Józef Lubomirski herbu Szreniawa bez Krzyża (ur. w 1751 roku – zm. 30 lipca 1817 roku w Równem) – polski książę Świętego Cesarstwa Rzymskiego, generał lejtnant wojsk koronnych, kasztelan kijowski, starosta romanowski, członek Zgromadzenia Przyjaciół Konstytucji Rządowej, wolnomularzKawalerowie i statuty Orderu Orła Białego 1705–2008, 2008, 865., kawaler Orderu Orła Białego, członek konfederacji targowickiejKorrespondent Warszawski Donoszący Wiadomości Kraiowe y Zagraniczne. 1792, no 53, s. 465., kawaler maltański (w zakonie od 1804 roku), kawaler Honoru i Dewocji w Wielkim Przeoracie Katolickim w RosjiJerzy Baranowski, Marcin Libicki, Andrzej Rottermund, Maria Starnawska, Zakon Maltański w Polsce, Warszawa 2000, s. 213..
Życiorys Syn Stanisława Lubomirskiego wojewody kijowskiego i bracławskiego, rodzony brat Michała, również generała lejtnanta, dziedzic Równego z przyległościami. Żonaty z Ludwiką Sosnowską, niegdyś ukochaną Tadeusza Kościuszki, która wniosła mu w posagu olbrzymie dobra szarogrodzkie (jej ojciec hetman Józef Sylwester Sosnowski wygrał je w karty w 1768 roku). Mieli troje dzieci, Henryka Ludwika i Fryderyka Wilhelma oraz córkę Helenę.
Od 1774 roku starosta romanowski i dowódca chorągwi pancernej. Poseł na sejm 1778 roku z województwa kijowskiegoWitold Filipczak, Sejm 1778 roku, Warszawa 2000, s. 347.. Poseł na sejm 1782 roku z województwa kijowskiegoDyaryusz Seymu Wolnego Ordynaryinego Warszawskiego Szescio-Niedzielnego Roku [...] MDCCLXXXII, Warszawa , [b.n.s].. W latach 1786–1788 szef 12 regimentu pieszego koronnego. Potem szef 5 regimentu konnego koronnego. W 1791 roku wziął pożyczkę w banku holenderskim pod zastaw majątku Równe. Generał lejtnant z 1792 r. Był członkiem konfederacji Sejmu CzteroletniegoKalendarzyk narodowy y obcy na rok ... 1792. ..., Warszawa 1791, s. 311.. Poparł Konstytucję 3 Maja, jednak nie walczył w jej obronie, wymawiając się złym stanem zdrowia. Pozostał w służbie za czasów przejęcia władzy przez Konfederację Targowicką, przydzielony do 4 Dywizji w Kamieńcu Podolskim. Rychło zredukowany ze względu na brak znajomości służby liniowej. Od 1790 r. kasztelan kijowski.
Początkowo jeden z najbogatszych magnatów polskich. Pionier uprzemysłowienia kraju. Zakładał manufaktury i fabryki m.in. znaną wytwórnię fajansu w Korcu. W grudniu 1794 roku w obliczu bankructwa przekazał cały swój majątek żonie Ludwice Sosnowskiej, która doprowadziła go do dobrego stanu.
Był członkiem loży wolnomularskiej Doskonała Tajemnica w 1786 roku i mistrzem loży Polak Dobroczynny w 1787 rokuStanisław Małachowski-Łempicki, Wykaz polskich lóż wolnomularskich oraz ich członków w latach 1738–1821, w: Archiwum Komisji Historycznej, t. XIV, Kraków 1930, s. 248..
Kawaler Orderu Orła Białego i Orderu Świętego Stanisława, w 1773 roku odznaczony został Orderem Świętego HubertaStanisław Łoza, Order domowy rycerski p.w. świętego Huberta, w: Broń i Barwa, 1935, r. II, nr 3, s. 63..
Założyciel Józefgrodu, czyli późniejszej Bałty.
Przypisy
Bibliografia
H. P Kosk, Generalicja polska, t. 1, Oficyna Wydawnicza "Ajaks", Pruszków 1998.
Kategoria:Członkowie konfederacji Sejmu Czteroletniego Kategoria:Członkowie Zgromadzenia Przyjaciół Konstytucji Rządowej Kategoria:Generałowie lejtnanci armii koronnej Kategoria:Kasztelanowie kijowscy Kategoria:Konfederaci targowiccy Józef Lubomirski Kategoria:Ludzie związani z Równem (Imperium Rosyjskie) Kategoria:Odznaczeni Orderem Orła Białego (I Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Orderem Świętego Stanisława (I Rzeczpospolita) Kategoria:Polacy odznaczeni Orderem Świętego Huberta Kategoria:Polscy kawalerowie maltańscy Kategoria:Polscy książęta Świętego Cesarstwa Rzymskiego Kategoria:Polscy wolnomularze (I Rzeczpospolita) Kategoria:Posłowie na sejm zwyczajny 1778 Kategoria:Posłowie na sejm zwyczajny 1782 Kategoria:Posłowie na Sejm I Rzeczypospolitej (województwo kijowskie) Kategoria:Senatorowie świeccy I Rzeczypospolitej Kategoria:Senatorowie za panowania Stanisława Augusta Poniatowskiego Kategoria:Starostowie romanowscy Kategoria:Urodzeni w 1751 Kategoria:Zmarli w 1817