prawo|170px|Schemat pracy dźwigu okrężnego
Dźwig okrężny, paternoster, winda paciorkowa – dźwig, który pracuje jak przenośnik kubełkowy: składa się z szeregu otwartych kabin (zwykle dwuosobowych) połączonych w łańcuch, poruszających się z niewielką prędkością (0,30–0,45 m/s) w zamkniętej pętli w ruchu ciągłym (bez zatrzymywania się), gdy jedna strona porusza się w kierunku do góry, to druga – do dołu.
Zastosowanie Dźwigi typu paternoster były popularne w pierwszej połowie XX wieku, kiedy mogły przewozić więcej pasażerów niż standardowe dźwigi. W kontynentalnej Europie były stosowane szczególnie w budynkach użyteczności publicznej.
Urządzenia takie znajdowały się np. w Gliwicach na terenie zakładów „Bumar-Łabędy”, w Zabrzu w budynku Urzędu Miejskiego, w Katowicach w tzw. „drapaczu chmur” oraz w budynku Dyrekcji Północnej DOKP w Gdańsku. Funkcjonują jeszcze: w budynku administracyjnym dawnych Zakładów Tkanin Technologicznych Eskord przy ul. Borowskiej w Iłowej (województwo lubuskie); W budynku produkcyjnym fabryki izolacji elektrotechnicznej w Jedlince; w gmachu Sejmu Śląskiego w Katowicach; w gmachu Urzędu Wojewódzkiego w Opolu; w budynku Komendy Wojewódzkiej Policji w Opolu; w modernistycznym budynku przy wrocławskim Rynku (Rynek 9/11).
Współczesność ze względu na dostęp dla osób z niepełnosprawnością takie urządzenia wychodzą z użycia, chociaż w ocenie Urzędu Dozoru Technicznego są one bezpieczne. Eksploatuje się tylko stare urządzenia, których liczba maleje.
Nazwa paternoster (w języku łacińskim „Ojcze Nasz”) została zapożyczona poprzez analogię do sznura modlitewnego paternoster.
Przypisy
Działanie windy typu paciorkowego we wrocławskim budynku.
Kategoria:Windy