Uriah Heep – brytyjska grupa progresywno/hardrockowa utworzona w 1969 roku, jeden z prekursorów heavy metalu; w początkach działalności związana z ruchem hippisowskim. Do jej największych przebojów należą fantazyjne ballady: „July Morning”, „Lady in Black” oraz „Come Away Melinda”, osadzone w baśniowym, surrealistyczno-metafizycznym świecie. Za szczytowe osiągnięcie Uriah Heep uważa się album Look at Yourself, którego wydanie stało się właściwym początkiem sławy grupyGeorge Starostin’s Review on Look at Yourself.. Od czasu odejścia wokalisty Davida Byrona popularność ta malała. Dziś wokalistą jest Bernie Shaw.
Zwłaszcza w pierwszym okresie aktywności scenicznej grupa Uriah Heep charakteryzowała się melodyjnymi utworami z bogatymi, nieco odrealnionymi partiami wokalnymi i wyrazistym brzmieniem gitar oraz instrumentów klawiszowych. Kompozycje piosenek zdradzały liczne powinowactwa ze sceną awangardową oraz nurtem progresywnym. Zbliżało ją to do wczesnych dokonań Vanilla Fudge, by później – za sprawą coraz cięższego brzmienia – skierować jej tory w stronę metalu. Zmienił się przy tym styl zespołu: wcześniej mroczny i psychodeliczny (np. „Bird of Prey”), teraz – dynamiczny i żywiołowy, inspirujący się rock and rollem („Spider Woman”), określany często jako art rock. Ze względu na duże znaczenie, jakie nadawali muzycy chórom wokalnym, przez krytyków zespół ironicznie nazwany został mianem „Beach Boysów heavy metalu”. Najbardziej rozpoznawalnym członkiem zespołu był David Byron, wokalista znany ze scenicznej charyzmy oraz rzadko spotykanej skali głosu. Najczęstszym tematem piosenek grupy były problemy egzystencjalne oraz perypetie miłosne przeżywane w odmiennych stanach świadomości: powracającymi w tekstach motywami są wróżki, duchy, magiczne zwierciadła. Utwór „July Morning” uznany został przez krytyków za jedną z największych ballad w historii rocka.
Nazwa zespołu to imię i nazwisko złego charakteru z powieści Charlesa Dickensa David Copperfield – Uriasz Heep.
Historia główne źródło:
1969–1971 Początki grupy sięgają 1967 roku, kiedy Mick Box pod wpływem koncertu Jimiego Hendriksa założył w Walthamstow zespół The Stalkers. Gdy w pewnym momencie nastąpiła potrzeba zmiany wokalisty, perkusista, Roger Penlington, zasugerował na to miejsce swojego kuzyna, Davida Garricka. Box i Garrick, posiadając większe aspiracje aniżeli pozostali członkowie grupy, założyli własny zespół – Spice, kompletując do niego jesienią 1969 roku perkusistę Alexa Napiera i basistę Paula Newtona (wcześniej The Gods). W tym okresie Garrick zmienił nazwisko na Byron. Nowa grupa wzbudziła zainteresowanie menadżera i producenta Gerry’ego Brona, dzięki któremu Spice uzyskał możliwość nagrania pierwszego albumu dla nowego oddziału Philipsa – Vertigo, w londyńskim Lansdowne Studios. Również pod wpływem Brona zespół zmienił nazwę na Uriah Heep:
Gdy już połowa materiału na debiut była gotowa, Box zdecydował się dodać do ich muzyki brzmienie organów Hammonda. Początkowo został zatrudniony muzyk sesyjny Colin Wood, lecz przełom nastąpił wraz z zatrudnieniem pod koniec 1969 kolegi Newtona z The Gods Kena Hensleya, który grał również na gitarze. Pod koniec nagrywania albumu z zespołu odszedł Napier. Jego następcą został Nigel „Ollie” Olsson, polecony Byronowi przez Eltona Johna. Już z nim w składzie Uriah Heep ukończył nagrywanie pierwszego albumu zatytułowanego Very ’eavy... Very ’umble, który ukazał się 19 czerwca 1970. Intrygował on charakterystycznym brzmieniem – z dominującymi instrumentami klawiszowymi i gitarami, a także specyficznym śpiewem Byrona. Wydany na singlu „Gypsy” stał się klasykiem grupy. Debiut nie został przyjęty przychylnie przez recenzentów, czego dowodem jest stwierdzenie zamieszczone w Rolling Stones: „jeżeli temu zespołowi się powiedzie, popełnię samobójstwo”. W lutym tego samego roku Olsson powrócił do zespołu Eltona Johna, na jego miejsce został przyjęty Keith Baker. Materiał na drugi album powstał szybko, nagrania ponownie odbyły się w Lansdowne Studios pod okiem Brona. Na Salisbury, który ukazał się w lutym 1971 roku, w roli głównego kompozytora wystąpił Hensley, posiadając wkład we wszystkie utwory, w połowie będąc ich samodzielnym autorem (na debiut większość utworów została napisana przez duet Box/ Byron). Nowy albumu został osadzony w klimatach bardziej progresywnych, czego dowodem jest najdłuższy w karierze grupy utwór, ponad 16-minutowy „Salisbury”. Najbardziej znanym utworem z tego wydawnictwa jest ballada „Lady in Black”, która szczególnie w Niemczech stała się dużym hitem. Jeszcze przed ukazaniem się Salisbury z zespołu odszedł Baker. Jego następcą został Iain Clark (wcześniej Cressida).
1971–1973 thumb|Lee Kerslake, 1973 Na początku 1971 umowa Brona z Vertigo dobiegła końca, zaś on sam założył nową wytwórnię – Bronze. Jej pierwszymi wydawnictwami były reedycje dwóch pierwszych albumów Uriah Heep. Latem 1971 zespół nagrał materiał na kolejny album. Po raz kolejny głównym kompozytorem został Hensley. Wydany w październiku 1971 Look at Yourself okazał się dużym sukcesem, zapewniając pierwszy raz w karierze zespołu miejsce na brytyjskich listach najlepiej sprzedających się albumów. Jest to najmocniejszy album w całej historii grupy, zawiera również jej najsłynniejszy utwór: 10 – minutowy „July Morning”, często porównywany do „Child in Time” Deep Purple i „Stairway to Heaven” Led Zeppelin. Jest to także pierwsze stylistycznie spójne dzieło grupy:
Miesiąc po ukazaniu się Look at Yourself z zespołu odeszli Newton i Clark. Na ich miejsca przyjęci zostali basista Mark Clarke i perkusista Lee Kerslake (wcześniej The Gods). W tym składzie został zarejestrowany jeden utwór na nowy album – „Wizard”. W lutym 1972 z zespołu odszedł Clarke, a jego miejsce zajął Gary Thain. Z nim w zespole zostały nagrane pozostałe kompozycje na wydany w maju 1972 Demons & Wizards, który odniósł kolejny sukces artystyczny i komercyjny. Ponownie Uriah Heep zagościło na brytyjskich listach najlepiej sprzedających się albumów, znajdując się na nich przez 11 tygodni i osiągając 20 pozycję. Wydany na singlu „Easy 'Livin” po raz pierwszy w historii grupy zagościł na amerykańskich listach przebojów. Muzycznie album zawierał połączenie hard rocka z rockiem progresywnym. Kontynuacje tej muzycznej drogi można odnaleźć na wydanym pół roku później The Magician’s Birthday. Wraz z nim kolejny utwór w postaci „Sweet Loraine” zagościł w USA na listach przebojów. Po sukcesach trzech albumów studyjnych oraz po ukształtowaniu się stałego składu Uriah Heep nagrał pierwszy album koncertowy w karierze, podwójny Uriah Heep Live. Zawiera on materiał zarejestrowany w Townhall (Birmingham) w styczniu 1973 roku, zaś wydany został w lipcu tego samego roku. Dwa miesiące później światłu dziennemu ukazał się piąty album zespołu zatytułowany Sweet Freedom. Nagrania do niego odbyły się po raz pierwszy poza Lansdowne Studios, w The Chateau d’Herouville we Francji. Sweet Freedom, w porównaniu z poprzednimi dwoma albumami, zawiera prostszą w przekazie muzykę, z większą liczbą syntezatorów i bardziej wysuniętymi do przodu gitarami. Zawiera również jeden z najbardziej znanych utworów grupy – „Stealin'”. Uriah Heep ponownie zaistniał na listach najlepiej sprzedających się albumów w Wielkiej Brytanii docierając do 18 pozycji. Jeszcze w tym samym roku Hensley wydał swój pierwszy album solowy: Proud Words on the Dusty Shelf.
1974–1976 1974 rok przyniósł kłopoty z narkotykami (Thain), alkoholem (Byron) oraz emocjonalne (Hensley). Materiał na nowy album, nagrywany w Musicland (Monachium), powstawał w bólach. Odbiło się to na muzyce zawartej na wydanym w czerwcu Wonderworld, najmniej cenionym wydawnictwie z Byronem na wokalu. Wrześniowa trasa koncertowa po Ameryce Północnej pokazała, jak dużym problemem dla grupy stał się nałóg narkotykowy Thaina. Podczas występu w Dallas basista zasłabł i został odwieziony do szpitala. Kolejne koncerty tej trasy oraz trzy planowane w Anglii zostały odwołane. Zaistniała sytuacja była bardzo niekorzystna dla Brona, odpowiedzialnego za sprawy finansowe. Doprowadziła ona do częstych kłótni pomiędzy menadżerem a zespołem, spychając muzykę na dalszy plan. Ostatecznie trzy miesiące później Thain został wyrzucony z Uriah Heep. Niecały rok później, 8 grudnia 1975 został znaleziony martwy w swoim mieszkaniu. Miał 27 lat. Przyczyną śmierci było przedawkowanie heroiny. Zastępcą Thaina został znany z Family i King Crimson John Wetton. Z nim w składzie, z powrotem (po trzyletniej przerwie) w Lansdowne Studios, wiosną 1975 roku, zespół nagrał ósmy album studyjny zatytułowany Return to Fantasy. Okazał się on dużym sukcesem osiągając najwyższe spośród wydanych albumów grupy 7 miejsce na brytyjskich listach sprzedaży. Podczas trasy koncertowej wypadkowi uległ Mick Box. W czasie trwania koncertu w Louisville pijany gitarzysta spadł ze sceny i złamał kość promieniową ręki. W listopadzie 1975 ukazała się pierwsza kompilacja najbardziej znanych utworów zespołu: The Best of Uriah Heep. W tym samym roku dwaj muzycy grupy wydali solowe albumy: Byron debiutancki Take No Prisoners, a Hensley Eager to Please. Między grudniem 1975 a marcem 1976, w Roundhouse Recording, odbyła się sesja nagraniowa do kolejnego albumu zatytułowanego High and Mighty. Stanowił on zwrot ku lżejszej muzyce, bliższej AOR-owi i spokojniejszym odmianom muzyki progresywnej. Po raz pierwszy w historii zespołu jej założyciele: Box i Byron nie uczestniczyli w pisaniu materiału. Całość skomponował Hensley, w dwóch utworach współkompozytorem jest Wetton:
High ang Mighty okazał się komercyjną porażką, czego powodem była w głównej mierze jego bardzo słaba promocja. Trasa koncertowa ukazała poważne problemy Byrona z alkoholem, który przez większość czasu był pijany. Gdy podczas koncertu w Filadelfii zalany wokalista powiedział do 20 tysięcy zgromadzonych tam fanów: „Możecie iść i pieprzcie się jeśli się wam nie podoba”, Hensley nie wytrzymał i postanowił opuścić zespół. Jednak za namową Byrona powrócił, zaś niedługo później wyrzucono z grupy Byrona. Poza Uriah Heep wokaliście nie powiodło się ani z grupą Rough Diamond, ani w solowej karierze, jak również w walce z nałogiem alkoholowym. W lutym 1985 zawał serca doprowadził do śmierci wówczas 38 letniego Davida Byrona. W sierpniu 1976 szeregi Uriah Heep również opuścił Wetton, który później, w latach 80., osiągnął duży sukces z formacją Asia.
1976–1982 thumb|Ken Hensley, 1977