Susłogon (Urocitellus) – rodzaj ssaków z podrodziny afrowiórek (Xerinae) w obrębie rodziny wiewiórkowatych (Sciuridae).
Rozmieszczenie geograficzne Rodzaj obejmuje gatunki występujące w Ameryce Północnej oraz w północno-wschodniej Azji.
Morfologia Gatunki zaliczone do Urocitellus charakteryzują się dłuższym włosem sierści oraz mniejszym wymiarem czaszki niż przedstawiciele Cynomys (nieświszczuk) i Marmota (świstak). Są większe od gatunków siostrzanego rodzaju Xerospermophilus. Pod względem morfologicznym największe podobieństwo zachowują do gatunków z rodzaju Spermophilus (sensu stricto). Długość ciała (bez ogona) 153,3–337 mm, długość ogona 32–140 mm; masa ciała 82–683 g.
Systematyka Rodzaj zdefiniował w 1927 roku rosyjski zoolog Siergiej Oboleński w artykule zatytułowanym Wstępne badanie palearktycznych wiewiórek naziemnych (r. Citellus i Spermophilopsis), opublikowanym w czasopiśmie „Dokłady Akadiemii Nauk SSSR”. Gatunkiem typowym jest (oryginalne oznaczenie) susłogon falisty (U. undulatus). Wcześniejsza nazwa, którą ukuł w 1817 roku francusko-amerykański przyrodnik Constantine Samuel Rafinesque, okazała się młodszym homonimem rodzaju chrząszczy opisanego w 1807 roku.
Etymologia Anisonyx: anisos ‘nierówny’, od negatywnego przedrostka αν- an-; ισος isos ‘równy’; ονυξ onux, ονυχος onukhos ‘pazur’. Gatunek typowy (oznaczenie monotypowe): Anisonyx brachiura (= Arctomys columbianus ). Urocitellus: gr. ουρα oura ‘ogon’; rodzaj Citellus (suseł).
Podział systematyczny Na podstawie badań filogenetycznych z rodzaju Spermophilus (sensu lato) wydzielono 12 gatunków i zgrupowano je w rodzaju Urocitellus. Do rodzaju należą następujące występujące współcześnie gatunki: Grafika Gatunek Autor i rok opisu Nazwa zwyczajowa Podgatunki Rozmieszczenie geograficzne Podstawowe wymiaryDC – długość ciała; DO – długość ogona; MC – masa ciała StatusIUCNcentruj|150pxUrocitellus brunneus (A.H. Howell, 1928)susłogon brunatny 2 podgatunkiendemit Stanów Zjednoczonych: Idaho (hrabstwa Valley, Adams, Washington, Payette i Gem); zakres wysokości: 670–1550 m n.p.m.DC: 17,4–18 cmDO: około 5,5 cmMC: 117–119 gcentruj|80pxUrocitellus townsendii(Bachman, 1839)susłogon płowy 2 podgatunkiendemit Stanów Zjednoczonych: Waszyngton (dolina rzeki Yakima)DC: 20–23 cmDO: 3,2–5,4 cmMC: 125–174 gcentruj|150pxUrocitellus mollis(Kennicott, 1863)susłogon pajuckigatunek monotypowyendemit Stanów Zjednoczonych: południowo-wschodni Oregon, południowe Idaho, wschodnia Kalifornia, Nevada i zachodnie UtahDC: 15,6–19,3 cmDO: 4,5–6 cmMC: 82–205 gUrocitellus idahoensis(C.H. Merriam, 1913)2 podgatunkiendemit Stanów Zjednoczonych: obszar równiny rzeki Snake w południowo-środkowym IdahoDC: 15,4–18,5 cmDO: 4–6,2 cmMC: 82–205 gcentruj|150pxUrocitellus canus(C.H. Merriam, 1898)susłogon siwy2 podgatunkiendemit Stanów Zjednoczonych: wschodni Oregon, południowo-zachodnie Idaho, skrajnie północno-wschodnia Kalifornia i północno-zachodnia NevadaDC: 15,3–16 cmDO: 3,8–4,1 cmMC: około 154 gcentruj|150pxUrocitellus washingtoni(A.H. Howell, 1938)susłogon waszyngtońskigatunek monotypowyendemit Stanów Zjednoczonych: Wyżyna Kolumbii (wschodni Waszyngton i północno-wschodni Oregon); zakres wysokości: 90–450 m n.p.m.DC: 18,5–24 cmDO: 3,2–6,5 cmMC: około 210 gcentruj|150pxUrocitellus beldingi(C.H. Merriam, 1888)susłogon łąkowy3 podgatunkiendemit Stanów Zjednoczonych: wschodni Oregon, południowo-zachodnie Idaho, północno-wschodnia i północno-środkowa Kalifornia oraz północna NevadaDC: 20–21 cmDO: 6,3–6,5 cmMC: 229–265 gcentruj|150pxUrocitellus armatus(Kennicott, 1863)susłogon bylicowy gatunek monotypowyendemit Stanów Zjednoczonych: południowo-zachodnia Montana, południowo-wschodnie Idaho i zachodni Wyoming do południowo-środkowego UtahDC: około 22 cmDO: 6,9–7,2 cmMC: 347–394 gcentruj|150pxUrocitellus columbianus (Ord, 1815)susłogon rudoczelny2 podgatunkiKanada (południowo-wschodnia Kolumbia Brytyjska i zachodnia Alberta) oraz Stany Zjednoczone (wschodni Waszyngton, północne i środkowe Idaho, zachodnia Montana i północno-wschodni Oregon); zakres wysokości: 210–2410 m n.p.m.DC: 25–26 cmDO: 8,4–10,1 cmMC: 442–490 gcentruj|150pxUrocitellus richardsonii(Sabine, 1822)susłogon preriowygatunek monotypowypółnocne Wielkie Równiny w Kanadzie (południowa Alberta na wschód do południowej Manitoby) i północnych Stanach Zjednoczonych (na południe do Montany, północno-wschodniej Dakoty Południowej i skrajnie północno-zachodniego Idaho)DC: 26–34 cmDO: 5,5–8,8 cmMC: 120–745 gcentruj|150pxUrocitellus elegans (Kennicott, 1863)susłogon strojny 3 podgatunkiendemit Stanów Zjednoczonych: rozłącznie w południowo-zachodniej Montanie, południowo-wschodnim Oregonie, Idaho, północnej Nevadzie, północno-wschodnim Utah, północnym i zachodnim Kolorado oraz skrajnie zachodniej NebrasceDC: około 20 cmDO: około 7,3 cmMC: 284–330 gcentruj|150pxUrocitellus parryii(J. Richardson, 1825)susłogon arktyczny 10 podgatunkówRosja (północno-wschodnia Syberia), Stany Zjednoczone (Alaska, Wyspa Świętego Wawrzyńca, Wyspy Szumagina i Kodiak) oraz Kanada (na wschód do Zatoki Hudsona, na południe do północnej Kolumbii Brytyjskiej); zakres wysokości: do 1400 m n.p.m.DC: 26–27 cmDO: 8,8–11 cmMC: 524–673 gcentruj|150pxUrocitellus undulatus(Pallas, 1778)susłogon falisty 6 podgatunkówTienszan i Ałtaj, Zabajkale, północno-wschodnia Syberia oraz rzeka Amur (wschodni Kazachstan, Rosja, Mongolia oraz północno-zachodnia i północno-wschodnia Chińska Republika Ludowa)DC: 21–31 cmDO: 10–14 cmMC: 250–580 g Kategorie IUCN: – gatunek najmniejszej troski, – gatunek bliski zagrożenia, – gatunek narażony, – gatunek zagrożony, ; – gatunki niepoddane jeszcze ocenie.
Opisano również gatunki wymarłe: Urocitellus cragini (Stany Zjednoczone; plejstocen) Urocitellus glacialis (Rosja; plejstocen) Urocitellus itancinicus (Rosja; plejstocen) Urocitellus superciliosus (Czechy; plejstocen)
Uwagi
Przypisy Nazwy zwyczajowe za:
Kategoria:Świstaki