Święta
Imieniny obchodzą: Amancjusz, Budziwoj, Cyprian, Damian, Euzebiusz, Kalistrat, Kasper, Kosma, Lucja, Łękomir, Łucja, Majnard, Nil, Nila, Nilus i Teresa. Jemen – Święto Rewolucji Międzynarodowe Europejski Dzień Języków, Międzynarodowy Dzień Języków Obcych na oficjalnej stronie Komisji Europejskiej 26 września – Międzynarodowym Dniem Języków Obcych – portal księgarski [opublikowano: 2008-09-26] (ustanowione w 2001 przez Radę Europy, w dzień wspomnienia św. Julii Kim, patronki języków obcych) Międzynarodowy Dzień Całkowitej Likwidacji Broni Jądrowej (ustanowione w grudniu 2013 roku przez Zgromadzenie Ogólne ONZ rezolucją nr A/RES/68/32 w dzień wspomnienia bł. Kacpra Stanggassingera, patrona niszczycieli broni jądrowej) Polska Ogólnopolski Dzień Aptekarza (obchodzony w dniu liturgicznego wspomnienia św. Kosmy i Damiana, patronów farmaceutów i aptekarzy) – „Aptekarz Polski” (pismo Naczelnej Izby Aptekarskiej) Dzień Budowlanych (Dzień Budowlańca) (w czasach PRL-u święto obchodzono w ostatnią niedzielę września) Wspomnienia i święta w Kościele katolickim na brewiarz.katolik.pl obchodzą: bł. Alojzy Tezza (prezbiter) bł. Aureliusz z Vinalesy (męczennik) bł. Bartłomiej Maria Dal Monte (prezbiter) św. Julia Kim (męczennica) bł. Kacper Stanggassinger (prezbiter) św. Kosma, św. Damian i towarzysze Najświętsza Maryja Panna Leśniańska (Kościół katolicki w Polsce) św. Nil z Rossano (eremita) św. Wawrzyniec Ruiz i Towarzysze (męczennicy z 1636; św. Wawrzyniec jest pierwszym świętym Filipińczykiem, patronem swojej ojczyzny; beatyfikowany i kanonizowany przez Jana Pawła II)
Wydarzenia w Polsce
thumb|Logo polskiej Wikipedii
1629 – W Altmarku (Starym Targu) zawarto rozejm kończący V wojnę polsko-szwedzką. 1679 – Pożar strawił dom i obserwatorium Jana Heweliusza w Gdańsku. 1858 – Poświęcono kościół św. Jadwigi Śląskiej w Gdańsku. 1878 – Otwarto Wielką Synagogę w Warszawie. 1908 – Pod Bezdanami na Wileńszczyźnie Józef Piłsudski z grupą bojowców z PPS dokonał napadu na rosyjski pociąg pocztowy. 1920 – Wojna polsko-bolszewicka: decydujące zwycięstwo wojsk polskich w bitwie nad Niemnem (20–26 września). 1939 – Kampania wrześniowa: O 17.30 w lesie pod Góreckiem Kościelnym generałowie Emil Krukowicz-Przedrzymirski i Jan Kazimierz Kruszewski podpisali akt kapitulacji połączonych wojsk Armii „Modlin” i Grupy Operacyjnej gen. Kruszewskiego. Pod Morańcami miała miejsce ostatnia szarża w czasie kampanii wrześniowej. 1941 – Niemcy utworzyli getto żydowskie w Andrychowie. 1943 – W Wilanowie i Kępie Latoszkowej została przeprowadzona antyniemiecka akcja bojowo-represyjna Oddziału Specjalnego „Osjan” oraz batalionu „Zośka” i kompanii wydzielonej „Agat”. 1944 – 57. dzień powstania warszawskiego: ewakuacja obrońców Mokotowa. 1946 – Tymczasowy Rząd Jedności Narodowej Edwarda Osóbki-Morawskiego z dniem 6 września pozbawił obywatelstwa polskiego gen. Władysława Andersa i 75 oficerów Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie. 1947 – Został znacjonalizowany Hotel Bristol w Warszawie. 1973 – W rozegranym na Stadionie Śląskim w Chorzowie meczu eliminacyjnym do Mistrzostw Świata Polska pokonała Walię 3:0. 1982 – Andrzej Mierzejewski wygrał 39. Tour de Pologne. 1985 – W Toruniu zatrzymano fizyków i techników, którzy prowadzili emisję opozycyjnych programów, nakładających się na program telewizyjny. 1991 – Sejmowi RP przedstawiony został tzw. Raport Rokity, przygotowany przez Sejmową Komisję Nadzwyczajną do Zbadania Działalności MSW. 1997 – Premiera filmu Szczęśliwego Nowego Jorku w reżyserii Janusza Zaorskiego. 2001 – Uruchomiono polską Wikipedię, wolną encyklopedię internetową. 2003 – Premiera filmu Żurek w reżyserii Ryszarda Brylskiego. 2006 – W programie Teraz my! w TVN ujawniono nagrania rozmów posłanki Renaty Beger z posłami Adamem Lipińskim i Wojciechem Mojzesowiczem; początek tzw. afery taśmowej. 2014 – Sejm RP przyjął ustawę powołującą do życia Polską Agencję Kosmiczną (PAK; ang. Polish Space Agency, POLSA).
Wydarzenia na świecie
539 p.n.e. – Została stoczona bitwa pod Opis między wojskami perskimi pod wodzą Cyrusa II Wielkiego a wojskami babilońskimi pod wodzą Nabonida. 715 – Zwycięstwo wojsk Neustrii nad siłami Austrazji w bitwie pod Compiègne podczas frankijskiej wojny domowej. 1087 – Wilhelm II Rudy został koronowany na króla Anglii. 1143 – Kardynał Guido di Castello został wybrany na papieża i przyjął imię Celestyn II. 1212 – Cesarz rzymski Fryderyk II Hohenstauf wydał Złotą Bullę Sycylijską, w której nadał władcom Czech dziedziczny tytuł królewski. 1345 – Zwycięstwo wojsk fryzyjskich nad holenderskimi w bitwie pod Warns, w czasie której poległ hrabia Holandii Wilhelm II z Hainaut. Jego następczynią została Małgorzata II z Hainaut. 1371 – Turcy osmańscy pokonali koalicję bałkańskich chrześcijan w bitwie nad rzeką Maricą. 1423 – Wojna stuletnia: zwycięstwo wojsk francuskich nad angielskimi w bitwie pod La Brossiniere. 1580 – Flagowy okręt Francisa Drake’a „Złota Łania” zawinął do angielskiego portu Plymouth, kończąc podróż dookoła świata. 1633 – Wielki książę Toskanii Ferdynand II Medyceusz poślubił Wiktorię della Rovere. 1679 – W Lund został zawarty traktat pokojowy kończący wojnę duńsko-szwedzką. 1687 – VII wojna wenecko-turecka: flota wenecka ostrzelała ateński Akropol, powodując eksplozję zgromadzonego tam prochu i zniszczenie wielu budowli. 1767 – I wojna z Królestwem Majsur: zwycięstwo wojsk brytyjskich w bitwie pod Tiruvannamalai. 1777 – Wojna o niepodległość Stanów Zjednoczonych: wojska brytyjskie zdobyły Filadelfię. 1786 – W Londynie podpisano brytyjsko-francuski traktat o wolnym handlu. 1789 – Thomas Jefferson został nominowany na pierwszego amerykańskiego sekretarza stanu. 1799 – II koalicja antyfrancuska: zwycięstwo wojsk francuskich w II bitwie pod Zurychem. 1810 – Weszła do służby francuska fregata „Méduse”. 1815: Armand-Emmanuel du Plessis został premierem Królestwa Francji. Rosja, Austria i Prusy podpisały sojusz zwany Świętym Przymierzem. 1816 – W Neapolu odbyła się premiera opery komicznej Gazeta z muzyką Gioacchino Rossiniego i librettem Giuseppe Palomby i Andrei Leone Tottoli. 1832 – W Szwecji otwarto Kanał Gotyjski. 1860: Przyjęto flagę Ekwadoru. Victor de Tornaco został premierem Luksemburga. 1873 – Zwodowano rosyjską fregatę pancerną „Gienierał Admirał”. 1889 – Pierwsza Generalna Konferencja Miar ustaliła (obowiązującą do 1960 roku) definicję metra jako odległość w temperaturze 0 °C i przy normalnym ciśnieniu atmosferycznym między dwiema głównymi kreskami na platynowo-irydowym wzorcu złożonym w Międzynarodowym Biurze Miar w Sèvres pod Paryżem oraz definicję i wzorzec kilograma (obowiązujący do 2018 roku). 1899 – Uruchomiono komunikację tramwajową w łotewskiej Lipawie. 1900 – Zwodowano rosyjski pancernik „Potiomkin”. 1901 – Anarchista polskiego pochodzenia Leon Czolgosz, zabójca prezydenta USA Williama McKinleya, został skazany na karę śmierci na krześle elektrycznym. 1902 – 112 osób zginęło w wyniku powodzi w mieście Modica na Sycylii. 1906 – Niemiecki astronom Max Wolf odkrył planetoidę (610) Valeska. 1907 – Nowa Zelandia i Nowa Fundlandia zostały brytyjskimi dominiami. 1908 – Założono norweski klub piłkarski SK Brann. 1911 – Podczas Międzynarodowego Kongresu Balneologicznego w niemieckim Bad Nauheim po raz pierwszy przyjęto definicję wody mineralnej. 1914 – I wojna światowa: zwycięstwo wojsk niemieckich nad południowoafrykańskimi w bitwie pod Sandfontein w Niemieckiej Afryce Południowo-Zachodniej (obecnie Namibia). 1916 – Król Ferdynand I Hohenzollern-Sigmaringen ustanowił najwyższe rumuńskie odznaczenie wojskowe – Order Michała Walecznego. 1920 – Premiera amerykańskiego filmu niemego Mademe X w reżyserii Franka Lloyda. 1921 – Edvard Beneš został premierem Czechosłowacji. 1923 – Kanclerz Niemiec Gustav Stresemann podjął decyzję o wznowieniu dostaw węgla do Francji w ramach reparacji wojennych. 1926: Otwarto Ullevaal Stadion w Oslo. W Kownie doszło do pogromu ludności polskiej, w którym przy obojętności litewskiej policji rannych zostało ok. 50 osób. 1934 – Zwodowano brytyjski transatlantyk „Queen Mary”. 1936 – Nikołaj Jeżow został szefem NKWD. 1938 – Przeprowadzono częściową mobilizację we Francji i Wielkiej Brytanii. 1939 – Francuska Partia Komunistyczna została zdelegalizowana pod zarzutem działalności antypaństwowej. 1941 – Wojna na Pacyfiku: po pięciodniowych walkach wojska japońskie przejęły kontrolę nad północną częścią Indochin Francuskich. 1941: Bitwa o Atlantyk: u wybrzeży portugalskiego archipelagu Azorów niemiecki okręt podwodny U-203 zatopił brytyjski statek pasażerski SS „Avoceta”, w wyniku czego zginęły 123 osoby. Front wschodni: klęską Armii Czerwonej zakończyła się bitwa o Kijów. Krótko po starcie z lotniska w Wiaźmie rozbił się samolot z pierwszym składem Grupy Inicjatywnej PPR, która miała zostać przerzucona do Polski. W katastrofie zginął Jan Turlejski, a ranni zostali: Jakub Aleksandrowicz, Czesław Skoniecki i Roman Śliwa. 1943 – Wojna na Pacyfiku: alianccy komandosi przeprowadzili rajd na port w okupowanym przez wojska japońskie Singapurze, bez strat własnych zatapiając 7 jednostek handlowych wroga (operacja „Jaywick”). 1944 – W wyniku niepowodzenia operacji „Market-Garden” polscy i brytyjscy spadochroniarze zostali wycofani z okolic holenderskiego miasta Arnhem. 1949 – Należący do linii Mexicana Douglas DC-3 rozbił się o zbocze wulkanu Popocatépetl koło miasta Meksyk, w wyniku czego zginęły wszystkie 23 osoby na pokładzie. 1950: 80 górników zatruło się śmiertelnie tlenkiem węgla powstałym w trakcie pożaru w kopalni węgla kamiennego w Creswell w środkowej Anglii. Enrico Mizzi został premierem Malty. Wojna koreańska: wojska ONZ odbiły Seul. 1953 – Otwarto Tunel Letenski w Pradze. 1954 – Ponad 1100 osób zginęło w Cieśninie Tsugaru w wyniku zatonięcia podczas tajfunu japońskiego promu pasażerskiego „Tōya Maru”. 1957 – Na nowojorskim Broadwayu odbyła się premiera musicalu West Side Story z muzyką Leonarda Bernsteina. 1959 – Tajfun Vera zabił w Japonii w dniach 26-28 września ponad 5 tys. osób. 1960: John F. Kennedy i Richard Nixon zmierzyli się w pierwszej w historii telewizyjnej debacie przed wyborami prezydenckimi w USA. Kubański przywódca Fidel Castro wygłosił najdłuższe przemówienie w historii ONZ (4 godziny i 29 minut). Lecący z Wiednia (z międzylądowaniem w Warszawie) należący do Austrian Airlines Vickers Viscount rozbił się w czasie podchodzenia do lądowania na lotnisku Moskwa-Szeremietiewo, w wyniku czego zginęło 31 z 37 osób na pokładzie. 1962 – Proklamowano Jemeńską Republikę Arabską. 1967 – Wielka Brytania, Francja i RFN zawarły w Londynie umowę o wspólnej produkcji samolotów Airbus. 1968: Na łamach dziennika „Prawda” ukazał się artykuł prezentujący założenia tzw. doktryny Breżniewa. W RFN założono Niemiecką Partię Komunistyczną. 1969: 74 osoby (w tym drużyna piłkarska The Strongest) zginęły w katastrofie boliwijskiego samolotu Douglas DC-6 pod La Paz. Ukazał się album Abbey Road grupy The Beatles. W Boliwii gen. Alfredo Ovando Candía obalił prezydenta Luisa Adolfo Silesa Salinasa. 1970 – Ahmad Tukan został premierem Jordanii. 1971 – Grupa hippisów-squatersów zajęła opuszczone koszary w dzielnicy Kopenhagi Christianshavn i ogłosiła powstanie Wolnego Miasta Christiania. 1972 – W związku z nieudolnymi działaniami policji po ataku na izraelskich sportowców, trenerów i działaczy podczas XX Letnich Igrzysk Olimpijskich w Monachium sformowano niemiecki oddział antyterrorystyczny GSG 9. 1976 – Mumia faraona Ramzesa II została przewieziona do Paryża w celu przeprowadzenia konserwacji. 1977 – Uruchomiono reaktor nr 1 w elektrowni atomowej w Czarnobylu. 1980: 13 osób zginęło, a 219 zostało rannych w przeprowadzonym przez neonazistów zamachu bombowym na Oktoberfest w Monachium. Dokonano oblotu chińskiego samolotu pasażerskiego Shanghai Y-10. 1981 – Dokonano oblotu Boeinga 767. 1983: