame » en anglés).
Las cameràs, que foncionan coma un « televisor inversat », utilizavan tanben aquel entrelaçament. Dins la primièra mitat del temps d'un imatge, una 1 presa de vista definís totas las linhas imparas, e una mitat d'imatge mai tard, una segonda presa de vista definís las linhas paras. Cal plan comprendre que las doas presas de vista son separadas dins lo temps (d'una mitat d'imatge). E quitament ambedoas presas de vistas son complementárias d'un punt de vista espacial (ambedos passatges se complètant dins lo quadre), ambedoas presas de vista n'afichan pas lo mèsme contengut! Se un subjècte se desplaça dins lo camp, tendra una posicion diferenta sus caduna de las doas tramas: i a alara un efècte de zig-zag sus cada « frame ».
Aquel problèma foguèt en partida resolgut per un dispositiu de lamas cristallinas birefringentas que « liçam » los detalhs en desdoblant los rais luminoses. Ne resulta una pèrda de definicion que balha als sistèma PAL e SECAM una resolucion verticala multiplicada per 0,7 (factor de Kell) e vertadièrament sonque d'unas 400 linhas.
Escancion progressiva Quand l'afichatge es pas mai entrelaçat, se dich escancion progressiva. Es lo biais de captura causit pels filmes realizats en HD TV o en D-cinemà destinats a èsser transferits e projectats en 35 mm.
Los 25 imatges progressius (25p) balhan alara a las cameràs un temps de pausa de 1/25 de segonda çò qu'es tròp long en tèrmes de resolucion temporala. Se preferís alara limitar lo temps d'integracion de las tramas a 1/50 s (obturator electronic).
Los estandards de difusion en color
thumb|300px|Estandards vidèo analogics pel mond: NTSC en verd, PAL en jaune, SECAM en irange
Los estandards PAL o SECAM an pas de rapòrt amb l'escancion d'un imatge, aqueles estandards permeton sonque d'apondre la color als imatges en blanc e negre:
Dins los primièrs temps de la television, sola la luminéncia definís l'imatge per un nombre de punts orizontals e tanben per tres factors de nuéncia de gris.
Quand la television color apareciá calguèt que los televisors blanc e negre pòscan encara restituir un imatge, lo senhal de luminéncia foguèt conservat e s'apondèt un senhal que lo televisor blanc e negre podava pas distingar e donc afichar pas, quitament coma senhal parasit, es la compatibilitat ascendanta o retrocompatibilitat.
S'apondèt donc las doas diferéncias de color R'-Y e B'-Y (lo ' significa que los senhals pòrtan una correccion especifica d'una corbadura de gamma per resòlvre, a l'epòca, un problèma de nonlinearitat de restitucion dels tubes catodics) per que, en combinant l'ensems amb la luminéncia, se pòsca extraire lo verd.
Atal per la color; ara calguèt poder transportar ambendoas diferéncias e d'aici ven lo conflicte d'estandard, totes los païses adoptèron pas lo meteis biais de transmetre de senhals de crominéncia.
En França SECAM (Sequentiel de Couleur A Mémoire), memorizacion d'una linha sus doas per calcular lo verd. Als Etats Units d'America e autres païses l'NTSC (cambi de fasa sonque sus una de las diferéncias color): es lo primièr sistèma que foguèt realizat, mas genèra de diafocia qu'en França se respondèt pel SECAM.
E lo rèsta del mond, lo PAL Phase Alteration Line (distinccion de las doas diferéncias enviadas al meteis temps e amb de fasas diferentas).
Lo senhal de crominéncia es enseguiuda una sosportaira de la luminéncia…
Lo nombre de linhas, la velocitat d'escansion, lo tipe de senhal positiu o negatiu dempuèi l'emission, fan partit de las normas seguent lo país e an res a veire amb los estandards de difusion color (PAL, SECAM, MESECAM, e NTSC).
De fach de la captura en doas tramas de 1/50 de segonda caduna, es lo temps de pausa en vidèo (25i).
Los captors fotografics
Las primièras cameràs, foncionant sul meteis principi que los televisors, analisan l'imatge formada per l'objectiu amb un tube catodic. Dempuèi la fin dels ans 1980, son dotadas d'un captor fotografic de tipe CCD o CMOS.
Definicion de l'imatge e frequéncia d'escancion thumb|240px|Aspècte Racios e Resolucions Existisson diferents formats d'imatge vidèo, que dependon sustot de la frequéncia d'escancion verticala de l'imatge.
405 linhas (estandard anglés abandonat) blanc e negre 525 linhas : resolucion 4/3 utila = 720 x 480 (estandard american) color NTSC e PAL-N 625 linhas : resolucion 4/3 utila = 768 x 576 (estandard europèu) color PAL, SECAM e NTSC-4.43 819 lignes : resolucion 4/3 utila = 1024 x 768 (estandard francés abandonat) blanc e negre
Se constata qu'existís una diferéncia entre lo nombre de linhas compausant l'imatge e lo nombre de linhas afichadas. Aquó representa una diferéncia de 49 linhas en e de 45 linhas en . Aquelas linhas perdudas son necessárias, representan le temps necessari per que lo fais d'electrons tocant lo tube catodica pòsca pujar del bas de l'imagte cap al naut. Aquel problèma tecnic existís pas amb los panèls LCD e los malons plasma, mas es conservat per assegurar la compatibilitat. Las linhas liuras son utilizadas en partida: s'i plaça los senhals del teletèxte, del sostitratge e tanben lo còdi temporal dels equipaments vidèo professionals.
Cal distingar doas frequéncias d'escancion de l’imatge: Lo passatge vertical, que se fa del naut cap al bas e servís per compausar l'imatge. S'effectua 50 o 60 còps per segonda. Lo passatge orizontal, que se fa de drecha cap l'esquèrra per cada linha de l'imatge. La frequéncia del passatge orizontal es donc egala a la frequéncia verticala multiplicada pel nombre de linhas e divisada per dos a causa de l'entrelaçament.
Donant las valors seguentas: Fh() = 50 x 625 / 2 = Fh() = 60 x 525 / 2 =
Aquel resultat es pas un azard. Se las frequéncias orizontalas son gaireben identicas en e en , permetent atal d'utilizar lo meteis tipe de circuit de passatge orizontal, donc de realizar d'economias.
Color Fa qualques decenias, los especialistas aprenguèron las particularitats espectralas de l'uèlh uman, que preferís netament d'unas colors. De mai, savián que l'espèctre cromatic de l'uèlh pòt se decompausar en tres colors primàrias, que permeton per mescla de tornar gaireben totas las autras colos de l'espèctre. Lo cinemà color expleita aquó utilisant d'emulsions de sisas, que caduna es sensible a una color primària.
Los ecrans emetent de lutz, los engenhaires utilisèron la sintèsi additiva compausada de roge, verd e blau (al contrari lo papièr absòrba la lutz e utilisa la sintèsi sostractiva compausat de cian, magenta e jauna) Lo roge, verd e blau son las colors primàrias d'aquela sintèsi additiva. Del meteis que lo cian, magenta e jaune son las colors primàrias de la sintèsi sostractiva.
La presa de vista en color se fa segon un prisme optic que repartís la lutz sus tres captors, davant que i a respectivament un filtre roge, verd e bleu. Atal, cada captor enregistra sonque las informacions de lutz tocant una color. Sufisís enseguida d'enregistrar puèi tornar las 3 compausantas RVB sus un monitor color acceptant las tres entradas RVB: i a tres senhals a la plaça d'un sol. Cal en mai de triplar totes los ligams cablats entre los diferents equipaments, mas tanben triplar las pistas d'enregistrament sus un magnetoscòpi, triplar totes los equipaments de realizacion fins als equipaments de difusion ertziana. Lo desfís èra donc de crear un senhal unic englobant tres informacions diferentas, e que devián pas se mesclar abans lo tractament pel pòste de recepcion.
Lo desfís èra tanben de conservar la totala compatibilitat amb los pòstes blanc e negre encara fòrça presents dins los fogals. Los cercaires trabalhèron donc per tòca de crear un senhal vidèo englobant del roge, del verd, del blau, e tanben del blanc e negre dins lo mèsme « tudèl », sens qu'aqueles se mesclan.
Èra pas possible d'aver una camera blanc e negre E una camera color. Caliá donc fabricar de blanc e negre en partent de las tres compausantas RVB. Se basant sus las sensibilitats de l'uèlh de las diferentas colors, los especialistas prenguèron 59 % de verd, 30 % de roge e 11 % de blau. Acabavan d'inventar un nòu tèrme: la luminéncia (Y). Los televisors blanc e negre podavan veire en blanc e negre d'imatges eissits de camera color. Cossí ara apondre a aquel Y las informacions de colors permetent de tornar al RVB original? Perque i aviá ja de lutz (l'Y), caliá « coloriar » aquel blanc e negre amb d'informacions de colors qu'avián, elas, pas de valor de lutz, mas unicament d'indicatcons de tencha e de saturacion.
Un còp d'acòrdi per aquel blanc e negre colorizat, calguèt trobar l'astucia que permetava de transmetre la lutz (Y) e la croma (C). De procés electronics foguèron realizats. I a per exemple «modulacion d'amplitud en quadratura de fasa, de sosportaira suprimida». Aquelas solucions devián a l'encòp de mesclar dos senhals de biais a poder los discriminar a la recepcion, mas tanben aver pas cap interferéncia visibla dins l'epèctre del senhal blanc e negre.
Aquelas solucions foguèron trobadas e aplicadas. Atal nasquèron l'NTSC als Estats Units d'America, lo SECAM en França, e lo PAL en Alemanha, Espanha e Itália. Lo codatge permet de transformar lo RVB en senhal color compatible blanc e negre. L'NTSC, lo SECAM e lo PAL son tres tipes de codatges diferents incompatibles entre eles. Passar d'un tipe de codatge a un autre se nomena lo « transcodatge ».
Pasmens cap d'aquelas tres solucions es transparenta, de luènh. Un senhal transcodat patís d'artefactes mai o mens visibles segon lo codatge.
Un senhal vidèo atal codat es dich senhal composit, car conten mai d'una font de natura diferent. Los estandards vidèo utilisant lo composit anant de l'U-MATIC / U-MATIC SP al VHS en passant pel 8mm o Vidèo 8, lo Betamax, lo VCR o encara lo V2000. A causa de las degradacions causadas pel codatge, èra urgent de se n'afranquir en produccion.