Emma Honorata Ida z Załuskich Ostaszewska (ur. 13 sierpnia 1831 w Memlu, zm. 1 marca 1912 we Wzdowie) – działaczka społeczna i patriotyczna, pianistka, właścicielka dóbr ziemskich we Wzdowie i Klimkówce.
Życiorys thumb|left|Emma hr. Załuska w 1848 r. thumb|left|Podpis z 1866 r. thumb|left|Trzy mazurki dedykowane Emmie Ostaszewskiej przez Karola Załuskiego thumb|240px|Emma Ostaszewska ok. 1870 r. Urodziła się 13 sierpnia 1831 w Memlu w Prusach Wschodnich jako córka hrabiego Karola Załuskiego i Amelii z książąt Ogińskich. Jej ojciec wziął udział w powstaniu listopadowym 1830–1831 organizując ruch polski na Litwie; po upadku powstania i konfiskacie dóbr w zaborze rosyjskim zmuszony był emigrować; uzyskał od władz austriackich prawo zamieszkania na terenach polskich zajętych w rozbiorach przez Austrię, gdzie przeniósł się wraz z żoną do przejętego po ojcu majątku w Iwoniczu.
Rodzice zapewnili jej wszechstronne wykształcenie. Po dziadku, Michale Kleofasie Ogińskim, znanym kompozytorze polonezów, odziedziczyła talent muzyczny; po babce, Włoszce Marii de Neri, zamiłowanie do śpiewu. Grę na fortepianie szkoliła pod okiem znanych pedagogów, m.in. wirtuoza fortepianu i dyrygenta Karola Mikulego. Biegle władała kilkoma językami. Utrzymywała szerokie kontakty towarzyskie.
Po ślubie w Wiedniu w 1849 roku z Teofilem OstaszewskimGothaisches Genealogisches Taschenbuch der Gräflichen Häuser, t. 49, 1876, s. 918. zamieszkała w majątku ziemskim Ostaszewskich we Wzdowie. Doczekała się czworga dorosłych dzieci: Marii, Adama, Stanisława i Kazimierza (troje pozostałych jej dzieci zmarło w dzieciństwie).
Angażowała się w działalność patriotyczną. W czasie powstania styczniowego 1863 roku aktywnie włączyła się pomoc dla powstańców. Organizowała zbiórkę bandaży i ubrań dla powstańcow. Współdziałała w akcji pomocy dla powstańców z Lucyną Urbańską, właścicielką majątku ziemskiego w HaczowieW dniu 30 marca 1863 roku w liście wysłanym ze Wzdowa do brata, Michała Załuskiego, Emma Ostaszewska pisała: „J’ai été chargée d’une quête féminine dans le Cercle de Sanok; cela ne se refuse pas. J’ai donc été obligée de charger à mon tour ou plutôt de trouver une remplaçante dans chaque district, comme il y en a 11 dans le Sanockie” (tłumaczenie: Powierzono mi organizację zbiórki [na rzecz powstańców] w obwodzie sanockim. Takiej prośbie się nie odmawia. Dlatego musiałam znaleźć sobie zastępczynie w każdym z jedenastu dystryktów obwodu sanockiego). Listy Emmmy Ostaszewskiej do brata, Michała Załuskiego, z lat 1837–1868, k. 78-80, Biblioteka Narodowa w Warszawie, Dział Rękopisów, Rps akc. 13757 (opublikowane na stronie https://polona.pl).. Zbierała również fundusze dla powstania, organizując loterie fantowePamiątka odnowienia i poświęcenia kościoła żółkiewskiego dnia 12 września 1867, Lwów 1868, s. 108.. Po upadku powstania styczniowego zaangażowała się w organizowanie pomocy dla uchodźców z zaboru rosyjskiego dając im schronienie we dworze we Wzdowie i ukrywając przed władzami austriackimi.
Jej gra na fortepianie była powszechnie podziwiana. Grała w gronie przyjaciół i znajomych. Piętnaście lat młodsza od niej pamiętnikarka Anna z Działyńskich Potocka z Rymanowa zapisała we wspomnieniach, że „cudownie grała Chopina”Anna z Działyńskich Potocka, Mój pamiętnik, wyd. PAX, Warszawa 1973, s. 336..
Zachowała się jej korespondencja w języku francuskim z bratem, Michałem ZałuskimListy Emmmy Ostaszewskiej do brata, Michała Załuskiego, z lat 1837–1868, Biblioteka Narodowa w Warszawie, Dział Rękopisów, Rps akc. 13757 (opublikowane na stronie https://polona.pl)..
Zmarła 1 marca 1912 we Wzdowie w wieku 80 lat. Z czworga jej dzieci najstarsza córka Maria Ostaszewska wyszła za mąż za Augusta hr. Dzieduszyckiego, syn Adam Ostaszewski był konstruktorem lotniczym, Stanisław Ostaszewski – przemysłowcem, a najmłodszy Kazimierz Ostaszewski – hodowcą koni wyścigowych.
Zobacz też Ród Ostojów (Mościców) Ostoja (herb szlachecki) Ostaszewscy Wzdów
Przypisy
Bibliografia Wspomnienia o rodzinie Załuskich x XIX stuleciu, Kraków 1907
Dziennik Emmy Ostaszewskiej z lat 1865–1866 zob:
Linki zewnętrzne Potomkowie Sejmu Wielkiego na stronie http://www.sejm-wielki.pl
Kategoria:Ludzie urodzeni w Kłajpedzie Kategoria:Ludzie związani z Brzozowem Kategoria:Ludzie związani z Krosnem Kategoria:Ludzie związani z Iwoniczem-Zdrojem Kategoria:Ludzie związani z Klimkówką (województwo podkarpackie) Kategoria:Osoby niosące pomoc powstaniu styczniowemu Emma Ostaszewska Kategoria:Polscy działacze społeczni Kategoria:Polscy pianiści klasyczni Kategoria:Urodzeni w 1831 Emma Kategoria:Ziemianie związani z Sanokiem Kategoria:Zmarli w 1912