Dynastia Liang

Dynastia Liang – dynastia panująca w południowych Chinach w Okresie Dynastii Południowych i Północnych (420 - 589) w latach 502 - 557.

Panowanie cesarza Wu

Założycielem dynastii Liang był Xiao Yan (cesarz Wu, 502-549), daleki krewny rodu panującego poprzedniej dynastii rządzącej w południowych Chinach, (479 - 502). Korzystając ze swojej pozycji regionalnego inspektora (刺史, cishi) prowincji wyszedł on zwycięsko z walk jakie wybuchły pomiędzy członkami rodu Xiao za panowania małoletniego cesarza (499-501) i w 502 założył nową dynastię.

thumb|Grobowiec księcia (zm. 529) w powiecie w prefekturze Zhenjiang. Zdjęcie Victora Segalena, 1917. Bibliothèque nationale Cesarz Wu był najdłużej panującym monarchą Dynastii Południowych i jego rządy są zazwyczaj uważane za szczytowy moment epoki. Przez ponad cztery dziesięciolecia „brak poważnych zewnętrznych lub wewnętrznych zagrożeń wykreował autorytatywną, pełną zaufania polityczną atmosferę, pozwalającą na pełen rozkwit bujnego społecznego i kulturalnego życia w stolicy i większych centrach prowincjonalnych”. Cesarz zwiększył ponad czterokrotnie liczbę administracyjnych okręgów oraz zreformował system , co pozwoliło mu na rekrutację nowych ludzi i osłabienie wpływów dawnej elity w cesarskiej biurokracji. Promował konfucjańskie studia, w 505 ustanawiając cesarską akademię () na wzór dynastii Han. W późniejszej tradycji historycznej stał się jednak znany przede wszystkim jako największy cesarski patron buddyzmu, przy czym to religijne zaangażowanie służyło również wzmocnieniu jego rządów, bowiem "ogłaszając się jednocześnie bodhisattwą i cesarzem, rościł sobie prawo do władzy zarówno nad mnichami, jak i świeckimi". W dziedzinie literatury najważniejszymi mecenasami byli kolejni następcy tronu cesarza Wu, i , pod których auspicjami powstały dwie słynne antologie, i . Kwitła również krytyka literacka, reprezentowana przez takie dzieła jak Shipin i Wenxin diaolong Liu Xie. O ówczesnej gospodarczej pomyślności świadczy powrót do gospodarki pieniężnej, stymulowanej przez rozwój rzemiosła i dalekosiężnego handlu, przy czym stołeczny Jiankang (dzis. Nankin), był kluczowym centrum handlu, utrzymującym kontakty z Japonią, Koreą i Azją Południowo-Wschodnią.

Pomimo swojego oddania ideałom buddyzmu w pierwszej połowie swoich rządów cesarz Wu prowadził cały szereg kampanii przeciwko Północnej Dynastii Wei. Nie zmieniły one jednak strategicznej równowagi pomiędzy Północą a Południem, która uległa zachwianiu dopiero w momencie wybuchu w północnym cesarstwie wojny domowej, zakończonej jego rozpadem w 535 na Zachodnią i Wschodnią Dynastię Wei. Chociaż cesarstwo Liang nie było w stanie wykorzystać tej sytuacji do podboju Północy to jednak fakt, iż dwie nowe dynastie skoncentrowały się na walce ze sobą być może dał mu chwilę wytchnienia od obcej agresji. W 537 ostatecznie zawarto rozejm ze Wschodnią Dynastią Wei, który miał przetrwać ponad dekadę.

Wojna sukcesyjna i upadek dynastii thumb|Posąg Buddy w tzw. typie Aśoki odnaleziony w Chengdu i datowany na 551. Długie życie cesarza Wu zapewniło Południu wyjątkowy okres stabilności, jednak fundamentalne problemy relacji patron-klient, na której opierała się cesarska władza, jak również cesarskiej sukcesji, pozostały nierozwiązane. Zamęt na Północy spowodował napływ na Południe całego szeregu prominentnych uchodźców. Jednym z nich był dawny generał Wschodniego Wei , który sprzymierzył się z księciem i w 548 na czele kilku tysięcy ludzi zaatakował stolicę. Cesarscy książęta okazali się niezdolni do udzielenia skoordynowanej pomocy oblężonemu cesarzowi, czekając raczej na jego upadek. Kiedy Hou Jing w 549 ostatecznie zdobył Jiankang, przez niemal trzy lata dzierżył go prawie niezagrożony, ponieważ książęta jako prawdziwych rywali do sukcesji po zmarłym cesarzu postrzegali siebie nawzajem, a nie pozbawionego prawa do tronu człowieka z Północy. Marionetkowym cesarzem Hou Jinga został Xiao Gang (, 549-551), jednak jego władza ograniczała się jedynie do regionu stolicy, podczas gdy reszta cesarstwa była wstrząsana walkami pomiędzy kontrolującymi regionalne armie pretendentami do tronu. W 552 książę Xiao Yi (, 552-555) pokonał i zabił Hou Jinga, ze względu na opłakany stan dawnej stolicy oraz konieczność dalszej walki z nieuznającymi jego władzy oponentami zdecydował się jednak na rządzenie cesarstwem z Jianglingu, który był jego pierwotną siedzibą.

Wyczerpane krwawą wojną domową Południe znajdowało się w stanie skrajnej słabości, co skwapliwie wykorzystał , sprawujący faktyczne rządy w Zachodnim Wei, zdobywając Jiangling i zabijając Xiao Yi. Zachodnie Wei zajęło Syczuan i osadziło Xiao Cha (, 555-562) jako marionetkowego cesarza w Jianglingu, podczas gdy podkomendni Xiao Yi próbowali ustanowić konkurencyjny reżim w Jiankangu. Jednocześnie Północne Qi zajęło tereny pomiędzy rzeką Huai a Jangcy i zaczęło wspierać własnego pretendenta do władzy w Jiankangu, . „Zaledwie sześć krótkich i krwawych lat wystarczyło by każdy członek rodu panującego Liang został zabity, zmuszony do ucieczki bądź zamieniony w marionetkę potężniejszego wojskowego przywódcy”.

Fikcja rządów dynastii Liang w Jiankangu została zakończona przez generała , który w 555 wystąpił przeciwko faktycznie rządzącemu w stolicy generałowi . Po jego pokonaniu w 557 ustanowił on nową , która jednak sprawowała władzę na terytorium znacznie mniejszym niż dynastia Liang. Podporządkowana boczna gałąź dynastii Liang, znana jako , rządziła w Jianglingu aż do 587.

Oficjalną historię dynastii Liang stanowi zredagowana przez (zm. 637). Ponadto poświęcone jej są odpowiednie rozdziały zredagowanej przez (fl. 659).

Przypisy

Bibliografia

Liang