Stanisław Iwan Karniński (Karmiński) z Aleksandrowic herbu Wieniawa (ur. ok. 1510, zm. 1603) – szlachcic ziemi krakowskiej, wywodzący z rodu Karmińskich z Karmina w województwie poznańskimA. Boniecki: Herbarz polski. Wiadomości historyczno-genealogiczne o rodach szlacheckich, t. VIII, Warszawa 1905, s. 64. Był właścicielem Aleksandrowic, Kleszczowa i Podhełmia.

Studiował w Lipsku w 1531 roku, następnie przebywał na dworze cesarza Karola V. Był wyznawcą kalwinizmuPosłowie ziemscy koronni 1493-1600, pod red. Ireny Kaniewskiej, Warszawa 2013, s. 158..

Aktywny działacz sejmiku województwa krakowskiego oraz wielokrotny poseł na sejm. Poseł na sejm piotrkowski 1565 roku z województwa krakowskiego. Poseł na sejm konwokacyjny 1573 roku, podpisał akt konfederacji warszawskiej. Poseł na sejm 1590 roku z województwa krakowskiegoPosłowie ziemscy koronni 1493-1600, pod red. Ireny Kaniewskiej, Warszawa 2013, s. 158, 216, 327..

Jako jeden z pierwszych przedstawicieli szlachty krakowskiej opowiedział się po stronie Reformacji protestanckiej. Regularnie uczestniczył w synodach kalwińskich Małopolski, w tym także w synodzie generalnym protestantów polskich w Sandomierzu w 1570 r., którego był jednym ze świeckich dyrektorów. Był długoletnim patronem zboru krakowskiego, któremu po zburzeniu świątyni ewangelickiej w Krakowie 23 maja 1591 r. udostępnił na miejsce zgromadzeń swój dwór w Aleksandrowicach. Pełnił również obowiązki świeckiego seniora dystryktu krakowskiego. Był to, jak pisał Walerian Krasiński, historyk polskiego protestantyzmu, „jeden z pierwszych i najgorliwszych zwolenników reformacji”.W. Krasiński: Zarys dziejów powstania i upadku reformacji w Polsce, t. I, Warszawa 1903, s. 208. Mimo początkowych sympatii do unitarianizmu do końca życia pozostał kalwinistą. Jego małżonką była Jadwiga Gosławska z Bembelna.

Przypisy

Bibliografia H. Kowalska: Karniński Stanisław Iwan, [w:] Polski słownik biograficzny, t. XII, Kraków 1966–1967, s. 70-72. Akta synodów różnowierczych w Polsce, oprac. M. Sipayłło, t. I–III, Warszawa 1966–1983. I. Kaniewska: Małopolska reprezentacja sejmowa za czasów Zygmunta Augusta 1548–1572, Kraków 1974. W. Węgierski: Kronika zboru ewangelickiego krakowskiego, oprac. M. Pawelec, Kraków 2007.

Kategoria:Absolwenci i studenci Uniwersytetu w Lipsku Kategoria:Członkowie stanu rycerskiego I Rzeczypospolitej Kategoria:Polska szlachta Kategoria:Posłowie na sejm piotrkowski 1565 Kategoria:Posłowie na sejm konwokacyjny 1573 Kategoria:Posłowie na sejm zwyczajny 1590 Kategoria:Sygnatariusze konfederacji warszawskiej 1573 Kategoria:Szlachta kalwińska w Polsce (I Rzeczpospolita) Kategoria:Urodzeni w XVI wieku Kategoria:Zmarli w 1603