Dwór na kopcu – rodzaj drewnianego dworu wzniesionego w miejscu obronnym i otoczonego urządzeniami obronnymi. Nazywane też fortalicjami, zazwyczaj w przekazach pisanych.
Dwory tego typu składały się zazwyczaj z właściwego budynku dworu, zlokalizowanego na przeważnie sztucznie usypanym kopcu ziemnym, czasem otoczonym też fosą, gdzie sam budynek otoczony był jeszcze palisadą. Budynki dworskie posiadały małe okna, przypominające strzelnice, a wszelkie drzwi i wrota były często wzmacniane. Wznoszone były od XIII do XVIII w. i do dzisiejszych czasów nie zachował się ani jeden.
Literatura Szymon Wrzesiński, Zapomniane miejsca powiatu lwóweckiego. Zamki, dwory i pałace, Lwówek Śląski 2004. Leszek Kajzer, Archeologiczny rodowód dworu, Łódź 1988. Leszek Kajzer, Zamki i dwory obronne w Polsce Centralnej, Warszawa 2004. S. Kołodziejski, Średniowieczne rezydencje obronne możnowładztwa na terenie województwa krakowskiego, Kraków 1994. A. Nierychlewska, Budownictwo obronne powiatu radomskiego w okresie od XIII do XVIII wieku, Radom 2002. Michał Bugaj, Relikty obronnych, drewniano-ziemnych siedzib rycerskich i możnowładczych w krajobrazie rzecznym województwa śląskiego w aspekcie konserwatorskim, Katowice 2015, https://www.academia.edu/20094765/Relikty_obronnych_drewniano-ziemnych_siedzib_rycerskich_i_moznowladczych_w_krajobrazie_rzecznym_wojewodztwa_slaskiego_w_aspekcie_konserwatorskim
Kategoria:Fortyfikacje