Zaburzenia smaku – zespół objawów związanych z nieprawidłowym odczuwaniem bodźców smakowych. Przyczyn zaburzeń smakowych jest wiele, a ich patogeneza związana jest z uszkodzeniem drogi smakowej. Uszkodzenie może być zlokalizowane w każdym miejscu jej przebiegu: od błony śluzowej języka (kubki smakowe) do kory mózgowej.
Podział zaburzeń smakowych Zaburzenia ilościowe ageuzja – brak odczuwania wszystkich smaków hipogeuzja – zmniejszone odczuwanie bodźców smakowych hipergeuzja – nadwrażliwość smakowa: nadmierne odczuwanie bodźców smakowych – szczególnie w endokrynopatiach oraz u niektórych kobiet podczas ciąży lub miesiączki
Zaburzenia jakościowe parageuzja – nieprawidłowe odczuwanie smaków kakogeuzja – nieprzyjemne odczuwanie bodźców smakowych: na przykład nieprzyjemny metaliczny smak po uszkodzeniu struny bębenkowej fantogeuzja – omamy smakowe – odczuwanie smaków pomimo braku bodźca smakowego
Przyczyny zaburzeń smakowych zmiany wrodzone uwarunkowane genetycznie polegające na niewykształceniu kubków smakowych zapalenia błony śluzowej jamy ustnej i języka najczęściej popromienne – jako skutek radioterapii nowotworów zlokalizowanych w obrębie głowy po operacjach otolaryngologicznych w obszarze twarzoczaszki, które zaburzają prawidłowe stosunki anatomiczne: resekcje języka rozległe operacje nowotworów dna jamy ustnej rozległe operacje części ustnej gardła i w zakresie podniebienia stan po laryngektomii całkowitej operacje gruczołów ślinowych zmniejszające ilość lub skład wydzielanej śliny do jamie ustnej zabiegi otochirurgiczne w obszarze jamy bębenkowej, których konsekwencją jest przecięcie struny bębenkowej choroby ogólnoustrojowe w tym metaboliczne: cukrzyca przewlekła niewydolność nerek choroby wątroby zaburzenie gospodarki niektórych pierwiastków śladowych szczególnie cynku i miedzi, które biorą udział w przetwarzaniu bodźców smakowych na poziomie komórkowym – zaburzenia te mogą być także wynikiem wymienionych wyżej chorób ogólnoustrojowych awitaminozy szczególnie z grupy B oraz witaminy A choroby endokrynologiczne hipotyreoza niedoczynność kory nadnerczy zespół złego wchłaniania – na skutek niedoborów witaminowych i pierwiastków śladowych przewlekłe stosowanie używek i środków odurzających neuroinfekcje uszkadzające nerwy czaszkowe, którymi biegną bodźce smakowe: (VII, IX, X) choroby pasożytnicze: akantameboza urazy mózgoczaszki i inne choroby mózgu prowadzące do uszkodzenia kory smakowej podrażnienia kory smakowej padaczka z aurą smakową zaburzenia smakowe występujące w psychozach np. w schizofrenii przewlekłe stosowanie niektórych leków inhibitory pompy protonowej: lanzoprazol cefalosporyny: ceftriakson monobaktamy: aztreonam leki przeciwpierwotniakowe: metronidazol leki przeciwzakrzepowe: fenidion leki hipolipemiczne: klofibrat leki przeciwgrzybicze: amfoterycyna B chemioterapia przeciwnowotworowa: doksorubicyna leki stosowane w leczeniu dny moczanowej: kolchicyna inhibitory konwertazy angiotensyny: kaptopril leki przeciwcukrzycowe: metformina leki przeciwdepresyjne: imipramina
Zobacz też zaburzenia węchu
Bibliografia Otorynolaryngologia praktyczna – podręcznik dla studentów i lekarzy. Tom II. red. G. Janczewki. wyd. Via Medica. Gdańsk 2005. .
Kategoria:Neurologia Kategoria:Otorynolaryngologia Kategoria:Objawy chorobowe Kategoria:Smak