Korsuń Szewczenkowski (, Korsuń-Szewczenkiwśkyj; do 1944 roku Korsuń, ) – miasto na Ukrainie, w obwodzie czerkaskim, w rejonie czerkaskim, nad rzeką Roś, przed 2020 siedziba administracyjna rejonu korsuńskiego. W 2017 roku liczyło ok. 18,2 tys. mieszkańcówЧисельність наявного населення України на 2017 року. Державна служба статистики України. Київ, 2017. стор.76.

Historia thumb|left|130px|Dawny herb Korsunia z 1585 r. thumb|left|130px|Korsuń na mapie radziwiłłowskiej (1613 r.) Łaciński opis: "Miasteczko Korsuń wybudowane przez Króla Stefana w roku 1581"Łac. „Korsun oppidum a Rege Stephano extructum Anno 1581”, zob. Jarosław Łuczyński Przestrzeń Wielkiego Księstwa Litewskiego na mapie radziwiłłowskiej Tomasza Makowskiego z 1613 roku w świetle treści kartograficznej i opisowej, Zapiski historyczne, t. LXXVIII, rok 2013, str. 87.

Pierwsze wzmianki pochodzą z XII wieku. Osada została doszczętnie zniszczona przez nawałę mongolską w 1240. W miejscu tym niemal 350 lat później Stefan Batory założył miasto i nadał mu prawo magdeburskie. Po najazdach Tatarów w rękach Wiśniowieckich. Koło Korsunia we wsi Wyhrajew podczas powstania Chmielnickiego w 1648 odbyła się bitwa, w której wojska polskie poniosły druzgocącą klęskę. Umocnił go w 1664 roku Jan Sapieha, dzięki czemu, pomimo tego, że był uznawany za słabą twierdzę, 14 kwietnia 1665 roku polska załoga, pod dowództwem starosty Samuela Leszczyńskiego i komendanta Jana Dennemarka, obroniła się w niej przed atakiem wspomaganego przez Rosjan kozackiego pułkownika Hryhorija Hamalii, jednakże samo miejsce zostało spalone.

Od 1765 r. w rękach księcia Stanisława Poniatowskiego – bratanka króla Stanisława Augusta Poniatowskiego. Uwłaszczył on ruskich chłopów w swoich majątkach.

thumb|175px|Pałac na rys. Napoleona Ordy ok. 1870 r. Po III rozbiorze Polski swoje dobra sprzedał carowi Pawłowi I, który przekazał je żonie Piotra Łopuchina. Łopuchin wybudował piękną cerkiew, wysadzoną przez bolszewików w 1930 r.

Często przebywał tu Taras Szewczenko – szkicował pałac i okolice.

Był siedzibą w dawnym powiecie kaniowskim.

Podczas okupacji hitlerowskiej, w październiku 1941 roku Niemcy utworzyli getto dla żydowskich mieszkańców. Przebywało w nim około 800 osób. W październiku 1941 roku Niemcy zlikwidowali getto, a Żydów zamordowali w Kaniowie.

W czasie II wojny światowej w 1944 r. odbyła się zwycięska bitwa wojsk radzieckich z Niemcami.

W 1989 roku Korsuń liczył 22 762 mieszkańcówВсесоюзная перепись населения 1989 г. Численность городского населения союзных республик, их территориальных единиц, городских поселений и городских районов по полу. W 2013 roku populacja miasta wynosiła 18 655 osób.

Zabytki Pałac w Korsuniu Szewczenkowskim – neogotycki zespół pałacowy wybudowano w r. 1783 jako rezydencję Poniatowskiego, którą otaczał park krajobrazowy, obok były winnice i plantacje morwy. Pałac gruntownie przebudował Łopuchin. Po rewolucji w pałacu była siedziba władz partyjnych, dom wczasowy, szpital wojenny, a od 1945 r. Muzeum Bitwy Korsuńskiej z 1944 r. Obok zabytkowej bramy (z 1850 r.) budynek z ekspozycją poświęconą Bohdanowi Chmielnickiemu. Dawny park pałacowy jest obecnie Ogrodem Dendrologicznym. Domek Szwajcarski na wysepce na rzece Rosi. Zamek

Demografia

Współpraca Chojnice, Polska

Przypisy

Bibliografia Filip Sulimierski, Bronisław Chlebowski, Władysław Walewski, Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, t. V, Warszawa, 1880–1902, ss. 35-46.

Linki zewnętrzne

Archiwalne widoki miejscowości w bibliotece Polona

Kategoria:Miasta w obwodzie czerkaskim Kategoria:Rejon korsuński Kategoria:Miasta lokowane przez Stefana Batorego