Samuel Crell-Spinowski (1660–1747) (Samuel Crellius Spinovius, Lucas Mellierus Artemonius) (* Kluczbork, 25 de Março de 1660 † Amsterdam, 9 de Junho de 1747), foi pregador, filósofo e teólogo ariano, pastor da Igreja da Irmandade polonesa. Era neto de Johannes Crellius (1590-1633), reitor da Academia de Raków, na Polônia.
Biografia Era filho de Christopher Crellius (1622-1680). A mãe de Samuel morreu quando ele tinha 6 anos, e seu pai, então, decidiu mandar para a Inglaterra Christopher, seu irmão mais velho e uma de suas irmãs. Samuel permaneceu na Polônia, junto de seu pai, que mais tarde voltou a se casar e se tornou pai de Paweł Crell-Spinowski (1678-1760). Há registros de que Samuel estudou na Inglaterra, mas quando seu pai, Christopher Crell, morreu em 1680, o irmão mais velho de Samuel, Christopher Crell Jr, parece não ter ido para a Inglaterra, mas tendo estudado medicina em Leiden, não tendo retornado para estudar medicina em Londres até 1683. Samuel estudou teologia em Leiden e teologia em Amsterdam.
Inicialmente Crell trabalhou como pregador nas pequenas comunidades socinianas em Brandemburgo, na Silésia, fugindo das perseguições aos socinianos, na Polônia, onde escritos socinianos foram queimados e outras pessoas eram obrigadas a abjurar a própria fé. Durante algum tempo também atuou como pastor em Königswalde. De 1706 a 1707 atuou como ministro na igreja sociniana em Lubniewice, seguindo depois para Królowa Wola, dentro do principado de Łódź. Na Prússia e na Lituânia serviu como líder espiritual, tendo como precursores o teólogo polonês Samuel Przypkowski (1592-1670) Samuel Przypkowski (1592-1670) e o poeta Zbigniew Morsztyn (1628-1689) Zbigniew Morsztyn (1628-1689). Ele trabalhou em conjunto com seu irmão Pawel Crellius (1678-1760), 17 anos mais jovem que ele, como ministro na igreja de Kosinowo.
Samuel manteve contato com representantes da Reforma na Inglaterra e Holanda, dentre eles, John Locke, Isaac Newton e Anthony Ashley-Cooper, 3º Conde de Shaftesbury, que também foi patrono de Paweł Crell-Spinowski (1678-1760). Samuel Crellius foi autor de mais de 20 obras sobre filosofia e teologia em Latim, publicadas em Amsterdam, Londres e Königsberg.
Há registros em fontos polonesas que Samuel teve dois filhos, que emigraram para a Geórgia, nos Estados Unidos, divulgando nesses lugares a doutrina sociniana.
Obras Initium evangelii S. Joannis Apostoli ex antiquitate ecclesiastica restitutum, ididemque nove ratione illustratum, 1726, sob o pseudônimo de Lucas Mellierus Artemonius Schaff-Herzog Encyclopedia. Fides primorum Christianorum ex Barnaba, Herma et Clemente Romano illustrata. London 1697 Cogitationum novarum de primo Adamo s. de ratione salutis per illum amissae per hunc recuperatae compendium. Amsterdam 1700
Ver também Johannes Crellius (1590-1633) Nikolaus Crell (1552-1601) Paulus Crellius (1531-1579) Wolfgang Crellius (1592-1664) Christopher Crellius (1622-1680). Ludwig Christian Crell (1671-1733) Johann Christian Crell (1690-1762) Heinrich Christian Crell (1700-1729) Johann Friedrich Crell (1707–1747) Lorenz von Crell (1744-1816) Socinianismo
Bibliografia Biografisch portaal van nederland CERL Thesaurus Gameo wann-war-es.de Samuel Naeranus (1582-1641) en Johannes Naeranus (1608-1679) - Sibbe Jan Visser. Neue Deutsche Biographie
Referências
Categoria:Teólogos da Alemanha Categoria:Teólogos da Polónia Categoria:Reforma Protestante