thumb|Państwa, uczestnicy Mistrzostw Świata w 1974 roku X Mistrzostwa Świata w Piłce Nożnej odbyły się w dniach 13 czerwca – 7 lipca 1974 roku, w Niemczech Zachodnich i Berlinie Zachodnim. Pierwsze miejsce zajęła reprezentacja Niemiec Zachodnich, drugie reprezentacja Holandii, trzecie reprezentacja Polski, a na czwartym miejscu uplasowali się obrońcy trofeum z Meksyku z roku 1970, piłkarze reprezentacji Brazylii. Maskotkami turnieju w 1974 roku po raz pierwszy stały się dwie postaci chłopców o imionach Tip i Tap, ubrani byli w stroje piłkarskie reprezentacji Niemiec Zachodnich. Jeden miał na koszulce napis „WM” (od niemieckiego słowa Weltmeisterschaft, czyli mistrzostwa świata) a drugi numer 74, czyli rok rozgrywania mistrzostw.

Gra w turnieju po raz pierwszy toczyła się o Puchar Świata FIFA, gdyż Puchar Julesa Rimeta otrzymała reprezentacja Brazylii za trzykrotne wygranie Mistrzostw Świata. W turnieju zadebiutowały reprezentacje Australii, Haiti, Niemiec Wschodnich i Zairu.

Królem strzelców z 7 golami na koncie został Grzegorz Lato. Na drugim miejscu, z 5 golami uplasowali się Andrzej Szarmach oraz Holender Johan Neeskens.

16 drużyn z 96, które zakwalifikowały się do turnieju finałowego, zostały podzielone na cztery grupy. Awans z każdej grupy wywalczały dwie najlepsze drużyny. W drugiej rundzie osiem drużyn zostało rozdzielonych na dwie grupy. Zwycięzcy grup z rundy drugiej grali w finale, natomiast drużyny z drugich miejsc grały mecz o trzecie miejsce.

Według niektórych polskich źródeł były to pierwsze mistrzostwa, na których rozdano cztery komplety medali: złote, srebrne pozłacane, srebrne i brązowe, informacja ta jednak nie jest potwierdzana przez FIFAhttps://www.fifa.com/en/tournaments/mens/worldcup/articles/grzegorz-lato-poland-1974.

Składy drużyn

Stadiony Berlin Zachodni, Olympiastadion Dortmund, Westfalenstadion Düsseldorf, Rheinstadion Frankfurt nad Menem, Waldstadion Gelsenkirchen, Parkstadion Hamburg, Volksparkstadion Hanower, Niedersachsenstadion Monachium, Olympiastadion Stuttgart, Neckarstadion

Kwalifikacje

Kwalifikacje Polski do turnieju finałowego w RFN, a szczególnie mecze z Anglią, przeszły do historii polskiej piłki. W Chorzowie drużyna trenowana przez Kazimierza Górskiego pokonała Anglię 2:0. W rewanżu 17 października 1973 roku Polacy zremisowali 1:1. Gola dla Polski zdobył Jan Domarski. Anglicy strzelili tylko jedną bramkę, gdyż dobrze dysponowana była obrona oraz skutecznie bronił Jan Tomaszewski. Po tym meczu gazety pisały: „Tomaszewski zatrzymał Anglię”.

Runda eliminacyjna Grupa A Na Mistrzostwach Świata w piłce nożnej w latach 1930–1990 za zwycięstwo przyznawano 2 punkty, za remis 1 punkt, za porażkę punktów nie przyznawano

Zespół M W R P Br+ Br− +/− Pkt 3 2 1 0 4 1 +3 5 3 2 0 1 4 1 +3 4 3 0 2 1 1 2 -1 2 3 0 1 2 0 5 -5 1

Grupa B Zespół M W R P Br+ Br− +/− Pkt 3 1 2 0 10 1 +9 4 3 1 2 0 3 0 +3 4 3 1 2 0 3 1 +2 4 3 0 0 3 0 14 -14 0

Grupa C Zespół M W R P Br+ Br− +/− Pkt 3 2 1 0 6 1 +5 5 3 1 2 0 3 0 +3 4 3 0 2 1 2 5 -3 2 3 0 1 2 1 6 -5 1

Grupa D thumb|Grzegorz Lato podczas wygranego 3:2 meczu z Argentyną Zespół M W R P Br+ Br− +/− Pkt 3 3 0 0 12 3 +9 6 3 1 1 1 7 5 +2 3 3 1 1 1 5 4 +1 3 3 0 0 3 2 14 -12 0

Mecz piłkarski Polska – Włochy (1974)

Druga runda Grupa 1 Zespół M W R P Br+ Br− +/− Pkt 3 3 0 0 8 0 +8 6 3 2 0 1 3 3 0 4 3 0 1 2 1 4 -3 1 3 0 1 2 2 7 -5 1

Holandia wygrywając grupę awansowała do finału, Brazylijczykom – obrońcom tytułu został tylko mecz o 3. miejsce.

Grupa 2 Zespół M W R P Br+ Br− +/− Pkt 3 3 0 0 7 2 +5 6 3 2 0 1 3 2 +1 4 3 1 0 2 4 6 -2 2 3 0 0 3 2 6 -4 0

„Mecz na wodzie” Mecz pomiędzy reprezentacją Polski a reprezentacją Niemiec Zachodnich rozgrywany był w trudnych warunkach. Przed meczem nad stadionem we Frankfurcie nad Menem przeszła ulewa. Boiska, mimo starań organizatorów, nie udało się całkowicie osuszyć, a sędziowie zezwolili na rozegranie meczu w takich warunkach. Mecz ten przeszedł do historii piłki nożnej jako Mecz na wodzie. W 53. minucie meczu Jan Tomaszewski obronił strzał oddany przez rywala z rzutu karnego. Jedynego gola w tym meczu strzelił Gerd Müller w 76. minucie.

Reprezentacja Niemiec Zachodnich dzięki zwycięstwu odniesionemu nad reprezentacją Polski wygrała grupę i awansowała do finału. Reprezentacja Polski wystąpiła w meczu o 3. miejsce.

Mecz o 3. miejsce W meczu o 3. miejsce reprezentacja Polski zmierzyła się z reprezentacją Brazylii. „Biało-Czerwoni” prowadzeni przez Kazimierza Górskiego pokonali reprezentację Brazylii 1−0 (0−0), a jedynego gola w tym meczu zdobył Grzegorz Lato w 76. minucie. Piłkarz reprezentacji Polski został królem strzelców z 7 golami na koncie.

Reprezentacja Polski Jan Tomaszewski – Antoni Szymanowski, Jerzy Gorgoń, Władysław Żmuda, Adam Musiał, Zygmunt Maszczyk, Kazimierz Deyna (K), Henryk Kasperczak (Lesław Ćmikiewicz), Grzegorz Lato, Andrzej Szarmach (Zdzisław Kapka), Robert Gadocha

Reprezentacja Brazylii Émerson Leão – Zé Maria, Alfredo, Marinho Peres (K), Marinho Chagas, Paulo César Carpegiani, Rivelino, Ademir da Guia (Mirandinha), Valdomiro Vaz Franco, Jairzinho, Dirceu

Finał Turniej wygrali piłkarze gospodarzy pokonując w finale 2−1 reprezentację Holandii. Dla reprezentacji Holandii gola strzelił Johan Neeskens z rzutu karnego w 2. minucie. Gole dla reprezentacji Niemiec Zachodnich zdobyli Paul Breitner (25. minuta, rzut karny) oraz Gerd Müller (43. minuta).Po meczu Johan Cruijff został ukarany czerwoną kartką za dyskusje z arbitrem.

thumb|Ustawienie podczas meczu Reprezentacja Niemiec Zachodnich:

Sepp Maier – Berti Vogts, Franz Beckenbauer (K), Hans-Georg Schwarzenbeck, Paul Breitner – Rainer Bonhof, Uli Hoeneß, Wolfgang Overath – Jürgen Grabowski, Gerd Müller, Bernd Hölzenbein

Holandia:

Jan Jongbloed – Wim Suurbier, Wim Rijsbergen (68. Theo de Jong), Arie Haan, Ruud Krol – Wim Jansen, Johan Neeskens, Willem van Hanegem – Johnny Rep, Johan Cruijff (K), Rob Rensenbrink (46. René van de Kerkhof)

Piłkarze reprezentacji Niemiec Zachodnich wygrali Mistrzostwa Świata po raz drugi w historii, przedtem triumfowali w roku 1954 w Szwajcarii.

MISTRZ ŚWIATA 1974

Niemcy Zachodnie DRUGI TYTUŁ

Klasyfikacja strzelców turnieju 7 goli Grzegorz Lato 5 goli Johan Neeskens Andrzej Szarmach 4 gole Gerd Müller Johnny Rep Ralf Edström 3 gole René Houseman Roberto Rivelino Paul Breitner Johan Cruijff Dušan Bajević Kazimierz Deyna

thumb|Adidas Telstar – jedna z dwóch oficjalnych piłek mundialu w Niemczech

Przypisy

Linki zewnętrzne

Szczegóły na RSSSF

Planet World Cup – RFN 1974 A ty się bracie nie denerwuj w wykonaniu Andrzeja Dąbrowskiego i piłkarzy w kronice PKF w bazie Repozytorium Cyfrowe Filmoteki Narodowej