Sègle VII abC

../.. | sègle IX abC | sègle VIII abC | sègle VII abC | sègle VI abC | sègle V abC | ../..

Istòria

700-699 : repression de la revòuta babiloniana menada per Bel-ibni. Lo rèi Sennacherib assirian nomèt son fiu Assur-nadin-shumi rèi de la ciutat.

694-689 : revòuta novèla de Babilònia còntra leis Assirians. La repòsta foguèt fòrça violenta e lo rèi Sennacherib ordonèt lo pilhatge complèt de la vila.

680 : en Assiria, assassinat dau rèi Sennacherib que foguèt remplaçat per son fiu Assarhaddon.

677-657 : en Fenicia, revòuta de Sidon e de Tir còntra Egipte. Lei doas ciutats recebèron l'ajuda de l'Empèri Assirian e una guèrra importanta comencèt entre lei doas poissanças majoras de l'Orient Mejan. Après una tiera de victòrias, leis Assirians capitèron d'ocupar Egipte mai se turtèron a d'insureccions recurrentas (670, 664 e 657 avC). Maugrat de destruccions e de pèrdas importantas, leis Egipcians capitèron de se liberar sota la direccion de Psamètic I.

669 : mòrt d'Assarhaddon que foguèt remplaçat per Assurbanipal.

thumb|right|Expansion e afondrament de l'Empèri Assirian durant lo sègle VII. 652 : aprofichant lei dificultats deis Assirians, lei Babilonians se revoutèron un còp de mai sota lo comandament de Shamash-shuma-ukin, fraire d'Assurbanipal (→ 648 avC).

648-646 : campanhas d'Assurbanipal vèrs lo sud. I destruguèt Babilònia e Susa. La desfacha de Susa entraïnèt la fragmentacion d'Elam entre plusors estats devesits e afeblits.

626 : en Babilònia, presa dau poder per lo Caldèu Nabopolassar que fondèt la X dinastia de la vila. Tre l'annada seguenta, intrèt en guèrra còntra leis Assirians. Per aquò, s'alièt amb lei Medes.

616-609 : invasion dirècta d'Assiria per lei Babilonians e lei Medes. Leis envaïsseires destruguèron tot lo país que dispareguèt definitivament maugrat una intervencion egipciana per assaiar d'empedir l'emergéncia d'una dinastia tròp poderosa a l'entorn de Babilònia (→ 605 avC).

thumb|right|Partiment d'Orient Mejan a la fin dau sègle VII avC. 605 : victòria caldèa de Karkemish còntra leis Egipcians que foguèron obligats de se retirar de Siria e Palestina. Après la mòrt de son paire, Nabuchodonosor II venguèt rèi de Babilònia.

602 : en China, inondacion majora dau Fluvi Jaune. Entraïnèt un desplaçment de son traçat vèrs lo sud. Lo percors novèu demorèt estable durant sièis sègles (→ 11 apC).

601-597 : repòsta egipciana en Siria onte lei Caldèus deguèron faciar de revòutas. La pus importanta foguèt aquela dau reiaume de Juda.

Sciéncias e tecnicas

thumb|right|Pèças de moneda lidianas d'electrum dau sègle VI av. JC. 687 : en Lidia, invencion dei pèças de moneda metallicas. Permetèron de remplaçar lei lingòts qu'èran utilizats per certanei transaccions comercialas en Mediterranèa e en Orient Mejan. Pus practic, aqueu sistèma foguèt lentament adoptat per lei autrei pòbles.

Decès

Assarhaddon, rèi assirian. Assurbanipal, rèi assirian. Assur-etil-ilani, rèi assirian. Assur-uballit II, rèi assirian. Nabopolassar, rèi de Babilònia. Sennacherib, rèi assirian. Shamash-shum-ukin, rèi de Babilònia. Sin-shar-ishkun, rèi assirian.

Liames intèrnes

Bibliografia

Nòtas e referéncias