Władysław Marcinkowski (ur. 16 czerwca 1858 w Mieszkowie, zm. 10 grudnia 1947 w Poznaniu) – polski rzeźbiarz.
Życiorys Był synem szewca. Pierwsze nauki w kierunku rzeźby pobierał w Wieczorowej Szkole Rysunków i Modelowania w Poznaniu pod kierunkiem Mariana Jaroczyńskiego, następnie studiował w Berlinie i Paryżu. Jednym z jego nauczycieli w Paryżu był Cyprian Godebski. W okresie paryskim, a następnie berlińskim (osiadł w Berlinie ok. 1890), utrzymywał kontakty z mieszkającymi na emigracji Polakami, szczególnie artystami, wielokrotnie wykonując rzeźby portretowe. Brał także udział w Salonach paryskich oraz konkursach rozpisywanych w Polsce (konkursy na medaliony wieszczów rozpisane przez Poznańskie Towarzystwo Przyjaciół Nauk, konkurs na fontannę przed gmachem Zachęty w Warszawie – II nagroda w 1900, konkurs na pomnik Chopina w Warszawie – II nagroda w 1909). Ok. 1905 przeniósł się do Sowińca, gdzie zarządzał majątkiem rodu Taczanowskich oraz pracował we własnym atelier rzeźbiarskim.
Był członkiem Towarzystwa Przyjaciół Sztuk Pięknych w Poznaniu, członkiem jego władz i stałego jury konkursowego. Działał także w Stowarzyszeniu Artystów Wielkopolskich. Od 1914 mieszkał na stałe w Poznaniu; miał własną pracownię, a w latach 1926–1939 był dyrektorem Wielkopolskiego Muzeum Wojskowego. W 1929 organizował Dział Sztuki na Powszechnej Wystawie Krajowej w Poznaniu. 50-lecie pracy artystycznej Marcinkowskiego zostało uczczone nagrodą artystyczną miasta stołecznego Poznania w 1929.
Zmarł 10 grudnia 1947 w Poznaniu, pochowany na cmentarzu Zasłużonych Wielkopolan (kwatera 6-63).
Twórczość Reprezentował rzeźbę realistyczną, w pewnym okresie twórczości (ok. 1890–1914) skłaniając się także ku symbolizmowi i secesji. Tworzył przede wszystkim rzeźby portretowe, m.in. zaprzyjaźnionych wielkopolskich rodzin ziemiańskich (Zofii Mycielskiej, Zofii i Elizy Taczanowskich, Anzelma Chłapowskiego i innych). W 1899 wykonał pierwszy w Polsce pomnik Słowackiego, wystawiony w Miłosławiu z fundacji Józefa Kościelskiego. Niektóre inne prace: rzeźby w katedrze poznańskiej: Chrystus wręczający klucze św. Piotrowi (1893), nagrobek arcybiskupa Dindera, sarkofag kardynała Ledóchowskiego rzeźba Atlasa – zwieńczenie kopuły pałacu w Lubostroniu (koniec XIX w.) postaci wyobrażające cztery stany dźwigające trumnę św. Wojciecha (katedra w Gnieźnie) figury świętych i Zwiastowanie (konkatedra św. Stanisława BM w Ostrowie Wlkp.) Chrystus z portalu i figura Serca Jezusowego z ołtarza kościoła Najświętszego Serca Jezusa i św. Floriana na Jeżycach (dziś w Poznaniu) Merkury i Herkules na fasadzie Banku Przemysłowców w Poznaniu popiersia Karola Marcinkowskiego i Stanisława Staszica figury dziewczyny i chłopca w strojach ludowych przed nieistniejącym pomnikiem Mickiewicza w Poznaniu popiersie Juliusza Słowackiego do parku Marcinkowskiego w Poznaniu (1923) nagrobek arcybiskupa Stablewskiego (1935) medaliony i plakiety portretowe (m.in. Heleny Modrzejewskiej, Ignacego Domeyki, Kazimierza Jarochowskiego, Fryderyka Chopina, Ksawerego Zakrzewskiego) pomnik Adama Mickiewicza w Śmiełowie (1931) pomnik Atlasa dla pałacu Mielżyńskich w Pawłowicach, przeniesiony do Leszna, dzisiaj zaginiony rzeźba Modlitwa trzech stanów.
Ordery i odznaczenia Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski (2 maja 1923) Złoty Krzyż Zasługi (11 listopada 1936) „za zasługi na polu rozwoju sztuki”.
Przypisy
Bibliografia Antoni Gąsiorowski, Jerzy Topolski (red.), Wielkopolski słownik biograficzny, Warszawa-Poznań 1983, PWN . Witold Jakóbczyk, Przetrwać nad Wartą 1815–1914, 55. część cyklu „Dzieje narodu i państwa polskiego”, Warszawa 1989.
Kategoria:Dyrektorzy muzeów w Poznaniu Kategoria:Ludzie urodzeni w Mieszkowie (województwo wielkopolskie) Kategoria:Ludzie związani z Gnieznem Kategoria:Ludzie związani z Ostrowem Wielkopolskim Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi (II Rzeczpospolita) Kategoria:Pochowani na cmentarzu Zasłużonych Wielkopolan w Poznaniu Kategoria:Polscy rzeźbiarze Kategoria:Urodzeni w 1858 Kategoria:Zmarli w 1947