thumb|Harmonijki ustne diatoniczne thumb|Harmonijka ustna, „Oktawa wiedeńska” Harmonijka ustna – instrument muzyczny z grupy idiofonów języczkowych. Dźwięk wydobywa się podczas ruchu powietrza w szczelinach, przy których znajdują się metalowe blaszki zwane stroikami (pot. języczkami), które wprawione w drgania wydają dźwięki zależne od ich długości. Harmonijka ustna była pierwszym instrumentem Jimiego Hendrixa.

Najstarszym przodkiem harmonijki jest instrument sheng, skonstruowany przez starożytnych Chińczyków około 3000 roku p.n.e. W Europie instrumenty stroikowe mają dużo skromniejszą historię. Pod koniec XVIII w. petersburski konstruktor organów Kirschnigk, zainspirowany grą Johanna Wildego (1689–1762) na shengu zbudował organy, w których najwyższy rejestr wyposażył w stroiki przelotowe, zamiast tradycyjnych piszczałek. W 1792 współpracownik Kirschnigka, szwedzki organmistrz Georg Christoffer Rackwitz zbudował orchestrion dla Georga Josepha Voglera (1749–1814), kompozytora i wirtuoza organów. Podczas podróży koncertowych po całej Europie Vogler przyczynił się do popularyzacji instrumentów ze stroikami przelotowymi.

W 1804 powstał pierwszy samodzielny instrument stroikowy – panharmonikon, na który pierwszy utwór skomponował Ludwig van Beethoven.

Rozkład dźwięków na harmonijce diatonicznejstrój Richtera, w tonacji C

(wydech) C E G C E G C E G C (kanał)1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 (wdech) D G H D F A H D F A

Oznaczenia oktaw na diagramie: C CI CII CIII CIIII

Przypisy

Linki zewnętrzne

harmoszka.com – portal i forum Techniki gry na harmonijce

Kategoria:Idiofony