Я́нка Купа́ла (), властным меном Іван Домініковіч Луцевіч (; , Вязынка, Російска імперія (нынї Білорусь) — , Москва, СССР) — білоруськый писатель, публіціста, драматурґ, перекладатель, єден зо закладателїв новой білоруськой літературы. Вєдно з Якубом Коласом і Максімом Богдановічом он был єдным з головных фіґур білоруського одроджіня () зачатку 20. стороча.
Честованя памняти
Студіованю жывота і творчости білоруського писателя присвячена праца Літературного музею Янкы Купалы в Мінску, філій музею во Вязынках, Лявках, Харужынцях (філіал «Акопы»), Яхімовщінї, тыж і чінность Меджінародного фонду Янкы Купалы.
Меном Янкы Купалы названы Інштітут языка і літературы Народной академії наук Білоруси (; вєдно з меном Якубом Коласом), Гродненьска штатна універзіта (1957), уліця, парк і станіця метра в Мінску, памнятны резервації во Вязынках, Лявках, Купалова резервація в околицях Акопів і проспект в Гроднї. Од року 1959 ся удїлює Літературна премія Янкы Купалы (од року 1965 премія має штатный статус).
2. юлія 1942 была прията резолуція о наданю Білоруськім штатному універзітї мена Янкы Купалы. Тота резолуція ся нїґда нереалізовала, хоць дотеперь небыла зрушена.
Купальскы чітанкы напрямлены на популарізацію зналости о жывотї і творчости першого народного писателя Білоруси. В послїднїх роках чітаня стали головным одборным форумом на діскусію о научных выслїдків і проблем купалознательства.
В року 2012 в день народжіня писателя Google змінила своє лоґо на Dooble з портретом Купалы для хоснователїв з Білоруси і білоруськой верзії глядача.
Памнятникы
Образ в уменї Янкови Купалови присвячены вершы і пєсы, музичны, кінематоґрафічны, малёвны і ґрафічны творы. Композітор В. Помазов написав вокально-сімфонічный твір «Янка Купала». Жывот і творчость поета суть присвячены на хронікално-документалнім філму «А зязюля кукавала» (1972), телефілмы «Поклін мой народу за пісні» (1982), «Ніколи я не умирав» (1992), «Імша за Купала» (1993) і далшы. К юбілеям Я. Купалы были присвячены умелецькы выставкы.
Выстава «Янка Купала. Кругы раю» быв поставленый у Републіканьскім театрї білоруськой драматурґії, премєра ся зачала 2. фебруара 2012 року.
Умелецькый філм «Купала» о жывотї і творчости класіка была знята на кіностудії «Беларусьфільм» за підпоров Міністерства културы Білоруськой републікы. Публічно показаный на Московскім кінофестівалї в року 2020, але по тім веце ся не демонстровав.
У філмі «Купала» (2020) — філм о Янку Купалу, у котрім окрем осуда писателя ся іщі розповідає о заказу білоруського языка владов Російской імперії, зніщіня білоруськой інтеліґенції в СССР, депортацію Білорусів совєтьсков владов і русіфікацію штату.
Референції
Література Зборнік матэрыялаў аб жыцці і дзейнасці паэта / Вл. Ф. Луцэвіч, І. К. Жыдовіч Падручнік для 10 кл. / В. Я. Ляшук, А. А. Майсейчык, К. М. Мароз і інш. Колас Г. Карані міфаў: Жыццё і творчасць Янкі Купалы. — Мн., 1998. Янка Купала: Енциклопедичний довідник. — Мінськ, 1986. Вулиці Києва. Довідник. — Київ: УЕ, 1995. Сачанка Б. Сняцца сны аб Беларусі…: Загадка смерці Янкі Купалы // ЛіМ. — 1988. —19 серпня. Сачанка Б. У сведкі запісы пакліча… // ЛіМ. — 1989. — 20 грудня.
Катеґорія:Писателе подля алфавиту Катеґорія:Поеты Катеґорія:Білоруськы писателї