thumb|Dezynfekcja Dezynfekcja, odkażanie – postępowanie mające na celu niszczenie drobnoustrojów i ich przetrwalników. Dezynfekcja niszczy formy wegetatywne mikroorganizmów, ale nie zawsze usuwa formy przetrwalnikowe. Zdezynfekowany materiał nie musi być jałowy. Dezynfekcja, w przeciwieństwie do antyseptyki, dotyczy przedmiotów i powierzchni użytkowych.
Wyniki dezynfekcji zależą od trzech czynników: drobnoustroju – gatunek, liczba, aktywność fizjologiczna środka dezynfekcyjnego – właściwości chemiczne i fizyczne, stężenie, czas działania środowiska – temperatura, wilgotność, pH, obecność materii organicznej, poziom kationów Ca2+ i Mn2+ itp.
Do dezynfekcji stosuje się metody fizyczne, chemiczne i termiczno-chemiczne.
Czynniki fizyczne używane do dezynfekcji: para wodna – do dezynfekcji wcześniej oczyszczonego sprzętu, odzieży, unieszkodliwiania odpadów, używa się pary wodnej w temperaturze pod zmniejszonym ciśnieniem (0,45–0,5 atm); pary wodnej pod normalnym ciśnieniem używa się do odkażania m.in. wyposażenia sanitarnego promieniowanie – do odkażania używa się promieni UV o długości fali , które niszczą drobnoustroje w powietrzu i na niezasłoniętych powierzchniach ultradźwięki – przetwornik dźwiękowy umieszczony w dezynfektorze emituje fale o częstotliwości większej niż , fale rozchodzą się w cieczy i powstają w niej strefy dwóch ciśnień: niskiego i wysokiego, wskutek czego w myjni ultradźwiękowej dochodzi do kawitacji; wytworzona w ten sposób energia likwiduje zanieczyszczenia, a ultradźwięki niszczą komórki roztoczy, bakterii oraz innych drobnoustrojów
Czynniki chemiczne używane do dezynfekcji: czwartorzędowe sole amoniowe alkohole, np. etylowy, izopropylowy aldehydy, np. mrówkowy, glutarowy związki fenolowe, np. krezol, rezorcynol biguanidy, np. chloroheksydyna związki metali ciężkich, np. srebra, miedzi, rtęci związki halogenowe, np. jodyna, chloramina, jodofory fiolet krystaliczny, mleczan etakrydyny utleniacze – nadtlenki, np. H2O2 lub nadmanganiany, np. nadmanganian potasu; ozon – stosowany do ozonowania wody oraz dezynfekcji pomieszczeń, przedmiotów, urządzeń itd. tenzydy, np. mydła kwasy i zasady
Im dłuższy jest czas działania i im wyższe stężenie środka dezynfekcyjnego (z wyjątkami), tym większa część drobnoustrojów zostanie zniszczona. Ze względu na to, iż środki chemiczne zwykle nie działają w środowisku suchym, ważny jest również stopień ich wilgotności, co jest szczególnie istotne w dezynfekcji powietrza.
Zobacz też
dezynfekcja rąk sterylizacja antyseptyka sanityzacja dezynsekcja brama bioasekuracyjna
Przypisy
Linki zewnętrzne
Kategoria:Higiena Kategoria:Mikrobiologia