Jatra (dewanagari यात्रा, trl. yātrā, ang. yatra) – popularna forma kultu hinduistycznego polegająca na indywidualnych lub grupowych podróżach (pieszo lub z pomocą środków lokomocji) do lub wokół sławnych obiektów kultowych. Mircea Eliade opisuje, że techniki medytacyjne pozwalają na uwewnętrznienie pielgrzymki do świętego miejsca.

Rodzaje i przykłady jatr okrążanie świętych gór: Chitrakoot parikrama Vrindavan parikrama Govardahan hill parikrama Arunaćala pradakszina – Tiruvannamalai Kailash jatra Lili parikrama – Girnar, Gudźarat

okrążanie świętych wysp: Omkareshwar parikrama

okrążanie świętych jezior: Pushkar parikrama

okrążanie świętych miast: Wiśweśwara antargryha jatra – Waranasi Bryhat Panćakrośi jatra Ćaurasikrosi jatra Panćeśani jatra (Ćandrawara Jatra) – Udźdźajn Wradźajatra (Wradźaparikrama) – Wrindawan

pielgrzymki do grup świątyń: Ćhardham jatra Pańć Kedar jatra Pańć Bhadri jatra

odwiedziny jaskiń: Vaishnodevi jatra Amarnath jatra

kult rzek: Narmada parikrama (Bharuch – Gujarat, Maikal (Amarkantak) w Madhya Pradesh)

tirthajatry (według Dewimahatmja): Ayodhya Mathura Gaya Kashi Kachipuram Awantika Dwarawati Ujjain

Pielgrzymki ideologiczne Tradycje jatr wykorzystywano w Indiach również w celach politycznych. padajatry (piesze wędrówki) z naciskiem na tereny wiejskie, od wiosny 1976 organizowała Komunistyczna Partia Indii Ram Rath Jatra (1990) Ekta Jatra (1991–1992) Suradż Jatra (1996)

Zobacz też Marsz solny Gandhiego (1930)

Przypisy

Bibliografia