thumb|220px|Listopad – przygotowania do Świąt w Rovaniemi thumb|220px|Alaruokanen, jeden z nielicznych budynków w Rovaniemi, które przetrwały wojnę thumb|220px|Wioska św. Mikołaja w pobliżu Rovaniemi; latarnie z napisem „Arctic Circle” oznaczają dawny przebieg koła podbiegunowego Rovaniemi – miasto w północnej Finlandii, u ujścia rzeki Ounasjoki do Kemi, kilka kilometrów na południe od północnego koła podbiegunowego.
Informacje ogólne Siedziba władz regionu Laponia oraz podregionu Rovaniemi. Centrum gospodarczo-handlowe fińskiej Laponii, w tym przemysłu spożywczego, węzeł komunikacyjny, port lotniczy, ośrodek turystyczno-sportowy (zarówno dla miłośników sportów i turystyki letniej, jak i zimowej – narciarstwo biegowe, łyżwiarstwo). Siedziba Uniwersytetu Lapońskiego i Politechniki (10 tys. mieszkańców stanowią studenci). 1 stycznia 2006 do miasta przyłączono otaczający je powiat ziemski (pow. 7,9 tys. km², w tym ponad 434 km² to jeziora), zamieszkany przez 21 tys. osób. W ten sposób Rovaniemi stało się największym (pod względem powierzchni) miastem Finlandii, 8017,19 km². Zamieszkane przez 66 191 osób (31.12.2025), położone na wysokości 197 m n.p.m.; najniższa zanotowana temperatura powietrza wyniosła tu –45,3 °C, najwyższa zaś +30,6 °C (średnia wieloletnia +0,2 °C), a przeciętne roczne opady 535 mm.
W centrum miasta znajdują się budowle według projektu Alvara Aalto (biblioteka, ratusz, teatr), most Jätkänkynttilä przez rzekę Kemi. Muzeum „Arktikum”, w formie przeszklonego tunelu, prezentuje historię i zwyczaje ludów północy, ich odzież, narzędzia i namioty.
Początki osadnictwa Pierwsze ślady osadnictwa w rejonie Rovaniemi pochodzą z neolitu, natomiast karczowanie i wypalanie gruntów pod uprawy rozpoczęto tutaj około VIII–VI w. p.n.e. W rejonie miasta już w VI w. n.e. krzyżowały się trasy handlowe z południowej Finlandii (region Häme) i z Karelii do wybrzeży Morza Arktycznego oraz na zachód (do dzisiejszej Szwecji i Norwegii). Odkrycie pokładów rud żelaza na początku XIX w. spowodowało przyśpieszenie rozwoju i wzrost znaczenia miasta. Przyczyniła się też do tego ekstensywna eksploatacja drewna (wyrąb lasów) oraz poszukiwacze złota zmierzający dalej na północ (gorączka złota w rejonie Lemmenjoki, połowa XX w.).
Święty Mikołaj Rovaniemi jest miejscem zamieszkania Świętego Mikołaja. Pisane przez dzieci przed każdymi świętami Bożego Narodzenia listy do św. Mikołaja, Santa Claus czy Dziadka Mroza często trafiają właśnie do urzędu pocztowego w Rovaniemi (ściślej: do urzędu w zbudowanej w 1985 r. dla turystów wiosce św. Mikołaja, FIN-96930 Napapiiri). Władze miasta skwapliwie podtrzymują legendę, że to właśnie stąd wyruszają sanie zaprzężone w renifery, wypełnione prezentami, choć niektórzy utrzymują, że św. Mikołaj mieszka w innym miejscu Laponii, mianowicie w Parku Narodowym Urho Kekkonena ok. 200 km na północny wschód od Rovaniemi, na wzgórzu Korvatunturi na granicy fińsko-rosyjskiej (miejsce to ma niezwykły pocztowy numer adresowy: FIN-99999, również tu trafiają tysiące listów do św. Mikołaja).
W rzeczywistości w latach 20. XX w. fiński sprawozdawca radiowy Markus Rautio spopularyzował legendę, wiążącą św. Mikołaja ze wzgórzem Korvatunturi (pol. „wzgórze-ucho”, ze względu na jego kształt, który nasuwa myśl, że wysłuchiwane są tam wszystkie dziecięce życzenia). Jednak po sowiecko-fińskiej wojnie zimowej (1939–1940), gdy Finlandia zmuszona była oddać ZSRR znaczną część swego terytorium, miejsce to znalazło się na nowej granicy fińsko-radzieckiej, przestając się w związku z tym nadawać do kultywowania tej legendy, toteż Świętego Mikołaja przeniesiono do Rovaniemi.
Transport Stacja kolejowa Rovaniemi znajduje się na linii Laurila – Kelloselkä i posiada bezpośrednie połączenia m.in. z Oulu, Tampere, Helsinkami i Turku. Pociągi kursują również do położonego na północny wschód Kemijärvi. W fazie planów jest fińsko-norweski projekt wybudowania 500-kilometrowej linii kolejowej łączącej Rovaniemi z Kirkenes.
Rovaniemi posiada regularne połączenia autobusowe z Helsinkami, Oulu, Kajaani, Tornio, Ivalo, Haaparanta i in. W okresie letnim autobusy docierają również do Przylądka Północnego w Norwegii.
Około 10 km na północ od centrum miasta znajduje się port lotniczy Rovaniemi.
Sport Rovaniemen Kiekko – klub hokeja na lodzie Rovaniemen Palloseura – klub piłkarski Rovaniemen keskuskenttä – stadion Perungan Pojat – klub piłki siatkowej mężczyzn
Miasta partnerskie Rovaniemi ma podpisane umowy o współpracę z 13 miastami. Najstarsza z nich jest ze szwedzką Kiruną, a najnowsza – z chińskim Harbinem. Ajka Cadillac Drvar Frederikshavn Grindavík Harbin Kassel Kiruna Narwik Neustrelitz Olsztyn St. Johann in Tirol Veszprém W latach 1962–2022 miastem partnerskim Rovaniemi był również rosyjski Murmańsk, jednak współpracę tę zawieszono w marcu 2022 r., w związku z inwazją Rosji na Ukrainę.
Ludzie związani z Rovaniemi
Przypisy Rovaniemi’s internationalisation strategy s. 10 .
Linki zewnętrzne
zdjęcie satelitarne
Kategoria:Miasta zimowych uniwersjad Kategoria:Fińskie ośrodki narciarskie Kategoria:Miasta w regionie Laponia