Orientalistyka – nauka o kulturach orientalnych: językach, literaturze, sztuce, historii, społeczeństwie, życiu codziennym i obyczajach, polityce, religii, filozofii itp. Na ogół przyjmuje się, że odnosi się do kultur (ludów, cywilizacji) Orientu, czyli Azji, Bliskiego Wschodu, Maghrebu, ale często w obręb jej zainteresowania włącza się także kultury obszaru Sahelu i tzw. Czarnej Afryki, a w interpretacjach skrajnych (np. francuska, zob. INALCO) także kultury Oceanii, a nawet Europy Środkowo-Wschodniej.
Dziedziny orientalistyki Orientalistyka nie jest dziedziną jednorodną. Ze względu na bogactwo jej przedmiotu wyróżnia się w niej następujące dziedziny określone geograficznie czy cywilizacyjnie: afrykanistyka arabistyka i islamistyka armenistyka birmanistyka buddologia drawidologia (w tym ) etiopistyka (inaczej abisynistyka) (inaczej filipinologia) hebraistyka, biblistyka, qumranistyka i judaistyka iranistyka (w tym afganologia, kurdologia i tadżykologia) indologia (inaczej indianistyka) i cyganologia japonistyka (inaczej japonologia), ajnologia i riukiuanistyka kartwelistyka (inaczej kartwelologia) kaukazologia karaimoznawstwo khmerologia
laotanistyka mongolistyka malaistyka, indonezystyka, jawanologia, austronezystyka sinologia (inaczej chinoznawstwo) semitystyka (inaczej semitologia) syberystyka syrologia
turkologia i turkmenistyka tybetologia wietnamistyka filologia starożytnego Bliskiego Wschodu, na którą składają się sumerologia, asyrologia, hetytologia, egiptologia, nubiologia, koptologia
Organizacja instytucjonalna orientalistyki Nauczanie w Polsce Obecnie prowadzące kierunki studiów orientalistycznych: Uniwersytet Jagielloński w Krakowie – Instytut Orientalistyki Uniwersytet Warszawski – Wydział Orientalistyczny Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu – Instytut Orientalistyki oraz Zakład Języka Koreańskiego, Zakład Hebraistyki, Arameistyki i Karaimoznawstwa i Zakład Badań nad Językami i Kulturami Tajwanu oraz Wietnamu (w Instytucie Etnolingwistyki) Uniwersytet Wrocławski – Zakład Filologii Indyjskiej (w Instytucie Studiów Klasycznych, Śródziemnomorskich i Orientalnych)
Pozostałe ośrodki (obecnie): Uniwersytet Mikołaja Kopernika Katolicki Uniwersytet Lubelski Jana Pawła II Uniwersytet Jagielloński w Krakowie – Instytut Bliskiego i Dalekiego Wschodu Uniwersytet Gdański Uniwersytet Łódzki Uniwersytet Wrocławski – Szkoła Języków Antycznych i Orientalnych, wchodzi w skład Instytutu Studiów Klasycznych, Śródziemnomorskich i Orientalnych, umożliwia naukę języków orientalnych bez podejmowania studiów orientalistycznych, oferuje naukę także tych języków orientalnych, które nie są specjalnościami studiów w Instytucie Uniwersytet Szczeciński
Historycznie: Uniwersytet Jana Kazimierza we Lwowie – Instytut Orientalistyczny Uniwersytet Stefana Batorego w Wilnie Instytut Wschodni w Warszawie – szkoła wschodoznawcza
Nauczanie na świecie Francja Institut national des langues et civilisations orientales (INALCO) – Paryż Instituts d’Asie Collège de France – Paryż École des hautes Études orientales – Paryż École française d’Extrême-orient – Sajgon, Indochiny Francuskie, potem Paryż Anglia School of Oriental and African Studies University of London (SOAS) – Londyn
Prezentacja wyników badań Stowarzyszenia naukowe w Polsce: Polskie Towarzystwo Orientalistyczne Polska Akademia Umiejętności Komisja Orientalistyczna Polskiej Akademii Nauk
Polskie czasopisma orientalistyczne oraz serie wydawnicze (wymieniane w każdej kategorii w kolejności powstania): ogólnoorientalistyczne (obejmujące wszystkie dziedziny orientalistyki): naukowe: „Rocznik Orientalistyczny” „Przegląd Orientalistyczny” „Polski Biuletyn Orientalistyczny” „Folia Orientalia” „Collectanea Orientalia” „Acta Asiatica Varsoviensia” „Orientalia Cracoviensia” „Studia Etymologica Cracoviensia” popularne: „Wschód” „Orient” „Kontynenty” dotyczące tylko pojedynczych dziedzin orientalistyki: „Japonica” „Studia Indologiczne” „Cracow Indological Studies” „Studia Arabistyczne i Islamistyczne” „Studia Turcologica Cracoviensia” „The Qumran Chronicle” „The Polish Journal of Biblical Research” „Silva Iaponicarum”
Zagraniczne czasopisma orientalistyczne (tylko ważniejsze czasopisma naukowe): „Zeitschrift der deutschen Morgenländischen Gesellschaft” ZDMG (Niemcy) „Journal asiatique” JA (Francja) „Journal of the Royal Asiatic Society” JRAS (Wielka Brytania) „Études asiatiques – Asiatische Studien” EA/AS (Szwajcaria) „Wiener Zeitschrift für Kunde Morgenlandes” WZKM (Austria) Bulletin de l’École française d’Extrême-orient” BEFEO (Francja-Wietnam) „Journal of the American Oriental Society” JAOS (USA) „Bulletin of the School of Oriental and African Studies” BSAAS (Wielka Brytania)
Zobacz też
Michel van Esbroeck – orientalista wczesnego chrześcijaństwa. Centrum Studiów Polska-Azja – polski think-thank zajmujący się Dalekim Wschodem, Azją Południową i Południowo-Wschodnią.
Bibliografia Szkice z dziejów polskiej orientalistyki, t. 1:1957, Warszawa: PWN, red. Jan Reychman; t. 2: 1966, Warszawa: PWN, red. Stefan Strelcyn; t. 3: 1969, Warszawa: PWN, red. Stefan Strelcyn; t. 4: 2007, Warszawa: Wyd. UW, red. Tadeusz Majda. Oriental Studies in the sixty years of independent Poland, Warszawa: PWN, 1983. Indie w Warszawie, Warszawa: DW Elipsa, 2006. „Przegląd Orientalistyczny”, kwartalnik, od 1949. „Rocznik Orientalistyczny”, rocznik, od 1912.
Kategoria:Filologie według języków