Benitoit – minerał z grupy krzemianów pierścieniowych. Należy do grupy minerałów wyjątkowo rzadkich.

Właściwości Pokrój jego kryształów jest piramidalny, do 3 cm wielkości, występuje także w skupieniach tabliczkowych oraz ziarnistych; kryształy wrosłe i narosłe; Zawiera 33,2% z baru i 11,5% z tytanu; W promieniach ultrafioletowych wykazuje silną niebieską fluorescencję; Wykazuje dwójłomność na poziomie 0,047; W świetle przechodzącym okazuje pleochroizm w odcieniach niebieskich i purpurowych; Dzięki charakterystycznym barwom pleochroicznym łatwo odróżnić go od szafiru; Dyspersja wynosi 0,046; Przezroczysty lub przeświecający; Rozszczepienie w jednym kierunku, niewyraźne; Wykazuje przełam od muszlowego do nierównomiernego;

Historia i odkrycie Benitoit został odkryty w 1907 roku przez poszukiwacza Jamesa M. Coucha na , w Kalifornii, mniej więcej w połowie drogi między San Francisco a Los Angeles. Couch początkowo sądził, że odkryty minerał jest szafirem, ponieważ miał podobny kolor. W 1909 roku próbka została przesłana na Uniwersytet Kalifornijski w Berkeley, gdzie mineralog ustalił, że jest to nieznany wcześniej minerał. Szafir (korund) ma twardość 9 w skali Mohsa, natomiast benitoit jest znacznie bardziej miękki, co wykluczyło tę możliwość. Louderback nadał minerałowi nazwę „benitoit” od i hrabstwa San Benito, gdzie został odkryty.

W 1985 roku został uznany za oficjalny kamień szlachetny stanu Kalifornii.

Występowanie Najczęściej występuje w żyłach natrolitu, w łupkach glaukofanowych, w serpentynitach. Spotyka się go także w skałach okruchowych (piaskach). Okazy z hrabstwa San Benito występują w żyłach natrolitowych tnących łupki glaukofanowe, natomiast okazy z Ohmi w Japonii występują w żyłach riebeckitowo-kwarcowo-flogopitowej z albitem.

Współwystępuje najczęściej z: neptunitem, natrolitem, joaquinitem (okazy z Kalifornii), natomiast okazom z Japonii często towarzyszą ohmilite, bario-orthojoaquinite, leucosphenite. Inne minerały towarzyszące to przed wszystkim: andradyt, aktynolit oraz albit.

Możliwość pomylenia z: kordierytem, szafirem, spinelem, tanzanitem, turmalinem, azurytem, skapolitem.

Miejsca występowania Znaleziony po raz pierwszy w łupkach glaukofanowych w San Benito. W Kalifornii występuje także w hrabstwie Fresno. Poza Kalifornią na terenie Stanów został stwierdzony także w Montanie (hrabstwo Meagher), Arkansas (hrabstwo Hot Spring) oraz wśród trzeciorzędowych piasków w południowo-zachodnim Teksasie. Na świecie został odkryty także w prefekturze Niigata w Japonii, Nowej Zelandii (Broken Hill) oraz w utworach aluwialnych w Belgii.

Zastosowanie benitoit jest bardzo rzadkim, cenionym w jubilerstwie kamieniem ozdobnym, szlifowanym najczęściej fasetkowo (osobliwość jubilerska, szczególnie okazy fioletowe i różowe).Największy oszlifowany okaz benitoitu (masa 7,83 ct) znajduje się w zbiorach Smithsonian Institution w Waszyngtonie.

Zobacz też minerał

Przypisy

Bibliografia J. Parafiniuk: Minerały systematyczny katalog 2004, TG „Spirifer” Warszawa 2005 A. Bolewski, A. Manecki: Mineralogia szczegółowa, Wyd. PAE W-wa 1993 C. Hall: Szlachetne i ozdobne kamienie, Elipsa 1993 W. Schumann: Kamienie szlachetne i ozdobne, Alma-Press 2004

Linki zewnętrzne

Kategoria:Krzemiany pierścieniowe Kategoria:Bar (pierwiastek) Kategoria:Tytan (pierwiastek)