Hendrik Jozef Elias (ur. 12 czerwca 1902 w Machelen, zm. 2 lutego 1973 w Uccle) – flamandzki polityk, historyk, przywódca nacjonalistycznego Flamandzkiego Związku Narodowego (VNV).

Życiorys Studiował filozofię i historięS. Żerko, Biograficzny leksykon II wojny światowej, Poznań 2013, s. 121.. Karierę polityczną rozpoczął w 1930 r. jako sekretarz Flamandzkiej Narodowej Partii Ludowej (Vlaams Nationale Volkspartij). Od 1932 r. reprezentował okręg Gandawa-Eeklo w belgijskim parlamencie. W 1933 r. przeszedł do Flamandzkiego Związku Narodowego i uzyskał opinię jako zwolennik umiarkowanej linii partii. Po agresji Niemiec na Belgię 10 maja 1940 r., został z ramienia VNV burmistrzem Gentu, chociaż przeciwstawiał się idei włączenia Flandrii do germańskiej Wielkiej Rzeszy. Na początku grudnia 1942 r. – pomimo negatywnego stanowiska Gottloba Bergera – stanął na czele VNV po nieoczekiwanej śmierci dotychczasowego przywódcy Stafa de Clerqa. Prowadził politykę umiarkowanej kolaboracji z Niemcami, zmniejszając rekrutację do Waffen-SS i rozwiązując organizację młodzieżową VNV, która zajmowała skrajnie kolaboracyjne stanowisko. 27 lutego 1944 r. spotkał się w Salzburgu wraz z Jefem van de Wiele, b. przywódcą Niemiecko-Flamandzkiego Związku Pracy (DeVlag) z Reichsführerem SS Heinrichem Himmlerem. Zgodził się wówczas na włączenie Flandrii w skład Wielkiej Rzeszy. Podczas wyzwalania Belgii przez aliantów we wrześniu 1944 r., zbiegł do Niemiec, ale nie wszedł w skład Vlaamsche Landsleiding, rodzaju flamandzkiego rządu na uchodźstwie, kierowanego przez J. van der Wiele. Po kapitulacji III Rzeszy 8/9 maja 1945 r., został aresztowany przez Francuzów i przekazany belgijskim władzom, które wytoczyły mu proces pod zarzutem zdrady stanu. Wyrok śmierci zmieniono na karę dożywotniego więzienia. 24 grudnia 1959 r. został zwolniony z więzienia. W 1971 r. opublikował książkę pt. Vijfentwintig Jaar Vlaamse Beweging, przedstawiającą historię Flandrii od 1780 do 1914 r.

Przypisy

Linki zewnętrzne Biografia Hendrika Eliasa (jęz. flamandzki)

Bibliografia Pieter Jan Verstraete, Hendrik Jozef Elias: biografie, 2005

Kategoria:Belgijscy politycy Kategoria:Belgijscy kolaboranci III Rzeszy Kategoria:Osoby skazane na karę śmierci w Belgii Kategoria:Urodzeni w 1902 Kategoria:Zmarli w 1973