Dobrica Ćosić, cyr. Добрица Ћосић (ur. 29 grudnia 1921 w Velikiej Drenovie jako Dobrosav Ćosić, zm. 18 maja 2014 w Belgradzie) – serbski pisarz i polityk, jugosłowiański działacz komunistyczny, pierwszy prezydent Federalnej Republiki Jugosławii w latach 1992–1993. Określany jako jeden z najwybitniejszych serbskich twórców literackich XX i XXI wieku.

Życiorys Urodził się w 1921, choć w księgach metrykalnych odnotowano błędną datę 4 stycznia 1922. Kształcił się w szkole rolniczej. W okresie II wojny światowej działał w partyzantce komunistycznej, której przewodził Josip Broz Tito. Był redaktorem gazety „Mladi borac”, działaczem komunistycznej młodzieżówki i Związku Komunistów Jugosławii, w ramach którego zajmował się propagandą. Dołączył do komitetu centralnego partii, po wojnie ukończył wyższą szkołę polityczną, zasiadał w jugosłowiańskim parlamencie. Przez lata był bliskim współpracownikiem jugosłowiańskiego przywódcy, brał udział w jego kilkudziesięciodniowej wyprawie jachtem „Galeb” do ośmiu neutralnych państw afrykańskich. W 1968 w przemówieniu skierowanym do członków komitetu centralnego negatywnie ocenił politykę państwa wobec Kosowa. Został wówczas uznany za serbskiego nacjonalistę i opozycjonistę wobec Josipa Broz Tity.

Dobrica Ćosić zajmował się przez wiele lat aktywną działalnością literacką. Był autorem licznych powieści i esejów. W 1951 opublikował powieść Daleko je sunce. Później wydał m.in. książki w ramach serii Vreme smrti, Vreme zla i Vreme vlasti. Był członkiem korespondentem i następnie członkiem rzeczywistym Serbskiej Akademii Nauk i Sztuk.

Pod koniec lat 80. zakładał serbskie partie narodowe w Serbii oraz Bośni i Hercegowinie. Wspierał Radovana Karadžicia, gdy ten ubiegał się o przywództwo Serbów z Bośni i Hercegowiny. W okresie przemian politycznych w czerwcu 1992 federalny parlament powołał go na pierwszego prezydenta Federalnej Republiki Jugosławii. Zakończył urzędowanie w czerwcu 1993 – został odwołany po konflikcie ze Slobodanem Miloševiciem.

Publikacje Daleko je sunce (1951) Koreni (1954) Deobe 1–3 (1961) Akcija (1964) Bajka (1965) Moć i strepnje (1971) Vreme smrti 1–4 (1972–1979) Stvarno i moguće (1982) Vreme zla: Grešnik (1985) Vreme zla: Otpadnik (1986) Vreme zla: Vernik (1990) Promene (1992) Vreme vlasti 1–2 (1996–2007) Piščevi zapisi 1951–1968 (2000) Piščevi zapisi 1992–1993 (2004) Srpsko pitanje 1–2 (2002–2003) Pisci moga veka (2002) Kosovo (2004) Prijatelji (2005) Piščevi zapisi 1993–1999 (2008) Piščevi zapisi 1999–2000: Vreme zmija (2008) Srpsko pitanje u XX veku (2009) U tuđem veku (2011) Bosanski rat (2012)

Przypisy

Kategoria:Prezydenci Jugosławii Kategoria:Jugosłowiańscy komuniści Kategoria:Urodzeni w 1921 Kategoria:Zmarli w 2014 Kategoria:Politycy Związku Komunistów Serbii Kategoria:Jugosłowiańscy pisarze