thumb|240px|Grób artystek Alicji i Bożeny Wahl w Alei Zasłużonych na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach w Warszawie Bożena Wahl (ur. 12 października 1932 w Warszawie, zm. 24 marca 2025) – polska malarka i działaczka społeczna.

Życiorys Siostra bliźniaczka malarki Alicji Wahl. Ukończyła studia w Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie (1957), studiowała u Eugeniusza Eibischa. Jej obrazy były prezentowane na autorskich wystawach m.in. w Warszawie, Paryżu i Sztokholmie, znajdują się także w zbiorach Muzeum Narodowego.

Bożena Wahl jest także projektantką scenografii (dla „Kabaretu Starszych Panów”, dla Teatru Telewizji) i kostiumów dla kilku filmów, między innymi Tanie pieniądze (1985), Choinka strachu (1982), Markheim (1971), zagrała też epizodyczną rolę w filmie Miłość z listy przebojów.

Artystka tworzyła głównie w swojej pracowni na Starym Mieście. Jej obrazami zachwycał się Zdzisław Beksiński, podobnie jak właściciele najlepszych galerii europejskich i amerykańskich.

Malarką była również jej bliźniaczka Alicja Wahl (zm. 2020), która w 1979 roku założyła galerię, następnie współprowadzoną przez obie siostry. Galeria Sztuki Alicji i Bożeny Wahl, mieszcząca się w willi na Starym Żoliborzu do 2002 roku, była jedną z pierwszych prywatnych przestrzeni wystawowych w Warszawie oraz jednym z niewielu miejsc, w których w tym czasie w Polsce można było zakupić obraz bez zgody władz. Dom został specjalnie zaprojektowany na galerię, połączoną z pracownią oraz przestrzenią mieszkalną. Siostry Wahl wystawiały w willi prace tak znanych i wybitnych artystów, jak Jan Lebenstein, Zdzisław Beksiński, Franciszek Starowieyski, Stanisław Ignacy Witkiewicz „Witkacy”, Bruno Schulz, Jacek Waltoś. W Galerii organizowali swoje indywidualne wystawy również m.in.: Jerzy Stajuda, Jan Dobkowski, Barbara Jonscher, Jacek Sienicki, Teresa Pągowska oraz wielu innych. Tam też można było najczęściej podziwiać dzieła bliźniaczek.

Bożena Wahl budziła zachwyt całego miasta, nie tylko jako utalentowana artystka, ale również jako piękna kobieta. Związana była między innymi z Januszem Głowackim, który pisze o niej w swojej autobiografii, jako o „pierwszej kobiecie, z którą mieszkał, i pierwszej, która namawiała go do pisania”.  

Późniejsza twórczość Bożeny Wahl odzwierciedlała jej samotność. Obrazy były pełne smutku, niepokoju, melancholii. Artystka malowała, obok autoportretów, dużo klaunów – wcale nie takich zabawnych. Postacie na obrazach płaczą, są smutne, przestraszone, zamyślone. Na jej płótnach pojawiały się również psy – miłość jej życia.

Artystka prowadziła przytułek dla psów „Fundacja schronisko im. Bożeny Wahl” w Boguszycach koło Rawy Mazowieckiej.

Wybrane wystawy 1961 – Warszawa / Galeria Krzywe Koło / ceramika – wystawa wspólna z Alicją Wahl 1962 – Warszawa / Galeria Krzywe Koło / malarstwo i rysunek – wystawa wspólna z Alicją Wahl 1966 – Warszawa / Galeria Sztuki Nowoczesnej / Krzywe Koło / rysunek i ilustracja książkowa – wystawa wspólna z Alicją Wahl 1967 – Paryż / Galeria Le Ranelagh / 5, rue des Vignes – Paris XVI / soeurs jumeaux; dessipatrisses et peintres Ive exposition le dessin; wernisaż 15 grudnia – wystawa wspólna z Alicją Wahl 1968 – Paryż / Galerie Desbriere / 27 rue Guenegaud – Paris IV – wystawa młodych debiutów międzynarodowych 1969 – Warszawa / Galeria Mazowiecka (ZPAP) / rysunek – wystawa wspólna z Alicją Wahl 1971 – Sztokholm / Galeria Latina / Engelbrektsgatan 12; 114 32 Stockholm / 27 listopada do 12 grudnia – wystawa wspólna z Alicją Wahl 1972 – Wiedeń / Wert-Galerie / rysunek – wystawa zbiorowa (31 artystów z Polski m.in.: Maria Anto, Jacek Baszkowski, Jacek Gaj, Leszek Rózga, Jerzy Stajuda, Andrzej Strumiłło, Jan Tarasin, Jerzy Tchórzewski, Bożena Wahl, Rajmund Ziemski) 1973 – Hamburg / Galerie L / Elisabeth Henning; Charllotte Rommeney; ul. Klosteralle 102 / rysunek – wystawa wspólna z Alicją Wahl 1974: Warszawa / Galeria Zapiecek / rysunek – wystawa wspólna z Alicją Wahl Ventura / California / USA / Jubilee Gallery 15 024 Ventura/ Sherman OAKS Calif./ Erotic Art – wystawa zbiorowa z udziałem polskich artystów: Jan Dobkowski, Jan Lebenstein, Alicja Wahl, Bożena Wahl, Witold Mosznicz, Stefan Żechowski Sztokholm / Galeria Latina – wystawa zbiorowa Berlin / Galerie Warschau / rysunek – wystawa wspólna z Alicją Wahl Monachium / Galerie Kubus / rysunek, plakat – Alicja Wahl, Bożena Wahl, Waldemar Świerzy 1975: Nowy Jork / The Bronx Museum of the arts / grafika – wystawa zbiorowa Hamburg / Galerie L / rysunek – wystawa wspólna z Alicją Wahl Xanten / Niemcy /RFN / Galerie Hinskes – Kocea / rysunek – wystawa wspólna z Alicją Wahl 1976 – Warszawa / Galeria Art / rysunek – wystawa wspólna z Alicją Wahl 1979 – Warszawa / Galeria A. B. Wahl / rysunek, malarstwo – wystawa wspólna z Alicją Wahl 1980: Warszawa / Galeria Radar / grafika – wystawa zbiorowa Paryż / Polski Instytut Kultury / rysunek – wystawa wspólna z Alicją Wahl Łódź / Galeria Sztuki BWA / malarstwo – wystawa wspólna z Alicją Wahl Bonn / Kurt Schumacher / grafika – wystawa wspólna z Alicją Wahl 1981: Warszawa / Galeria A.B. Wahl / rysunek – wystawa wspólna z Alicją Wahl Toruń / Galeria u Kalimacha / rysunek – wystawa indywidualna Toruń / Galeria Uniwersytetu M. Kopernika / rysunek – wystawa wspólna z Alicją Wahl Poznań / Galeria BWA Arsenał / Tadeusz Brzozowski – Przyjaciele i Uczniowie – wystawa zbiorowa, m.in.: Jan Berdyszak, Jan Dobkowski, Łukasz Korolkiewicz, Kazimierz Mikulski, Jerzy Stajuda, Jan Szancenbach, Jerzy Tchórzewski, Alicja Wahl, Bożena Wahl, Jacek Waltoś, Henryk Waniek, Ryszard Winiarski 1983: Konin / Galeria BWA – wystawa wspólna z Alicją Wahl Gorzów Wlkp / Galeria BWA – wystawa wspólna z Alicją Wahl Słupsk / Galeria BWA Baszta Czarownic – wystawa wspólna z Alicją Wahl 1985 – Warszawa / Galeria A.B. Wahl / malarstwo – wystawa wspólna z Alicją Wahl

Bibliografia Mieczysław Porębski, Pożegnanie z krytyką, Kraków 1966 (II wyd. 1983), s. 326-329. Jerzy Stajuda, „Nowa Kultura”, 1961. Zygmunt Kałużyński, Rehabilitacja Zwykłości, „Nowa Kultura”, 1962. Stanisław Ledóchowski, Zmierzch Manifestów, „Nowa Kultura” nr 44, 1962, s. 9. Jerzy Olkiewicz, Alicja i Bożena Wahl, „Kultura” 26 VI, 1962, s. 10. Jerzy Olkiewicz, Drapieżna wystawa, „Kultura” 26 X, 1969, s. 10. Mauritz Edstrom, Polska paret Wahl – omojliga att skilja at, „Dagens Nyheter”, 6 XII, 1971. Evelyn Preuss, Galerie L, „Hamburg kulturell” nr XI, 1973, s. 20. Evelyn Preuss, Grotesken ohne Bitterkeit, „Hamburger Abendblatt” 13 XI, 1973, s. 7. Maciej Gutowski, Sztuka nie tylko erotyczna, „Kultura” 27 X, 1974, s. 11. Maciej Karpiński, Dom na kaniowskiej, „Radar”, 1974. Magdalena Hniedziewicz, Salon artystyczny sióstr Wahl, „Kultura” 17 IV, 1979. Henryk Waniek, Nastrój i Rygor, „Twórczość” nr 8, 1979. Kazimierz Henczel, Przenikanie osobowości, „Magazyn Kulturalny” nr 2, 1980. Kto jest kim w Polsce. Informator biograficzny, edycja 3 (redaktorzy Lubomir Mackiewicz, Anna Żołna), Warszawa 1993, s. 767

Przypisy

Kategoria:Absolwenci Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie Kategoria:Polscy malarze Kategoria:Polscy działacze społeczni Kategoria:Urodzeni w 1932 Kategoria:Zmarli w 2025 Kategoria:Ludzie urodzeni w Warszawie