thumb|Drogosz żałobny thumb|Hemipenthes lepidota thumb|Hemipenthes sinuosa thumb|Hemipenthes celeris Żałobnica, drogosz (Hemipenthes) – rodzaj muchówek z rodziny bujankowatych i podrodziny Exoprosopinae. Larwy są nadpasożytami parazytoidalnych błonkoskrzydłych i rączycowatych. Owady dorosłe żerują na nektarze i spadzi.
Morfologia Muchówki o ciele długości od 5 do 14 mm. Głowę w widoku bocznym mają półkulistą, w widoku od przodu mniej więcej okrągłą. Potylica jest przeciętnie rozwinięta, porośnięta delikatnym, przylegającym owłosieniem. Oczy złożone są nerkowate wskutek obecności na ich tylnym brzegu płytkiego i szerokiego wykrojenia, u samic niewiele szerszej rozstawione niż u samców. Przyoczka rozmieszczone są na planie trójkąta równobocznego. Dość szerokie czoło porastają szczeciniaste włoski sterczące, a czasem też przylegające i krótkie łuski. Pokrycie twarzy jest podobne. Policzki są stosunkowo wąskie. Czułki rozstawione są węziej niż u rodzajów pokrewnych, trzeci ich człon jest asymetrycznie cebulowaty z aristą zwieńczoną włoskiem. Ryjek jest krótki, niewiele dłuższy niż otwór gębowy, zaopatrzony w walcowate lub nitkowate, nierzadko poskręcane głaszczki.
Tułów jest z tyłu szerszy niż z przodu, między skrzydłami tak szeroki jak głowa. Za głową występuje na nim kreza o dominującej barwie czarnej. Guzy barkowe są dość mocno rozrośnięte na boki. Długie szczecinki występują na krawędzi śródplecza i tarczki. Na pteropleurach obecne są kępy włosów; poza nimi boki tułowia są skąpo owłosione. Skrzydła mają w nasadowych połowach czarny lub rudobrązowy, wyraźnie odgraniczony wzór o kształcie charakterystycznym dla gatunku; wzór ten bywa rozleglejszy i może nawet obejmować całe skrzydło. Obecne są na nich dwie komórki submarginalne, a komórka dyskoidalna jest szeroka i tępo zwieńczona. Kolec kostalny jest ostry i cierniowaty. Płatek skrzydłowy jest wąski. Stosunkowo grube odnóża mają stopy zwieńczone ostrymi i prawie prostymi pazurkami, pozbawione przylg lub o przylgach słabo rozwiniętych. Golenie przedniej pary porastać mogą czarne szczecinki, natomiast brak na nich kolców.
Odwłok jest krótko-owalny, o siedmiu widocznych tergitach. Genitalia samca są małe, asymetryczne, wyposażone w długie i szerokie, szpatułkowate lub języczkowate nadprącie z wklęsłymi bokami oraz edeagus o bardzo krótko-owalnej podstawie.
Ekologia i występowanie Owady te zasiedlają zwykle lasy, ich skraje i inne obszary mniej lub bardziej zadrzewione. Występuje u nich nadpasożytnictwo. Larwy ich są parazytoidami błonkówek z rodziny gąsienicznikowatych oraz muchówek z rodziny rączycowatych, które same są parazytoidami gąsienic motyli nocnych. Osobniki dorosłe odwiedzają kwiaty celem żerowania na nektarze. Mogą także żerować na spadzi. Chętnie przysiadają na nasłonecznionych powierzchniach, w tym glebie i skałach.
Rodzaj ten najliczniej reprezentowany jest w Holarktyce. Mniej gatunków występuje w neotropikalnej, nieliczne zaś w północnych krańcach krainy orientalnej. W Polsce stwierdzono trzy gatunki – żałobnicę białopasą, drogosza żałobnego i H. velutina.
Taksonomia Rodzaj ten wprowadzony został w 1869 roku przez Hermanna Loewa. W 1910 roku Daniel William Coquillett wyznaczył jego gatunkiem typowym opisanego w 1758 roku przez Karola Linneusza Musca morio. W zapisie kopalnym żałobnice znane są z oligocenu i miocenu.
Do rodzaju tego należy ponad 90 opisanych gatunków:
Przypisy
Kategoria:Bujankowate Kategoria:Rodzaje i podrodzaje zwierząt nazwane w 1869 roku