Арво Мартти Октавианус Ря́сянен (; 1893—1976) — финский , -. Почётный председатель Постоянной Международной алтаистической конференции (США), член Урало-Алтайского общества (ФРГ).

Биография Родился 25 июня 1893 года в общине Симо, близ Кеми, Великое княжество Финляндское, Российская империя (ныне Финляндия).

В 1915 году окончил Гельсингфорсский университет. Для углубления своих знаний, Рясянен стажировался по тюркологии в следующих университетах: Императорский Казанский университет (1915—1917); Лейпцигский университет (1922); Будапештский университет (1924—1925); Берлинский университет (1926); Парижский университет (1930—1931).

В 1944—1961 годах он работает профессором тюркской филологии в Хельсинкском университете Финляндии. Рясянен принимает участие в научных экспедициях по изучению тюркских языков народов Поволжья (1915—1917) и турецком Анатолии (1925, 1931—1932)Рясянен в Башкирской Энциклопедии . Также он является автором первого этимологического словаря тюркских языков, 6 монографий на немецком, русском и французском языках.

Записывал и издавал образцы живых народных говоров и диалектов. Создал ряд трудов по фонетике, морфологии и лексике тюркских языков, сравнительному языкознанию, тюркологии, финноугроведению, фонетике, грамматике, черемисскому языку и других.

Научные работы Die tschuwassischen Lehnwörter im Tscheremissischen. (диссертация) Suomalais-ugrilaisen seuran toimituksia 48. (Helsinki 1920) Die tatarischen Lehnwörter im Tscheremissischen. Suomalais-ugrilaisen seuran toimituksia 50. (Helsinki 1923) Eine sammlung von māni-liedern aus Anatolien. Suomalais-ugrilainen seura, Helsinki (1926) Chansons populaires turques du nord-est de l’Anatolie Recueillies …. Studia Orientalia 4, 2. Societas Orientalis Fennica, Helsinki (1931) Türkische Sprachproben aus Mittel-Anatolien 1: Sivas vil. Studia Orientalia 5, 2. Societas Orientalis Fennica, Helsinki (1933) Türkische Sprachproben aus Mittel-Anatolien 2: Jozgat vil. Studia Orientalia 6, 2. Societas Orientalis Fennica, Helsinki (1935) Türkische Sprachproben aus Mittel-Anatolien 3: Ankara, Kaiseri, Kiršehir, Cǎnkiri, Afion Vil. Studia Orientalia 8, 2. Societas Orientalis Fennica, Helsinki (1936) Puolikuun nousu: Havaintoja uudesta Turkista ja sen kansasta. Suomen itämaisen seuran kansantajuisia julkaisuja n: o 8. Gummerus (1937) Venäläis-suomalainen sotilassanakirja. Otava (1940) Türkische Sprachproben aus Mittel-Anatolien. 4, Konja Vil. Studia Orientalia 10. Societas Orientalis Fennica, Helsinki (1942) Venäläinen sotilaslyhennyssanasto. Päämajan tiedusteluosaston julkaisu. (1943) Ein Ueberblick über die ältesten Denkmäler der türkischen Sprachen. Studia Orientalia 13, 1. Societas Orientalis Fennica, Helsinki (1946) Materialien zur Lautgeschichte der türkischen Sprachen. Studia Orientalia 15. Societas Orientalis Fennica, Helsinki (1949) Materialien zur Morphologie der türkischen Sprachen. Studia Orientalia 21. Societas Orientalis Fennica, Helsinki (1955) Uralaltaische Wortforschungen. Studia Orientalia 18, 3. Societas Orientalis Fennica, Helsinki (1955) Türkische Miszellen. Studia Orientalia 25, 1. Societas Orientalis Fennica, Helsinki (1960) Versuch eines etymologischen Wörterbuchs der Türksprachen. Lexica Societatis Fenno-Ugricae 17, 1. Suomalais-ugrilainen seura, Helsinki (1969) Versuch eines etymologischen Wörterbuchs der Türksprachen 2: Wortregister. Lexica Societatis Fenno-Ugricae 17, 2. Suomalais-ugrilainen seura, Helsinki (1971) «Studia Orientalia», 1954, t. 19,№ 13, 1964, t, 28, № 17; Versuch eines etymologischen Wörterbuchs der Türksprachen, Helsinki, 1969-71, t. I—II. Материалы по исторической фонетике тюркских языков. В пер. с фин. Юлдашев А. А. М., 1955; Gibtes im Baschkirischen etwas Ugrisches? // Acta Orientalia. Budapest, 1961, t.XII, f.1-3;

Примечания

Литература Gabain A., von Pritsak О., Zum 60. Geburtstag Martti Räsänens, «Ural-Altaische Jahrbücher», 1954, Bd 26, H. 1—2; Гарипов Т. М., Кузеев Р. Г. Башкиро-мадьярская проблема //Археология и этнография Башкирии. Т.1. Уфа, 1962; Серебренников Б. А. К вопросу о связи башкирского языка с венгерским. Уфа, 1963. Joki A. J., 75 — vuotias Martti Rasanen, Virittäjä, 1968.

Ссылки

Гарипов Т. М. Рясянен, Арво Мартти Октавианус.// Башкортостан: краткая энциклопедия. — Уфа: Научное издательство «Башкирская энциклопедия», 1996. — 672 с. — С.507.

Категория:Этнографы Финляндии Категория:Исследователи башкирского языка