thumb 39 Dywizja Piechoty (39 DP) – rezerwowa wielka jednostka piechoty Wojska Polskiego II RP.

W czasie kampanii wrześniowej dywizja walczyła w składzie Armii „Lublin”. Zorganizowana w Rembertowie, Białej Podlaskiej i Dęblinie, działała w osłonie środkowej Wisły w rejonie Puław, Dęblina i Maciejowic. Podporządkowana dowództwu Frontu Północnego, walczyła pod Krasnymstawem, Cześnikami i pod Krasnobrodem.

Historia dywizji 39 Dywizja Piechoty (rezerwowa) pod dowództwem gen. bryg. Brunona Olbrychta przeznaczona była do dyspozycji Naczelnego Wodza, jednakże z przeznaczeniem do Armii „Lublin".

Co prawda w pierwszych dniach września miała się koncentrować w rejonie Gór Świętokrzyskich, lecz dopiero 6 września jej pododdziały zaczęły napływać w rejon środkowej Wisły. W miarę koncentracji obsadzały one mosty i przeprawy na Wiśle. Formowanie dywizji zakończyło się ostatecznie ok. 10 września i otrzymała ona rozkaz obrony odcinka Dęblin–Kazimierz Dolny. 39 DP rez. nie została sformowana w składzie etatowym. Dowództwo 93 pp wraz pododdziałami pułkowymi i I batalionem weszły w skład improwizowanej podgrupy „Radom” ppłk. dypl. Bronisława Kowalczewskiego podporządkowanej improwizowanej Grupie „Kielce” płk. dypl. Kazimierza Glabisza. Dowództwo 94 pp wraz z pododdziałami pułkowymi i I batalionem weszły w skład improwizowanej Grupy „Sandomierz” ppłk. Antoniego Sikorskiego. Wchodziła wówczas w skład Armii „Lublin” gen. Tadeusza Piskora. Z powodu choroby dowódcy dywizji w rzeczywistości dowodził nią płk Bronisław Duch. 14 września – po zniszczeniu materiału wojennego w głównej składnicy uzbrojenia w Stawach i spaleniu benzyny lotniczej w magazynach w Dęblinie – dywizja odeszła w rejon Chełma. Następnie weszła w skład Frontu Północnego gen. Stefana Dęba-Biernackiego. 19 września jej siły główne zmierzały przez Pawłów i Rejowiec w kierunku Skierbieszowa. Następnie zaatakowała Niemców w Krasnymstawie, ale nie zdołała wyprzeć ich z miasta. 20 września atakowała skutecznie niemiecką 4 DLek. W dniach 21–22 września, wykonując odwrót spod Zamościa, stoczyła w rejonie wsi Cześniki nierozstrzygniętą, ciężką walkę z oddziałami niemieckiego VII Korpusu – bitwa pod Krasnobrodem 24–25 września. W kolejnych dniach brała udział w drugiej bitwie pod Tomaszowem Lubelskim i skapitulowała wraz z innymi jednostkami 26 września, we wsi Szopowe na Lubelszczyźnie. Niektóre jej oddziały walczyły jeszcze do dnia następnego.

Planowana organizacja wojenna dywizji

Kwatera Główna 39 DP dowództwo i sztab 39 DP dowódcy broni 39 DP szefowie służb 39 DP komendant Kwatery Głównej 39 DP kompania gospodarcza Kwatery Głównej 39 DP kompania asystencyjna nr ? - kpt. Stefan Gądzio sąd polowy nr poczta polowa nr

Piechota dywizyjna 93 pułk piechoty 94 pułk piechoty 95 pułk piechoty samodzielna kompania km i broni towarzyszących nr 14 – kpt. Eugeniusz Ladenberger

Artyleria dywizyjna 51 pułk artylerii lekkiej samodzielny patrol meteo nr 51

Jednostki broni baon saperów II b nr 56 szwadron kawalerii dywizyjnej kompania telefoniczna nr 50 pluton łączności Kwatery Głównej nr 50 pluton radio nr 50 drużyna parkowa łączności nr 50 pluton pieszy żandarmerii nr 50

Jednostki i zakłady służb kompania sanitarna nr 33 (231) szpital polowy nr 231 polowa kolumna dezynfekcyjno-kąpielowa nr 231 polowa pracownia bakteriologiczno-chemiczna nr 231 polowa pracownia dentystyczna nr 231 dowództwo grupy marszowej służb typ II nr dowództwo grupy marszowej służb typ II nr kolumna taborowa parokonna nr kolumna taborowa parokonna nr kolumna taborowa parokonna nr kolumna taborowa parokonna nr kolumna taborowa parokonna nr kolumna taborowa parokonna nr kolumna taborowa parokonna nr kolumna taborowa parokonna nr warsztat taborowy (parokonny) nr pluton taborowy nr pluton parkowy uzbrojenia nr park intendentury nr 231

Rzeczywisty skład bojowy 39 DP rez. 9 pułk piechoty Legionów (bez I batalionu, z III batalionem 8 pułku piechoty Leg. i z II batalionem 93 pp rez.) 94 pułk piechoty improwizowany 95 pułk piechoty samodzielna kompania km i broni towarzyszących nr 14 samodzielna kompania kolarzy nr 15 51 pułk artylerii lekkiej (bez III dywizjonu, z III dywizjonem 61 pułku artylerii lekkiej) II dywizjon 3 pułku artylerii lekkiej Leg., III dywizjon 3 pal Leg. 3 dywizjon artylerii ciężkiej 81 dywizjon artylerii Lekkiej 2 bateria motorowa artylerii przeciwlotniczej 3 batalion saperów 3 kompania łączności Obsada personalna kwatery głównej Obsada personalna kwatery głównej we wrześniu 1939 roku dowódca dywizji – gen. bryg. Bruno Olbrycht dowódca piechoty dywizyjnej – płk dypl. piech. Bronisław Duch oficer sztabu – mjr dypl. Tadeusz Maria Paciorkowski oficer sztabu – kpt. Stanisław Michał Stankiewicz dowódca artylerii dywizyjnej – płk art. mgr Jan Antoni Filipowicz oficer sztabu – kpt. Tadeusz Krzyszkowski oficer sztabu – kpt. Eugeniusz Tomaszewicz oficer sztabu – kpt. Kazimierz Polak oficer sztabu – kpt. Tadeusz Szymański dowódca saperów dywizyjnych – mjr Tadeusz Górecki dowódca kawalerii dywizyjnej – szef sztabu – ppłk dypl. Włodzimierz Wisłocki oficer operacyjny – mjr dypl. Bożesław Józef Nieciengiewicz oficer informacyjny – kpt. Tadeusz Jan Górecki dowódca łączności – ppłk łącz. Aleksander I Winiarski kwatermistrz – mjr dypl. Franciszek Kłosowski szef służby uzbrojenia – kpt. Kazimierz Zaleski szef służby intendentury – kpt. int. Józef Zieliński szef sanitarny – mjr lek. dr Józef Leonard Nowicki komendant kwatery głównej – mjr piech. st. sp. Franciszek Rodziewicz

Uwagi

Przypisy

Bibliografia

Kategoria:39 Dywizja Piechoty (II RP) Kategoria:Wojsko Polskie II Rzeczypospolitej w Rembertowie Kategoria:Wielkie jednostki Armii „Prusy” Kategoria:Polskie dywizje piechoty z okresu kampanii wrześniowej Kategoria:Polskie jednostki piechoty utworzone w 1939 Kategoria:Polskie jednostki piechoty rozwiązane w 1939