Jan Hirsz vel Hirsch (ur. 13 maja 1889 w Żukowie, zm. 17 września 1920 pod Kamieniem Królewskim) – chorąży Wojska Polskiego, działacz niepodległościowy, kawaler Orderu Virtuti Militari.
Życiorys Syn Jana, rolnika i Marianny, urodzony 13 maja 1889 w Żukowie, w czesnym powiecie kartuskim rejencji gdańskiej. Miał dwóch braci i dwie siostry. Ukończył szkołę powszechną w rodzinnej miejscowości, a następnie pomagał ojcu na gospodarstwie. Później został powołany do służby wojskowej w armii niemieckiej. Odbywał ją w 72 pułku artylerii polowej w Kwidzynie. Po zakończeniu obowiązkowej służby pozostał w wojsku jako podoficer zawodowy i walczył na froncie zachodnim I wojny światowej. W 1915 w bitwie pod Ypres został ranny w lewą rękę.
Został przydzielony do kaszubskiego pułku strzelców pomorskich, późniejszego 66 pułku piechoty. 21 października 1919 został dowódcą 3 kadrowej kompanii pułku. Był członkiem delegacji, która 24 października 1919 wręczyła Naczelnikowi Państwa i Naczelnemu Wodzowi, Józefowi Piłsudskiemu petycję w sprawie przyjęcia funkcji szefa pułku. Po wręczeniu petycji przemówił w imieniu pułku. W krótkich żołnierskich słowach zapewnił Naczelnika Państwa, że Kaszubi, pomimo długiej niemieckiej niewoli i nadzwyczajnych wysiłków nie dali się zniemczyć, że czuli się zawsze Polakami, i że „sercem gorącem miłują swoją Polską Ojczyznę”.
Na wojnie z bolszewikami dowodził 7 kompanią (od 14 stycznia do 12 maja 1920), a następnie 8 kompanią II batalionu. 17 września 1920 „pułk atakował Rosjan w Kamieniu Królewskim. Odebranej wsi pułk nie mógł utrzymać wobec kilkukrotnej przewagi nieprzyjaciela. Podczas odwrotu poległ bohaterską śmiercią chorąży Hirsz, który widząc, że nieprzyjaciel zajmuje flankujące stanowisko, wziął ciężki karabin maszynowy i sam jeden ogniem powstrzymywał wroga, w wyniku czego uratował II batalion od zagłady”. Został pochowany na cmentarzu w Kobryniu. Pośmiertnie został mianowany podporucznikiem. Był kawalerem, dzieci nie miał.
Ordery i odznaczenia Krzyż Srebrny Orderu Wojskowego Virtuti Militari nr 397 – pośmiertnie 19 lutego 1921 Krzyż Niepodległości – pośmiertnie 16 marca 1933 „za pracę w dziele odzyskania niepodległości”, tu podano adres rodziców Kielno. Krzyż Żelazny I klasy Krzyż Żelazny II klasy
Uwagi
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Kaszubi Kategoria:Ludzie urodzeni w Żukowie Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Niepodległości Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Srebrnym Orderu Virtuti Militari (II Rzeczpospolita) Kategoria:Oficerowie 66 Kaszubskiego Pułku Piechoty Kategoria:Pochowani w Kobryniu Kategoria:Podporucznicy piechoty II Rzeczypospolitej Kategoria:Polacy odznaczeni niemieckim Krzyżem Żelaznym Kategoria:Polacy – żołnierze Armii Cesarstwa Niemieckiego w I wojnie światowej Kategoria:Polegli w wojnie polsko-bolszewickiej (strona polska) Kategoria:Urodzeni w 1889 Kategoria:Zmarli w 1920