Jokne’am (hebr. יקנעם; arab. یقنعم; ang. Yokneam lub także Yokneam Illit) – miasto położone w Dystrykcie Północnym w Izraelu.
Jest to nowoczesne miasto, które ze względu na bliskość Technionu w Hajfie, rozwija się jako centrum przedsiębiorstw nowych technologii. W jego otoczeniu znajdują się zalesione stoki masywu Góry Karmel oraz wzgórza Wyżyny Menassesa, która od 2011 roku jest uznana przez UNESCO za rezerwat biosfery. Wszystkie te czynniki wpływają na atrakcyjność miasta Jokne’am, które łączy bogatą historię z nowoczesną współczesnością.
Położenie thumb|left|Widok na Jokne’am od strony Góry Karmel. W tle widoczna Dolina Jezreel Miasto Jokne’am jest położone na wysokości od 60 do 217 m n.p.m. u wylotu Wadi Milk w północno-wschodniej części Wyżyny Manassesa, na północy Izraela. W samym Wadi Milk znajdują się strefy przemysłowe. Przez wadi spływa strumień Jokne’am do Doliny Jezreel, w której zasila rzekę Kiszon. Bezpośrednio u wylotu wadi wznosi się wzgórze Tel Jokne’am (121 m n.p.m.). Po północnej stronie wadi wznoszą się zalesione wzgórz masywu Góry Karmel (dochodzą w tym rejonie do wysokości 474 m n.p.m.), z których spływa strumień Rakefet. Wszystkie osiedla mieszkaniowe są położone na północnych stokach wzgórz górujących od południa nad Wadi Milk (osiągają wysokość 193 i 217 m n.p.m.). Przez obszar miasta przepływają strumienie Keret, Sanin i ha-Sznajim. Wzgórza położone na północ i południowy wschód od miasta porośnięte są dużymi kompleksami leśnymi.
W otoczeniu miasta znajdują się miejscowości Dalijat al-Karmil, i Kirjat Tiwon, kibuc Ha-Zore’a, moszawy Sede Ja’akow, En ha-Emek i Eljakim, moszawa Jokne’am,oraz wieś edukacyjna Oranim. Osady wiejskie należą do Samorządu Regionu Megiddo, Samorządu Regionu Emek Jizre’el i Samorządu Regionu ZewulunOpis na podstawie map Google..
Jokne’am jest położone w Poddystrykcie Jezreel, w Dystrykcie Północnym Izraela.
Historia thumb|left|Model starożytnego miasta Jokne’am Historia miasta jest związana ze starożytnym miastem Jokne’am. Było ono położone na strategicznym wzgórzu Tel Jokne’am, u wylotu Wadi Milk do Doliny Jezreel. Krzyżowały się tutaj szlaki handlowe prowadzące z równiny przybrzeżnej przez Wyżynę Manassesa do Galilei, i z rejonu Zatoki Hajfy przez Dolinę Zewuluna do Doliny Jordanu. Badania archeologiczne odkryły pozostałości osadnictwa ludzkiego sięgające wczesnej epoki brązu (lata 3500–2000 p.n.e.). Jednak pierwsza historyczna wzmianka o mieście (pod nazwą Anknam) pochodzi z XV wieku p.n.e. Znalazło się ono na liście 119 miast podbitych około 1458 roku p.n.e. przez egipskiego faraona Totmesa III po zwycięskiej dla niego bitwie pod Megiddo. Później Jokne’am jest wymieniane w Biblii jako miasto podbite przez Żydów prawdopodobnie w drugiej połowie XIII wieku p.n.e.Zobacz: Księga Jozuego 12,21: „król Kadesz, jeden, król Jokneam na Karmelu, jeden”. Tłumaczenie według Biblii Tysiąclecia. Następnie było to miasto lewickie położone na ziemiach żydowskiego pokolenia ZabulonaZobacz: Księga Jozuego 19,10-11: „(10) Trzeci los padł na potomków Zabulona według ich rodów: dział ich dziedzictwa sięgał aż do Sarid. (11) Granica ich biegła na zachód od Marala i dotykała Dabbaszet, dochodząc do potoku po wschodniej stronie Jokneam”. Tłumaczenie według Biblii Tysiąclecia.Zobacz: Księga Jozuego 21,34: „Rodom potomków Merariego, reszcie lewitów, przyznano od pokolenia Zabulona: Jokneam z jego pastwiskami, Karta z jego pastwiskami”. Tłumaczenie według Biblii Tysiąclecia.. Miasto zostało zniszczone podczas wojny syro-efraimskiej w 732 roku p.n.e. Na przełomie VIII i VII wieku p.n.e. miasto zostało odbudowane, jednak nie odzyskało już swojej wielkości. Wszystko wskazuje na to, że istniało ono jako niewielka osada w okresie hellenistycznym (332–63 p.n.e.) i okresie rzymskim (63 p.n.e. do 395 n.e.). Rzymianie zmienili nazwę osady na Cimona. Z okresu panowania Bizancjum (lata 395–637) zachowały się pozostałości nielicznych budowli. Gdy w 637 roku Palestyna przeszła pod panowanie arabskie istniała tutaj już tylko niewielka wieś Kira. W okresie panowania krzyżowców była nazywana Kain Mons. Wynikało to z legendy, według której w miejscu tym Kain zamordował Abla. Z tego okresu zachowały się pozostałości chrześcijańskiego kościoła. W XVIII wieku na tutejszym wzgórzu Tell Jokneam beduiński szejk Dhaher al-Omar wybudował twierdzę, której pozostałości są widoczne do dzisiaj. Później istniała tutaj niewielka arabska wieś Kira.
thumb|Obóz imigrantów ma’abarot Jokne’am, 26 kwietnia 1952 r. Pod koniec I wojny światowej w 1918 roku cała Palestyna przeszła pod panowanie Brytyjczyków, którzy w 1922 roku formalnie utworzyli Brytyjski Mandat Palestyny. W następnych latach organizacje syjonistyczne rozpoczęły intensywną akcję osadnictwa żydowskiego w Dolinie Jezreel. W 1935 roku w sąsiedztwie arabskiej wioski Kira powstała żydowska moszawa Jokne’am. Rozwijające się osadnictwo żydowskie było jednym z czynników pobudzających konflikt izraelsko-arabski. W poszukiwaniu skutecznego rozwiązania, w dniu 29 listopada 1947 roku została przyjęta Rezolucja Zgromadzenia Ogólnego ONZ nr 181. Zakładała ona między innymi, że tutejsza arabska wieś Kira i moszawa Jokne’am miały znaleźć się w granicach nowo utworzonego państwa żydowskiego. Arabowie odrzucili tę rezolucję i dzień później doprowadzili do wybuchu wojny domowej w Mandacie Palestyny. W trakcie walk, w dniu 1 marca 1948 roku żydowskie oddziały Hagany wysiedliły i zniszczyły wieś Kira. Izraelskie działania podjęte podczas I wojny izraelsko-arabskiej (1948-1949) w pełni zabezpieczyły Dolinę Jezreel i Wyżynę Manassesa, stwarzając warunki do dalszego rozwoju tutejszych osiedli.
W 1950 roku w sąsiedztwie moszawy Jokne’am utworzono prowizoryczny obóz dla nowych imigrantów (ma’abarot). Początkowo w obozie zamieszkało 250 rodzin, obóz jednak bardzo szybko się rozrastał i w 1952 roku osiągnął wielkość 400 rodzin. Po kilku kolejnych miesiącach podjęto decyzję o utworzeniu w Wadi Milk nowej miejscowości, która według wstępnych planów miała pomieścić około 15 tys. mieszkańców. Przystąpiono wówczas do budowy pierwszych domów i pod koniec 1951 roku zamieszkało w nich pierwszych 285 rodzin. W 1964 roku rozpoczęto budowę nowego osiedla mieszkaniowego położonego wysoko wśród wzgórz. Dwa lata później mieszkańcy moszawy Jokne’am i nowej osady Górne Jokne’am (Jokne’am Illit) zwrócili się do władz państwowych z prośbą o rozdzielenie ich osiedli. Prośba ta została przychylnie rozpatrzona, a następnie w 1967 roku Jokne’am otrzymało status samorządu lokalnego. Nowo powstała miejscowość rozwijała się niezależnie od sąsiedniej moszawy i zwyczajowo była nazywana Górnym Jokne’am. Jednak wszystkie oficjalne nazwy i dokumenty urzędowe podają nazwę Jokne’am. W latach 70. XX wieku w miejscowości osiedliła się duża grupa imigrantów żydowskich z ZSRR, dając kolejny impuls do dalszego rozwoju miejscowości. We wrześniu 1980 roku w miejscowości doszło do katastrofy lotniczej. Rozbił się tutaj izraelski samolot wojskowy A-4 Skyhawk. W katastrofie zginęła jedna mieszkanka miejscowości, pilot ocalał. W latach 90. XX wieku do miejscowości przybyła kolejna fala imigrantów, pochodzących z krajów byłego ZSRR i Etiopii. W kolejnych latach podjęto duże inwestycje, tworząc strefy przemysłowe i nowe miejsca pracy. W dniu 18 grudnia 2006 roku miejscowość otrzymała prawa miejskie.
Demografia Według danych Izraelskiego Centrum Danych Statystycznych w 2011 roku w mieście Jokne’am żyło ponad 19,5 tys. mieszkańców, z czego 92,9% Żydzi (reszta to inne narodowości). Jest to niewielkie miasteczko, którego populacja charakteryzuje się niewielkim stałym wzrostem liczebności. Wskaźnik wzrostu populacji wyniósł w 2011 roku 0,6%. Według danych z 2011 roku, przyrost naturalny w porównaniu do poprzedniego roku wyniósł 0,6%. W roku tym urodziło się 351 dzieci, a zmarły 74 osoby (odnotowano 2 zgony niemowląt). Według danych za 2010 rok liczba zatrudnionych pracowników wynosiła 9149, a liczba osób pracujących na własny rachunek wynosiła 466. Średnie miesięczne wynagrodzenie w 2010 roku wynosiło 8790 ILS (średnia krajowa 7522 ILS). Zasiłki dla bezrobotnych pobierało 206 osób, w tym 96 mężczyzn (średni wiek: 42. lata). Świadczenia emerytalne oraz renty pobierało 1531 osób, a zapomogi społeczne 533 osoby.
+ Populacja pod względem wieku (2011) Wiek (w latach) Procent populacji w % 0 – 4 9,6 5 – 9 10,0 10 – 14 9,6 15 – 19 7,1 20 – 29 11,2 30 – 44 24,4 45 – 59 16,3 60 – 64 4,0 65 – 7,8
Źródło danych: Central Bureau of Statistics.
Symbole thumb|Urząd miejski Jokne’am Herb Jokne’am został przyjęty w 1961 roku. Przedstawia góry będące w otoczeniu miasta. Do starożytnej historii nawiązuje wizerunek wieży, natomiast współczesność reprezentuje poprowadzony na dole kabel światłowodowy. Dodatkowo na oficjalnym herbie widnieje charakterystyczny dla tej okolicy kwiat cyklamen oraz nazwa miasta w języku hebrajskim i angielskim.
Polityka Burmistrzem miasta jest Simon Alfasi. Ratusz miejski znajduje się przy ulicy ha-Ce’elim w centralnej części miasta. Tuż obok jest położony sąd miejski.
Współpraca międzynarodowa Miasto ma zawarte umowy partnerskie z następującymi miastami: San Pedro de Atacama, Mianyang, Požega Montauban, La Garenne-Colombes, Wiehl, Atlanta, Saint Louis, Lugo,
Architektura thumb|Widok na Jokne’am położone wśród wzgórz thumb|Jeden z parków w Jokne’am thumb|Współczesna rzeźba przy parku przemysłowym Miasto zajmuje obszar o powierzchni ponad 7 km², z czego 65% stanowią tereny zielone, a reszta jest niską zabudową miejską. Przez całą swoją krótką współczesną historię, miasto znajduje się w ciągłym stanie rozwoju. Z tego powodu, na początku lat 90. XX wieku wzmocniono tutejszą infrastrukturę, co umożliwiło dalszą rozbudowę osiedli mieszkaniowych. Władze miejskie przyjęły jednak założenie planistyczne, że 65% obszaru miasta zostanie zachowane jako otwarte tereny zielone. Obecnie w mieście znajdują się liczne parki i ogrody – Gandhi Park, Jaldei Jakneam Park, Keret Stream-Pool Park, Icchak Rabin Park, Ogród ha-Banim i planowany Ja’aranei Plaland Park. Dodatkowo miasto jest otoczone dużymi kompleksami leśnymi, a obszar Wyżyny Menassesa stanowi od 2011 roku rezerwat biosfery UNESCO. Wpływa to na kształtowanie koncepcji urbanistycznych Jokne’am, które systematycznie rozbudowuje się w kierunku zachodnim. W kolejnych latach planuje się budowę 1500 nowych domów oraz modernizację parków przemysłowych, aby stanowiły one mniejsze obciążenie ekologiczne dla środowiska. Szereg projektów ekologicznych dotyczy także otoczenia miasta. Stoki wzgórz pokrywają systemy drenażowe, dzięki czemu zatrzymywane są duże ilości wody do ponownego wykorzystania. Ścieki miejskie odprowadzane są do oczyszczalni ścieków. Woda stanowi także ważny element architektury zieleni w parkach miejskich i tutejszych osiedlach mieszkaniowych – Nof ha-Emek, Amidar, Ramat Jokne’am, Vered ha-Amakim, Giwat Ja’ara, Giwat Alonim i najmłodsze Giwat ha-Kalanijot.
Gospodarka thumb|Główna kwatera Given Imaging i Mellanox Technologies w Jokne’am thumb|Główna kwatera Naiot Venture Accelerator w Jokne’am thumb|Strefa przemysłowa w Jokne’am Miasto rozwinęło się jako duże centrum biznesowe położone w pobliżu Instytutu Technologii Technion we wschodniej Hajfie. Zostało ono objęte rządowym planem rozwoju inwestycji, w ramach którego otworzono tutaj „Narodowy Obszar Priorytetowy”. Dzięki temu nowo powstające w mieście przedsiębiorstwa mogą korzystać z licznych ulg podatkowych i dotacji inwestycyjnych. Ponadto firmy rozwijające swoją działalność mogą ubiegać się u lokalnych władz miejskich o zwolnienia podatkowe na okres trzech lat. Dzięki temu miasto jest ważnym ośrodkiem przemysłowym zaawansowanych technologii. Z jednego zakładu Marvell Semiconductor w Jokne’am pochodzi 10% eksportu izraelskiego high-tech.
Przemysł